علائم بیماری سنگ کیسه صفرا Symptoms of gallstone disease :

نشانه هاي سنگ صفراوي غالباً حمله سنگ صفراوي ناميده مي شوند چرا که غالباً ناگهاني اتفاق

مي افتند. يک حمله معمول مي تواند باعث موارد زير شود :

۱ - درد ثابت در ناحيه بالايي شکم که به سرعت افزايش مي يابد و از 30 دقيقه تا چند ساعت طول

مي کشد.

۲ - دردي مابين دو کتف.

۳ - درد زيرکتف  راست.

۴ - تهوع و استفراغ

حمله سنگ صفراوي اغلب به دنبال يک غذاي چرب اتفاق مي افتد و مي تواند در شب اتفاق بيفتد. ديگر

نشانه هاي سنگ صفراوي مي توانند شامل موارد زير باشند:

۱ - نفخ شکم

۲ - عدم تحمل غذاهاي چرب ( به صورت عود کننده)

 ۳ - قولنج

۴ -  آروغ زدن

۵ - گاز

۶ - سوءهاضمه

افرادي که نشانه هاي بالا و نيز نشانه هايي که در زير آورده مي شوند را دارند بايد بایک پزشک متخصص

مشورت کنند

۱ - لرز

۲ - تب کم درجه

۳ - زرد شدن رنگ پوست يا سفيدي چشم

۴ - مدفوع سفالي رنگ

بسياري افراد داراي سنگ صفراوي نشانه اي ندارند. به اين بيماران بي علامت گفته مي شود و اين

سنگها، سنگهاي خاموش ناميده مي شوند. اين سنگها تداخلي با عملکرد کيسه صفرا، کبد يا لوزالمعده

ندارند و نيازي به درمان ندارند.

تشخیص سنگهای کیسه صفراوی Diagnosis of gallstones :

بسياري از سنگهاي صفراوي به خصوص سنگهاي خاموش تصادفي در حين انجام آزمايش براي يک

مشکل ديگر کشف مي شوند. اما زماني که ظن آن مي رود که عامل ايجاد نشانه ها، سنگ صفراوي

است پزشک احتمالاً سونو گرافي انجام مي دهد. سونوگرافي از امواج صوتي براي ايجاد تصوير اعضاء

استفاده مي کند. امواج صوتي از طريق يک وسيله دسته دار که تکنسين روي شکم مي خزاند به کيسه

صفرا مي رسند. امواج صوتي از کيسه صفرا، کبد و ساير ارگانها مانند رحم باردارباز مي گردند و پژواک

آنها پيامهاي الکتريکي ايجاد مي کند که مي توانند تصوير عضو را در يک نمايشگر ويدئويي ايجاد کنند. اگر

سنگ وجود داشته باشد، امواج صوتي با آن نيز برخورد کرده و باز مي گردند و محل آنان نشان داده

مي شود. سونوگرافي حساسترين و اختصاصي ترين آزمايش براي سنگهاي صفراوي است.

سایر آزمایشات Other experiments :

سی تی اسکن  CT Scan : مي تواند سنگهاي صفراوي يا عوارض آنها را نشان دهد.

ام آر آي MRI : مي تواند مجاري صفراوي مسدود را نشان دهد.

کوله سنتي گرافي :براي تشخيص انقباض غير طبيعي کيسه صفرا يا انسداد استفاده مي شود. يک

ماده راديو اکتيو به بيمار تزريق مي شودکه در کيسه صفرايي که بعداً تحريک به انقباض مي شود جذب

مي گردد.

اي آر سي پي ERCP : بيمار يک آندوسکوپ را که لوله اي انعطاف پذير، دراز و چراغ دار است و به يک

کامپيوتر و نمايشگر تلويزيوني متصل است فرو مي دهد. پزشک آندوسکوپ را به معده و سپس به درون

روده هدايت مي کند. سپس ماده رنگي خاصي را تزريق مي نمايد که به طور موقت مجاري دستگاه

صفراوي را رنگي مي نمايد. اي آر سي پي براي مشخص کردن محل و برداشتن سنگها از مجاري ا

ستفاده مي شود.

آزمايشات خوني Blood tests : آزمايشات خوني مي تونند براي مشاهده علائم عفونت، انسداد،

پانکراتيت يا زردي استفاده شوند.

نشانه هاي سنگهاي صفراوي شبيه حمله قلبي ، آپانديسيت،  زخمها ، سندرم روده تحريک پذير ،

فتق نافي ، پانکراتيت و هپاتيت هستند. بنابراين تشخيص صحيح بسيار اهميت دارد.

درمان Treatment :

1 - جراحي Surgery :

بيشترين راه درمان سنگهاي صفراوي علامت دار جراحي است. (سنگهاي صفراوي بدون علامت معمولاً

نيازي به درمان ندارند.) به اين نوع جراحي کوله سيستکتومي گفته مي شود.

بيشترين جراحي کوله سيستکتومي لاپاراسکوپي ناميده مي شود. در اين جراحي جراح چند

برش کوچک بر روي شکم مي دهد و وسيله جراحي را داخل مي کند و يک دوربين ويدئويي بسيار کوچک

درون شکم قرار داده مي شود که يک نماي بسته از اندامها و بافتها را به جراح مي دهد. جراح در حاليکه

به نمايشگر نگاه مي کند از اين وسايل براي جدا کردن دقيق کيسه صفرا از کبد، مجاري و ساير

ساختمانها استفاده مي کند. سپس مجراي کيسه اي بريده مي شوند و کيسه صفرا از طريق يکي از ب

رشهاي کوچک بيرون آورده مي شود.

از آنجا که ماهيچه هاي شکمي در حين جراحي لاپاراسکوپي بريده نمي شوند، بيماران درد و عوارض

کمتري نسبت به جراحي با استفاده از برش بزرگ از طريق شکم دارند. بهبودي معمولاً يک شبه در

بيمارستان حاصل مي شود و با چند روز محدوديت کار و فعاليت در خانه ادامه مي يابد.

اگر جراح مانعي را در حين روش لاپاراسکوپي مانند عفونت محل يا جاي زخم باقي مانده از  ساير

جراحيها را بيابد ، گروه جراحي ممکن است تصميم به تغيير روش و تبديل آن به جراحي باز بگيرند. در ب

رخي موارد اينگونه موانع پيش از جراحي شناسايي شده اند و جراحي باز برنامه ريزي مي شود. به

اين نوع جراحي، جراحي باز گفته مي شود چرا که در آن جراح يک برش 12 الي 20 سانتي متري در

شکم مي زند تا کيسه صفرا را بردارد. اين يک جراحي بزرگ محسوب مي شود و ممکن است نياز به

 2 الي 7 روز بستري در بيمارستان و چند هفته استراحت در منزل براي بهبودي داشته باشد.  در حدود

 5 درصد جراحي هاي کيسه صفرا نياز به جراحي باز مي باشد.

بيشترين عارضه جراحي کيسه صفرا آسيب به مجاري صفراوي است. يا مجراي صفراوي مشترک آسيب

ديده ممکن است باعث نشت صفرا و عفونت بالقوه خطرناک و دردناکي بشود. آسيب بزرگ خطرناکتر

است و نياز به جراحي اضافي دارد.

اگر سنگهاي صفراوي در مجاري صفراوي باشند، پزشک (معمولاً يک متخصص گوارش) ممکن  است از

اي آر سي پي ( ERCP) براي تعيين محل سنگها و برداشتن آنها پيش از جراحي يا در حين آن استفاده

نمايد. در اي آر سي پي، بيمار يک آندوسکوپ را (که لوله اي انعطاف پذير، دراز و چراغ دار است و به يک

کامپيوتر و نمايشگر تلويزيوني متصل است) فرو مي دهد. پزشک آندوسکوپ را به معده و سپس به درون

روده هدايت مي کند. سپس ماده رنگي خاصي را تزريق مي نمايد که به طور موقت مجاري دستگاه

صفراوي را رنگي مي نمايد. سپس مجراي صفراوي مبتلا تعيين محل مي شود و ازوسيله اي

رواندوسکوپ براي قطع مجرا استفاده مي شود. سنگ در يک سبد کوچک گير انداخته شده و به وسيله

اندوسکوپ بيرون آورده مي شود.

گاهي، در فردي که جراحي برداشت کيسه صفرا شده است، چند روز، چند هفته چند ماه يا حتي سالها

پس از جراحي سنگي در مجاري صفراوي تشخيص داده مي شود. معمولاً اي آر سي پي دو مرحله اي

براي برداشت اين سنگ موفق عمل مي کند.

2 -  غير جراحي Non-Surgical :

درمان غير جراحي در موقعيتهاي خاصي (مثلا زماني که بيمار مشکلي پزشکي خاصي که نياز به

پيشگيري از جراحي داشته باشد) استفاده مي شود و فقط براي سنگهاي کلسترولي به کار مي رود.

بعد از درمان غير جراحي معمولاً سنگها عود مي کنند.

3 - درمان خوراکي ( از بين برنده سنگ ) Oral treatment :

داروهايي از اسيدهاي صفراوي ساخته شده اند که براي از بين بردن سنگها استفاده مي شوند. داروي

يورسوديول و چنوديول براي سنگهاي کلسترولي کوچک بهتر عمل مي کنند. ممکن است درمان ماهها تا

سالها براي از بين بردن تمامي سنگها ضرورت پيدا کند. هر دو دارو باعث اسهال خفيف مي شوند و

چنوديول مي تواند موقتاً سطح کلسترول خون و آنزيمهاي کبدي را افزايش دهد.

4 - درمان تماسي  (از بين برنده سنگ ) Contact treatment :

اين روش تجربي شامل تزريق مستقيم دارو به داخل کيسه صفرا براي از بين بردن سنگ است. داروي

متيل تربوتيل اتر مي تواند برخي سنگها را در عرض يک تا 3 روز از بين ببرد اما اين دارو بايد بسيار به

دقت  استفاده شود چرا که يک داروي بي هوشي دهنده قابل اشتعال است و مي تواند سمي باشد.

اين روش در بيماران داراي سنگهاي کلسترولي علامت دار کلسيفيه نشده تجربه شده است.

نکات مهم Highlights :

 # - سنگ صفرا زماني تشکيل مي گردد که مواد درون صفرا سخت مي شوند.

# - سنگهاي صفراوي در ميان افراد مسن تر، زنان بوميان آمريکا، آمريکاييان مکزيکي تبار و افراد دچار

اضافه وزن بيشتر ديده مي شود.

# - حمله سنگ صفرا معمولاً پس از غذا خوردن روي مي دهد.

# - علائم مي تواند علائم ديگر بيماريها را مانند حمله قلبي تقليد کند بنابراين تشخيص بسيار اهميت

دارد.

# - سنگهاي صفراوي در صورتيکه در مجاري صفراوي گير بيفتند مي تواند مشکلات جدي ايجاد نمايد.

# - جراحي لاپاراسکوپي براي برداشت سنگ کيسه صفرا شايعترين روش است.

آيا انسان به کيسه صفراي خود نيازدارد ؟

خوشبختانه کيسه صفرا عضوي است که افراد مي توانند بدون آن زندگي کنند. از دست دادن آن حتي

نيازي به تغيير دادن رژيم غذايي ندارد. وقتي که کيسه صفرا برداشته مي شود، صفرا از طريق

مجاري کبدي به خارج از کبد و به درون مجراي صفراوي مشترک جريان مي يابد و به جاي ذخيره شدن در

کيسه صفرا مستقيماً به داخل روده کوچک مي رود. به هر حال از آنجا که صفرا در کيسه صفرا ذخيره

نمي شود به دفعاات بيشتري به درون روده کوچک جريان مي يابد و منجر به ايجاد اسهال در حدود 1

درصد افراد مي گردد.

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در دوشنبه 4 اردیبهشت1391 و ساعت 15:0 |

تشخیص هپاتیت  Detection of hepatitis :


به چند دلیل مختلف ،تشخیص بیماری هپاتیت همیشه آسان نمی باشد که مهمترین دلیل ،آن است که

بسیاری از مبتلایان به هپاتیت از بیماری خود ،آگاهی ندارند و بنابر این دنبال درمان خود هم نمیروند.به

همین دلیل این بیماران به مدت چندین سال بدون تشخیص باقی می مانند.ویروس هپاتیت می تواند به

مدت چندین سال در بدن بیمار مخفی شود بدون این که سوءظن کسی را بر انگیزد . حتی وقتی که

بیماران احساس بیماری میکنند ،علائم آن میتواندبا سایر بیماریها به آسانی اشتباه گرفته شود  اغلب

افرادی که به دلایل دیگری انجام می دهند از بیماری خود مطلع می شوند .

شایع ترین علامت در بیماران مبتلا به هپاتیت خستگی می باشد که بسیاری از بیماران و پزشکان این

خستگی را اشتباها به انجام کارهای بیش از حد ،استرس و یا افسردگی آنها مربوط می دانند.

سایر علامت ها به قدری به علائم آنفولانزا یا مسمومیت ساده غذایی  شبیه هستند که معمولا احتمال

ابتلاء به هپاتیت نادیده گرفته می شود .در نتیجه این بیماران ممکن است چندین سال متوجه باشند که

آنها دچار ناراحتی خاصی هستند اما نمی دانند که این ناراحتی ها چه می باشد.

علائم و نشانه های هپاتیت Signs and symptoms of hepatitis :

۱ - زردی

۲ - پر رنگ شدن ادرار

۳ - کم رنگ شدن مدفوع

۴ - خستگی

۵ - تهوع

۶ - درد شکم

۷ - بی اشتهایی

گرچه علائم و مشکلات هپاتیت اغلب به سختی از علائم سایر بیماریها تشخیص داده می شوند،اما

بعضی از علائم آن را می توان مخصوص بیماری هپاتیت دانست.در بین این علائم ،زردی(یرقان) که عبارت

است از زرد شدن پوست و یا زرد شدن سفیدی چشمها از مهمترین علائم آن می باشد.زردی هنگامی

روی می دهد  که کبد قادر  به از بین بردن مواد زائدی که اصطلاحا به آن "بیلی روبین"(bilirubin) گفته

می شود ،می باشد.

بیلی روبین از گلبولهای قرمز  پیرو کهنه ایجاد می شود .افزایش بیلی روبین در خون باعث زرد شدن

پوست  و سفیدی چشمها می شود.همچنین باعث می شود ادرار این افراد پر رنگ شده و مدفوع آنها

بی رنگ مانند گچ شود.

سایر علائم که گاهی اوقات در بیماری هپاتیت دیده می شود عبارت است از :

۱ - خار ش پوست

۲ - از دست دان اشتها و درد در ناحیه کبد (قسمت راست قفسه سینه)

وقتی همه این علائم به همراه زردی در فردی ایجاد شوند نشان دهنده آسیب کبد و هپاتیت می باشد

اما وقتی به تنهایی ایجاد می گردند،اغلب با سایر بیماریها اشتباه گرفته می شود.

آزمایش هپاتیت Hepatitis Testing :

وقتی علائم فردی ، پزشک را مشکوک می کند،معمولا پزشک چندین آزمایش ر ا برای بیمارش

درخواست می نماید.آنتی بادی ها (پادتن ها)،پروتئین هایی هستند که بدن برای مقابله با ویروس ها یا

باکتری ها می سازد.آنتی بادیها  در خون افراد مبتلا به هپاتیت آ و ب وایی دیده می شوند.برای مثال اگر

در خون فردی آنتی بادی هپاتیت آ دیده شد،نشان دهنده آلوده بودن آن فرد با ویروس هپاتیت آ

می باشد.هرچه مقدار این آنتی بادی بیشتر باشد نشان دهنده عفونت می باشد.وجود آنتی بادی

هپاتیت ایی نه تنها نشان دهنده مبتلا بودن آن افراد به هپاتیت ایی می باشد بلکه نشان دهنده مسری

بودن آن نیز می  باشد.

برخلاف هپاتیت های آ،ب،ایی؛آنتی بادی های هپاتیت سی ممکن است در خون افراد مبتلا به هپاتیت

سی دیده نشود ،زیرا ویروس هپاتیت سی قادر است که در بدن مخفی شود و خودرا نشان ندهد .در

نتیجه سیستم دفاعی بدن بر علیه این ویروس نمی تواند آنتی بادی ایجاد نماید.به همین دلیل  ،وقتی

پزشک در فردی مشکوک به هپاتیت سی می شود ،سایر آزمایشهایی که عملکرد کبد را اندازه

می گیرند را در خواست می نماید.شایع ترین آزمایشی که در این مورد ،تقاضا  می شود آزمایش

اندازه گیری ALT  یا آلانین آمینو ترانسفراز(Alanine Aminotransferase) می باشد.آلانین آمینوترانسفراز

(َ   ( ALT یک آنزیم است که وقتی کبد دچار صدمه و التهاب می شود تولید می گردد.هرچه میزان ALT

در خون بیشتر باشد ، نشان دهنده شدت بیشتر التهاب کبد می باشد.

آزمایش دیگر ،آزمایش اندازه گیری بیلی روبین خون می باشد .هرچه میزان بیلی روبین در خون بیشتر

باشد نشان دهنده آن است که کبد قادر به پاک سازی خون از این مواد نمی باشد و کارش را به خوبی

انجام نمی دهد.

گرچه با انجام آزمایش های خون ،تا حدود زیادی می توانیم به تشخیص هپاتیت در افراد مبتلا به آن

دست یابیم ، اما گاهی اوقات نیز مجبور می شویم برای اینکه به تشخیص نهایی برسیم از بیوپسی کبد

( نمونه برداری از کبد) استفاده کنیم .بیوپسی کبد ،تنها روش کاملا مطمئن در تشخیص هپاتیت سی

می باشد .همچنین به تشخیص سایر بیماریها مثل سرطان کبد نیز کمک می کند . در طی بیوپسی از

کبد ،یک سوزن نازک به داخل کبد فرو می شود و تکه کوچکی ازکبد را بیرون می آورد .این نمونه را سپس

به آزمایشگاه می فرستند و در آنجا با میکروسکوپ بررسی میکندد .معمولا برای اینکه بیمار درد کمتری

احساس کند ،محل انجام بیوپسی را با بی حسی موضعی ،بی حس می کنند گرچه کل عمل

نمونه برداری از کبد فقط چند دقیقه طول می کشد،اما بعد از آن ،بیمار باید به مدت چهار تا شش ساعت

بطور بی حرکت بر روی تخت دراز بکشد تا ازخون ریزی از کبد جلوگیری شود. 

درمان های رایج Current treatments :

وقتی تشخیص هپاتیت در بیماری داده شد، پزشک شدت آسیب وارده به کبد را ارزیابی می کند و

بر اساس آن ،درمان تجویز می کند .صرف نظر از نوع درمانی که تجویز میشود هدف پزشک ،پیشگیری یا

به تاخیر انداختن صدمه کبدی ،حفظ عملکرد کبد،و تسکین علائم بیماری هپاتیت می باشد.وقتی با

انجام آزمایشات معلوم شود که صدمه وارده به کبد ،اندک می باشد بسیاری از پزشکان و بیماران ترجیح

می دهند  که درمان را به تاخیر بیندازند زیرا درمان هپاتیت اغلب کاملا ناخوشایند می باشد.اگر کبد دچار

صدمه شدیدتری شده باشد ،درمان دارویی معمولا تجویز می گردد.متاسفانه امروزه داروهای زیادی وجود

ندارند  که بتوانند بطور موثر هپاتیت را درمان کنند.فقط چند داروی محدود وجود دارد که می تواند بدون

اینکه به سلولهای بدن آسیبی برسانند،به ویروسها حمله کنند.سایر  داروها ،به غیر از اینکه موجب از

بین رفتن ویروسها می شوند ،به سلولهای کبدی نیز آسیب می رسانند.بنابر این فقط از چند داروی خاص

که به داروهای آنتی ویرال(ضد ویروس) معروف هستند می توان در درمان هپاتیت استفاده نمود.

 داروها و اثرات آنها Drugs and their effects :

در حال حاضر از داروی ضد ویروسی به نام" اینترفرون"   بطور گسترده ای برای درمان هپاتیت استفاده

می شود.اینترفرون که داروی ضد ویروس بسیار قدرتمندی می باشد کپی مصنوعی از یک پروتئین است

که نام آن نیز اینترفرون می باشد و بطور طبیعی در بدن برای مقابله  با ویروسها ساخته می شود.

اینتر فرون با چسبیدن به ویروسها و جلوگیری از تکثیر آنها اثر خود را نشان می دهد بدون اینکه به

سلولهای کبدی آسیبی برساند.گرچه اینترفرون برای همه افراد به یک اندازه موثز نمی باشد ،اما در

بعضی از افراد می تواند هپاتیت را به طور کامل از بین ببرد و یا اینکه از شدت بیماریزایی ویروس بکاهد و

آسیب کبدی را کمتر نماید.از آنجائی که اینتر فرون بصورت آمپول بوده و باید هفته ای سه بار و به مدت

شش ماه تا یک سال تزریق شود،بیماران یاد می گیرند که خودشان آمپول را به خودشان تزریق کنند.  

گاهی اوقات اینترفرون را همراه با یک داروی ضد ویروس دیگر به نام "ریباویرین"   تجویز می کنند .ریباویرین

بصورت قرص می باشد و روزی شش قرص به مدت شش ماه تا دو سال تجویز می گردد.درمان ترکیبی

اینترفرون همراه با ریباویرین ،بسیار قوی تر از درمان تنهایی اینترفرون می باشد.این درمان برای بیمارانی

که اینترفرون به تنهایی باعث بهبود آنها نمی باشد و نیز در بیمارانی که بعد از پایان درمان با اینتر فرون

بیماریشان دوباره باز می گردد استفاده می شود .گرچه تحقیقات نشان می دهد که درمان با ریباویرین

به تنهایی و بدون همراهی با اینترفرون هیچگونه اثری بر روی ویروس هپاتیت ندارد،اما به نظر می رسد که

وقتی با اینترفرون ترکیب می شود ،به آن در از بین بردن ویروسها کمک میکند.

متاسفانه نه درمان اینترفرون به تنهایی و نه همراه با ریباویرین در همه بیماران موثر نمی باشد.پس از

یکسال درمان با این داروها ،فقط 20 درصد بیماران از دست ویروس خلاص می شوند.سی درصد از

بیماران نیز کاهش قابل توجهی در صدمات کبد شان و نیز آنتی بادیها دیده می شوند اما با این حال هنوز

هم به ویروس هپاتیت آلوده هستند.50 درصد باقیمانده بیماران هیچگونه پاسخی به درمان نمی دهند و

این داروها بر روی آنها بی اثر می باشد .متخصصین معتقدند که داروهای ضد ویروس وقتی بیشتر موثر

هستند که تعداد ویروس های بدن کم باشد.

 عوارض جانبی اینترفرون Side effects of interferon :

صرف نظر از اینکه اینترفرون بر روی بیماری موثر می باشد یا خیر ،اکثر بیمارانی که از این داروها استفاده

می کنند دچار عوارض جانبی آن می شوند .

این عوارض جانبی معمولا 4 تا 6 ساعت بعد از تزریق اینتر فرون ایجاد می شود و در اوایل شروع درمان

شدیدتر می باشد.

شایع ترین عوارض :

پیدایش علائمی مانند آنفولانزا مانند:

درد عضلات بدن - خستگی -  تب و لرز - سردرد و تهوع

((متخصصین معتقدند که این علائم که معمولا تصور می شود بعلت ویروس آنفولانزا  ایجاد شده اند ،در

واقع هنگامی تولید می شوند که بدن بطور طبیعی برای جلوگیری از تکثیر ویروس آنفولانزا تولید اینترفرون

می کند.بنابراین ،درمان با اینترفرون مصنوعی نیز تولید  همین علائم را در بدن خواهد کرد.))

 

سایر عوارض مصرف اینترفرون :

ریزش موها - احساس مزه فلزی در دهان - خارش پوست - قرمز شدن پوست - کاهش وزن  - افسردگی

و زود عصبانی شدن

(این عوارض معمولا کمتر رخ می دهد اما میتواند در بعضی از بیماران باعث مشکلاتی شود .)

 درمان جراحی Surgical treatment of :

اگر صدمات وارده بر کبد بر اثر بیماری هپاتیت به قدری باشد که خطر توقف کامل فعالیت کبد وجود داشته

باشد ،نه درمان با اینترفرون و نه درمان ترکیبی با ریباویرین نمی توانند هیچ کمکی بکنند .در نتیجه در

چنین مواردی ممکن است نیاز به پیوند کبد باشد .

گرچه اکثر بیماران مبتلا به هپاتیت هیچگاه نیاز به پیوند کبدی نخواهند داشت ،اما در بین مبتلایان به

هپاتیت مزمن که دچار سیروز کبدی هستند نارسایی ممکن است رخ بدهد.از چهار هزار پیوند کبدی که

در هر سال آمریکا انجام می شود ،هزارتای آن مربوط به بیماران مبتلا به هپاتیت سی (c)می باشد.

 وقتی یک کبد مناسب برای بیماری پیدا شد ،جراحی پیوند  کبد می تواند آغاز شود.از آنجائیکه عمل

جراحی پیوند کبد ،عمل بسیار پیچیده و خطر ناکی است ،یک تیم پزشکی شامل چندین متخصص باید

آن را انجام دهند .جراحی معمولا در سه مرحله انجام می شود. در مرحمه اول بیمار را بیهوش می کنند

تا در عمل جراحی هیچ دردی را احساس نکند .سپس جراح ،شکم بیمار را باز می کند و رگهایی که کبد

را خونرسانی می کنند را با یک گیره می بندند تا هیچ خونی در کبد جریان نداشته باشد .کبد بیمار

،برداشته شده و کبد اهدایی به دقت در محل آن قرار داده می شود .رگهای خونی به این کبد جدید متصل

شده و گیره های آن برداشته می شود تا خون در این کبد جدید ،جریان پیدا کند .عمل جراحی پیوند کبد

معمولا حدود شش تا ده ساعت انجام می شود.

اگر عمل جراحی با موفقیت انجام شود کبد جدید به محض اینکه خون در آن جریان پیدا می کند ،فعالیت

خود را آغاز می کند .در این هنگام وقتی ما ظاهر شدن صفرای زرد مایل به قهوه ای را مشاهده می کنیم

مطمئن می شویم که کبد درست کار می کند.

حتی وقتی عمل جراحی با موفقیت انجام می شود ،هنوز احتمال اینکه سیستم ایمنی بدن باعث

پس زدن کبد جدید شود ،وجود دارد .به همین دلیل داروهایی که اصطلاحا به آنها داروهای سرکوب کننده

ایمنی (ایمونوسوپرسانت)(immunosuppressant) گفته می شود  داده می شود تا قدرت پس زدن بدن

در مقابل یک  جسم خارجی کمتر شود.  معمولا چندین نوع داروی سرکوب کننده ایمنی در سه ماه اول

بعد از عمل پیوند تجویز می شود زیرا اکثر پس زدن ها در طی این سه ماهه اول رخ می دهد .با این حال

ممکن است این پس زدن ها در سالهای بعد نیز اتفاق بیفتد.به همین دلیل بیماران باید به مصرف حداقل

یک نوع سرکوب کننده تا آخر عمرشان ادامه دهند.

 سایر درمانها Other treatments :

مبتلایان به هپاتیت دارای انتخابهای درمانی اندکی هستند و عده ای از آنها به دلایل مختلف (غیر موثر

بودن درمان با اینتر فرون-عوارض ناخوشایند- برخی ازبیماران احساس می کنند با این نوع درمان

حالشان بدتر می شود)از این درمان ها روی برمی گردانند و به سمت داروهای دیگری می روند.

 درمان جایگزین چیست؟

درمان جایگزین یا آلترناتیو (alternative)  به درمانی گفته می شود که توسط جامعه پزشکی مرسوم به

صورت گسترده ای پذیرفته نشده است.

سه روش درمان آلترناتیو برای هپاتیت

۱ - درمانهای گیاهی

۲ - درمان با مکمل های غذایی

۳ -  هورمون درمانی

 درمان گیاهی Treatment Plant :

متخصصین گیاهان دارویی معتقدند که خار شیری به کبد کمک می کند تا با اثر آسیب رسانده مبارزه

نماید ،تجمع چربی مضر در کبد را کاهش می دهد و بازسازی کبد را تسریع می کند .یک ماده آنتی

اکسیدان خاص که در خار شیری یافت می شود باعث تقویت افزایش یک ماده شیمیایی در بدن به نام

گلوتاتین (glutatin) می شود که کبد را از صدماتی که بر اثر سموم ایجاد شده محافظت نماید.

بعلاوه تخمهای گیاه خار شیری حاوی ما ده ای به نام سیلی مارین(silymarin) است که تصور وی شود

دارای اثرات زیادی در تقویت کبد باشد.متخصصین گیاهان دارویی این طور فکر میکنند که وقتی  خار

شیری خورده می شود ،آنتی اکسیدان های موجود در آن به کبد کمک میکنند تا با سمومی که داخل

کبد وجود دارد مبارزه نمایند .در همان هنگام نیز سیلی مارین باعث قوی تر کردن غشاهای کبد و در

نتیجه جلوگیری از ورود مواد سمی به داخل آ می شود.همچنین آنها معتقدند مه خار شیری باعث تقویت

تولید آر اِن اِی(RNA) شده و بنابر این در بازسازی کبد هم کمک می کند .بنابر این درمان با خار شیری

باعث کاهش التهاب کبد شده از میزان آنزیم ALT می کاهد و سرعت ایجاد سیروز کبدی را کم می کند.

سایر گیاهان :

شیزاندرابری(schizandra bcrry) یک داروی چینی می باشد که از آن نیز اغلب برای درمان هپاتیت

استفاده می شود.این گیاه در درمان بیماران مبتلا به هپاتیت مزمن ، به کاهش آنزیمALT   و نیز از بین

بردن علائم بیماری کمک می کند.

شیرین بیان ،این گیاه حاوی مقادیر زیادی لز یک ماده شیمیایی به نام اسید گلیسیریزیک

(glycyrrhizic acid ) است مه به نظر می رسد به کم کردن التهاب کبدی کمک می کند.متخصصین فکر

می کنند که این اثر ریشه شیرین بیان به علت افزایش اینترفرون طبیعی در بدن کمک میکند.

مخلوط بینگ گان لینگ،این مخلوط بطور قابل توجهی باعث کاهش آنزیم ALT می شود. 

مکمل های غذایی Supplement :

دومین نوع از آلترناتیو که برای درمان هپاتیت از آن استفاده می شود و در بین مردم محبوبیت زیادی

دارد.درمان با مکمل های غذایی مثل ویتامین ها و مواد معدنی می باشد که برای افزایش موادی که

بعلت مشکلات کبدی در بدن کاهش پیدا می کنند بکار میرود و با ویروس هپاتیت مبارزه می کند.ویتامین

ب کمپلکس،ث،ایی،کا،روی(زینیک)،کلسیم،کبالت،منگنز ویتامین ها و مواد معدنی هستند که بطور

شایع تجویز می شود.

بسیاری از این ویتامین ها به صورت آنتی اکسیدان عمل می کنند.

آنها از ورود سمومی که در داروها ،الکل ،سیگار و آلودگی هوا وجود دارد به کبد جلوگیری میکند.

 هورمون درمانی Hormone Therapy :

سومین نوع درمان از درمانهای آلترناتیو هورمون درمانی می باشد که از هورمونی از غده تیموس در بدن

ترشح می شود استفاده کرد.  

غده تیموس که در سینه می باشد  و وظیفه تولید گلبولهای سفید و اینتر فرون طبیعی را در دوران

کودکی بر عهده دارد در هنگام کودکی بزرگ و همچنان که سن افراد زیاد می شود این غده کوچک تر

می شود.

در این نوع درمان بیماران ترکیبی از مواد شیمیایی یا آنزیم هایی که از غده تیموس گاو بدست می آید

رامصرف می نمایند.

 روشهای درمانی دیگر :

حجامت

اما شواهد بسیار کمی وجود دارد از موثر بودن این  درمانها

 خطرات آلترناتیو Alternative Risk :

۱ - عدم نظارت دولت  بر درمانها

۲ - مشخص نبودن میزان استفاده ( طبیعی بودن درمان باعث این نمی شود که بروز مشکل نکند.مصرف

زیاد بعضی از دیگران دارویی می تواند باعث استفراغ،مشکلات قلبی،سکته مغزی و حتی فلج شود.

۳ - آلرژی به مصرف گیاهان

۴ - مصرف مگادوز ویتامین ها باعث صدمه دیدن کبد می شود

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در پنجشنبه 26 آبان1390 و ساعت 20:0 |

هپاتیت چیست؟  What is hepatitis

هپاتیت یک بیماری است که موجب التهاب و صدمه دیدن کبد می شود و در نتیجه کبد را متورم  و

حساس می کند.عاقبت احتمالی هپاتیت ایجاد صدمه دائمی به کبد می باشد.هفت نوع مختلف هپاتیت

وجود دارد . بعضی از انواع هپاتیت خفیف و قابل درمان هستند اما بعضی از انواع هپاتیت بسیار شدید و

غیر قابل درمان هستند  و در طولانی مدت باعث بروز مشکلاتی برای سلامتی و حتی مرگ شوند.با

وجود تفاوتهایی که در این هفت نوع هپاتیت وجود دارد تمام آنها توسط ویروسهایی که به کبد حمله

می کنند ایجاد می شوند.

________________________________________

هپاتیت چه نوع بیماری میباشد؟ What type of hepatitis is a disease

هپاتیت یک بیماری عفونی است که میتواند از شخصی به شخص دیگر منتقل شود .گرچه بعضی از

بیماریهای عفوتی مثل سرماخوردگی توسط تماسهای روزمره مثل عطسه ، سرفه و آغوش گرفتن منتقل

می شود اما در هپاتیت انتقال این گونه انجام نمیشود . بر اساس نوع هپاتیت این بیماری از سه طریق

می توانند انتقال یابند که عبارت است از :

1) از طریق تماس با خون آلوده

2) از طریق تماس جنسی

3) از طریق خوردن یا نوشیدن غذاهای آلوده یا آبهای آلوده

________________________________________

انواع مختلف هپاتیت Different types of hepatitis

انواع مختلف شناخته شده هپاتیت عبارت است از :

هپاتیت آ (A) ، ب (B) ، سی(C) ، دی(D) ، ایی(E) ، جی(G) ، جی بی( GB)

از انواع هپاتیت ، هپاتیت ب و سی  از همه شایع تر هستند .حدود 450 میلیون نفر در سراسر جهان به 

این دو نوع هپاتیت مبتلا هستند.هم هپاتیت ب و هم سی می توانند به صورت مزمن و غیر قابل درمان

ظاهر شوند .

________________________________________

راههای انتقال انواع هپاتیت چیست؟  What are the ways of transmission of hepatitis

هپاتیت A =>تماس دهانی با مدفوع

خوردن غذاها و آب های آلوده

هپاتیت B => تماس با خون آلوده

                   تماس با سوزن آلوده

                   انتقال از مادر به نوزاد

                   تماس جنسی                  

                                                 

هپاتیت C => تماس با خون آلوده

                   تماس با سوزن آلوده

                   انتقال از مادر به نوزاد.              

                                                       تعداد افرادمبتلا به هپاتیت سی در جهان

________________________________________

 

کدام نوع از انواع هپاتیت خطرناک تر است؟  Which type of hepatitis is more dangerous

تفاوت عمده بین هپاتیت ب و سی درشدت وخامت آن ها می باشد.

حدود 80 درصد افراد مبتلا به هپاتیت سی دچار نوع مزمن آن می شوند در حا لی که فقط 10 درصد

کسانی که به هپاتیت ب گرفتار میشوند به نوع مزمن آن دچار میشوند .پزشکان فکر می کنند که علت

این وضعیت آن است که ویروس هپاتیت سی بسیار سریع تر از ویروس هپاتیت ب تکثیر یافته و تغییر

می یابد و باعث می گردد که خطر ناک تر باشند.بطور کلی میزان خطر ناکی انواع هپاتیت به صورت زیر

می باشد :

1)هپاتیت C : هر سال حدود ده هزار نفر در ایالات متحده آمریکا به علت نارسایی کبد که  بر اثر هپاتیت

سی ایجاد میشود از بین می رود

2)هپاتیت B : هر سال حدود پنج هزار نفر در ایالات متحده آمریکا به علت نارسایی کبد که  بر اثر هپاتیت

سی ایجاد میشود از بین می رود

3) هپاتیت A : هر سال حدود صد و بیست هزار نفر در ایالات متحده آمریکا  به هپاتیت A  مبتلا

می شوند .هپاتیت آ همیشه به صورت حاد بوده و قابل درمان می باشد و فقط موارد نادری ممکن است

کشنده باشد

4)هپاتیت D : این نوع اغلب همراه هپاتیت ب می باشد و خیلی به آن شباهت دارد اما خیلی کمتر

شایع است

 5)هپاتیت E : این نوع اغلب همراه هپاتیت A می باشد و خیلی به آن شباهت دارد اما خیلی کمتر

شایع است

6)هپاتیت G : این نوع اغلب همراه هپاتیت سی می باشد و خیلی به آن شباهت دارد اما خیلی کمتر

شایع است

7)هپاتیت GB : که اخیرا کشف شده و پزشکان اطلاعات اندکی در این مورد دارند

________________________________________

اثرات هپاتیت در بدن Hepatitis effects on body

به محض این که یک فرد به هپاتیت مبتلا شد ، کبد او به تدریج عملکرد طبیعی خود را از دست می دهد .

از آنجائیکه کبد یکی از مهمترین اعضاء بدن انسان می باشد ، وقتی بر اثر ابتلا به هپاتیت آسیبی به آن

وارد می شود

 مشکلاتی در سراسر بدن ایجاد می کند . کبد در قسمت راست قفسه سینه قرار دارد و تنها عضوی از

بدن است که (به جز پوست)می تواند خودش را التیام ببخشد و دوباره بازسازی کند .در کبد بیش از 500

کار مختلف برای بدن انجام میشود که می توان آنرا همانند یک کارخانه برای بدن در نظر گرفت .کبد با

تولید صفرا باعث می گردد که غذاهایی که ما می خوریم به انرژی  تبدیل شوند،همچنین باعث ذخیره

مواد مغذی شده و مواد شیمیایی را می سازد که برای عملکرد طبیعی بدن حیاتی می باشد. هم چنین

وظیفه تجزیه دارو را بر عهده دارد، بعلاوه کبد باعث تصفیه خون می باشد و مواد شیمیایی زائد را از خون

پاک می کند ،هیچکس نمی تواند بدون کبد زندگی کند.

وقتی ویروس هپاتیت ابتدا حمله می کند سیستم دفاعی و ایمنی بدن برای مقابله با آن گلبولهای

سفیدخون را که همانند سربازانی از بدن دفاع می کنند را به سمت کبد می فرستد. این وضع باعث

می شود که ویروس از بین برود و کبد خودش را ترمیم نماید. با این حال در هپاتیت مزمن سیستم دفاعی

بدن قادر به از بین بردن ویروس نمی باشد ودر نتیجه ویروس به حمله خود به کبد ادامه می دهد و در

چنین وضعیتی تخریب کبد توسط حملات ویروس به همراه حملاتی که سیستم دفاعی بدنم در بسیاری

از سلولهای کبدی ایجاد می کند صورت می گیرد.سلولهای تخریب شده بصورت توده هایی در کبد باقی

می ماند و کبد دیگر نمی تواند خود را بازسازی کند و به جای آن کبد سفت تر و بزرگ تر خواهد شد .خون

دیگر به راحتی نمی تواند از کبد عبور کند و کبد کمتر قادر خواهد بود عملکرد طبیعی خود را ادامه

دهد .این وضعیت را اصطلاحاَ "سیروز"(CIRRHOSIS) می نامند.بیش از 30 درصد افراد مبتلا به هپاتیت

مزمن دچار سیروز می شوند .وقتی سیروز کبدی ایجاد می شود خطر وقوع سرطان کبدی افزایش

می یابد.متخصصین هنوز از علت بروز چنین وضیعتی آگاهی زیادی ندارند اما این فرضیه وجود دارد که

التهاب و آسیب سلولی که در سیروز ایجاد می شود منجر به رشد سلولهای سرطانی غیر طبیعی در

کبد می شود .حتی اگر سرطان کبد هم ایجاد نشود ،پیشرفت بیماری هپاتیت باعث افزایش خطر

نارسایی کبد خواهد شد.هر سال 15 هزار آمریکایی مبتلا به هپاتیت بر اثر نارسایی کبد از بین می روند.

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در یکشنبه 10 مهر1390 و ساعت 20:30 |

آندوسکوپی چیست ؟

آندوسکوپ یک لوله باریک و انعطاف‌پذیر با دوربینی بر یک سر آن است. این ابزار که از طریق برش جراحی

یا از طریق دهان یا مقعد وارد بدن می‌شود، آندوسکوپی برای بررسی بخش‌های مختلف بدن، از جمله

مفاصل، ریه‌ها، مثانه، دستگاه گوارش و آپاندیس به کار می‌رود.

برخی از انواع آندوسکوپی نیاز به آمادگی‌های مخصوص مثلا پاک کردن معده یا روده دارد. لذا پزشک از

شما می خواهد که پیش از انجام عمل چیزی نخورد یا ننوشد، یا برای او مسهل تجویز کند.

افرادی که تحت آندوسکوپی قرارمی‌گیرند معمولا با داروهای آرام‌بخش تسکین داده می‌شوند تا درد و

ناراحتی‌شان به حداقل برسد.

آندوسکوپهای امروزی، بسیار پیشرفته بوده و بنابراین دارای قیمت زیادی هم می‌باشند. آنها دارای

دوربین‌های ویدیویی نیز می‌باشند که تصاویر را می‌توان بطور مستقیم از یک مانیتور (تلویزیون) مشاهده

نمود. این آندوسکوپها همچنین دارای لوله‌هایی برای ساکشن یا کشیدن مایع درون معده به خارج،

فرستادن هوا به داخل معده و بادکردن آن و عبور دادن وسایل خاصی برای نمونه‌برداری (تکه‌برداری یا ب

یوپسی) نیز می‌باشند.

آزمایش آندوسکوپی، دقیق‌ترین و مفیدترین راه برای بررسی علل مختلف سوءهاضمه می‌باشد. این

آزمایش، بهترین راه تشخیص زخم‌ها و سرطان معده بوده و همچنین برای تشخیص عفونت

هلیکوباکترپیلوری بسیار مفید میباشد.

در کدام اعضا آندوسکوپ استفاده می شود ؟

امروزه آندوسكوپ‌های مختلفی طراحی شده‌اند كه هر یك از آنها برای بررسی و مشاهده قسمت خاصی

از بدن به‌كار می‌‌روند. احتمالا وقتی اسم آندوسكوپی را می‌شنوید شما به طور ناخودآگاه یاد بیماری‌های

معده می‌افتید و لوله‌ای را در ذهن می‌آورید كه قرار است از دهان وارد شود، به معده برسد و بخش‌های

مختلف معده را بررسی كند اما امروزه تعداد آندوسكوپ‌ها بسیار بیشتر از گذشته شده‌ و بسیاری از دیگر

قسمت‌های بدن را هم می‌توان با وسایل مشابه بررسی كرد. به طور مثال، آندوسكوپ‌هایی وجود دارند

كه از دهان وارد می‌شوند و به مجرای هوا یا همان نای می‌رسند تا مجاری هوایی را بررسی كنند. به این

آندوسكوپ‌ها در اصطلاح پزشكی برونكوسكوپ می‌گویند. از طرف دیگر آندوسكوپ‌هایی وجود دارند كه

می‌توانند از راه بینی وارد شوند، به دریچه‌های سینوس‌ها برسند، به داخل سینوس‌ها بروند و در نهایت

بخش‌های مختلف سینوس‌ها را بررسی كنند. آندوسكوپ‌های دیگری هم وجود دارند كه از راه مجرای

ادرار وارد می‌شوند و مثانه را مورد بررسی قرار می‌دهند. به این آندوسكوپ‌ها در اصطلاح پزشكی

سیستوسكوپ می‌گویند. آندوسكوپ‌های خاصی هم وجود دارند كه از مقعد وارد می‌شوند و بخش‌های

مختلف روده بزرگ را قابل مشاهده می‌سازند. به این آندوسكوپ‌ها، كولونوسكوپ می‌گویند اما انواع

كوتاه تر آنها ركتوسكوپ نامیده می شوند چرا كه فقط بخش انتهایی روزه بزرگ كه ركتوم نامیده می شود

را بررسی می كنند.

علاوه بر این، انواع مختلف دیگری از آندوسكوپ‌ها هم وجود دارد. به طور مثال در حال حاضر حتی می‌توان

داخل مفاصل را با همین روش مورد مشاهده قرار داد. در این موارد پوست روی مفصل را پس از بی‌حسی

سوراخ می‌كنند و آندوسكوپ را از طریق پوست به داخل مفصل می‌رسانند تا بتوانند فضای داخل مفصل

را ببینند. به این آندوسكوپ‌ها، آرتروسكوپ می‌گویند. آندوسكوپ‌هایی برای مشاهده داخل رحم و حتی

داخل فضای شكم هم وجود دارد. شاید بتوان گفت حتی آنژیوگرافی هم در اصل نوعی آندوسكوپی است

اما به هر حال مكانیسم عملكرد آنژیوگرافی با آندوسكوپ‌هایی كه تاكنون گفتیم، به طور قابل توجهی

متفاوت است.

اگر قرار است برای شما آندوسکوپی انجام شود، حتما به موارد زیر توجه داشته باشید :

# - در صورتی كه به بیماری‌هایی مثل هپاتیت یا ایدز مبتلا هستید ، حتما پیش از انجام آندوسکوپی این

موارد را به پزشك خود اطلاع دهید؛ چرا كه پزشكان به منظور پیشگیری از انتقال این بیماری‌ها از یك فرد

به فرد دیگر، برای مبتلایان به این بیماری ها از اندوسكوپ‌های مخصوص این بیماران استفاده می‌كنند.

# - قبل از انجام هر گونه آندوسکوپی، تمام داروهای مصرفی را به اطلاع پزشك معالج خود برسانید؛ به

ویژه درباره داروهای ضدانعقاد، ممكن است پزشك ترجیح بدهد یك یا چند روز قبل از انجام آندوسکوپی،

بعضی داروهای شما قطع شوند.

# - اگر به اختلالات خونریزی دهنده مبتلا هستید، حتما این موضوع را به اطلاع پزشك برسانید، تا

اقدامات لازم را برای مقابله با خطرات احتمالی مهیا كند.

# - هر زمان كه برای انجام آندوسکوپی مراجعه می‌كنید، تمام مدارك پزشكی خود را همراه داشته

باشید.

# - روز انجام آندوسکوپی تنها به بیمارستان یا محل انجام آندوسکوپی مراجعه نكنید و حتما كسی را با

خود همراه داشته باشید.

# - نگران درد و ناراحتی نباشید. پزشكان برای تخفیف درد و ناراحتی بیماران معمولا از داروهای مسكن،

مخدر یا خواب‌آور به میزان لازم استفاده می‌كنند تا انجام این اقدامات برای بیمار قابل تحمل باشد.

# - در برخی آندوسکوپی‌ها لازم است بیمار چند ساعت ناشتا باشد یا پیش از انجام آندوسکوپی از

روش‌هایی مثل تنقیه استفاده كرده باشد. درباره نیاز به انجام چنین اقداماتی حتما با پزشك خود

مشورت كنید و تمام توصیه‌های او را عمل كنید تا زمان آندوسکوپی مشكلی برای شما ایجاد نشود.

# - برخی اوقات طی انجام آندوسکوپی نمونه‌هایی از بافت‌های داخلی برداشته می‌شود. این نمونه‌ها از

سوی خود بیمار یا از سوی پزشك مربوطه به بخش پاتولوژی فرستاده می‌شود تا زیر میكروسكوپ مورد

بررسی قرار گیرد و از روی آن، بیماری تشخیص داده شود. پیگیر نتیجه‌ نمونه‌برداری‌های خود باشید.

# - گاهی لازم است بیمار ساعاتی پس از انجام آندوسکوپی در بیمارستان یا محل آندوسکوپی تحت

نظر بماند. این موارد را در برنامه‌ریزی زمانی خود لحاظ كنید.

# - پس از انجام آندوسکوپی اگر دچار هر مشكلی نظیر خونریزی، درد بیش از حد، تهوع و استفراغ یا تب

شدید، هر چه سریع‌تر مساله را با پزشك خود در میان بگذارید.

موارد استفاده از آندوسکوپی فوقانی :

1 - تهوع و استفراغ مداوم

2 - درد درناحیه فوقانی شكم (محدوده بالاتر از ناف )

3 - سوزش سر دل كه ناشی از برگشت اسید معده به مری می باشد و با احساس سوزش در گلو یا

قفسه سینه مشخص می شود

4 - خونریزی معده (وجود استفراغ خونی یا وجود خون در مدفوع به صورت دفع مدفوع سیاه و قیری )

5 - اشكال در بلع (گیر كردن غذای جامد یا مایعات در مری )

6 - وجود یافته های غیر طبیعی و یا مشكوك در عكس در رادیوگرافی ، گرفته شده از دستگاه گوارش

فوقانی

7 - خارج کردن جسم خارجی از دستگاه گوارش

8 - برای بررسی ضایعات قبلی و پیگیری آنها از نظر روند بهبودی و گسترش آنها مثل پولیپ ، تومور یا

زخم

در جریان آندوسکوپی بر حسب شرایط مثلاً پیدا شدن ضایعات غیر طبیعی از آن ضایعات نمونه برداری

(بیوپسی) هم بعمل می آید و یا گاهی اقدامات تشخیصی ویا درمانی دیگر انجام می شود

آمادگی جهت آندوسکوپی :

پزشك متخصص جهت انجام یك آندوسکوپی دقیق و بدون عارضه از دستورالعمل های خاصی پیروی

خواهد كرد كه این دستورات طوری طراحی شده كه بیشترین امنیت و كمترین عارضه را در حین انجام كار

و حتی پس از آن در بر داشته باشد.

بنابراین مطلع بودن بیماروهمراه وی از این روند قبل از انجام آندوسکوپی بسیار اهمیت دارد و همراه بیمار

بهتر است از آنها به دقت پیروی كند و در صورت هر گونه ابهامی ، از پزشك بیمار خود كسب اطلاع نماید.

 6 الی 8 ساعت قبل از آن ، بیمار از خوردن و آشامیدن اجتناب ورزد. خالی بودن معده هم برای

بیمارمفید خواهد بود چون احتمال استفراغ كردن و ورود محتویات معده به داخل ریه بیمار (آسپیراسیون)

را در طول كار كم خواهد كرد و هم برای پزشك جهت بررسی دستگاه گوارش فوقانی به طور كامل و دقیق

مفید خواهد بود .

برخی از داروهای مصرفی توسط بیمار باید قبل از آنجام آندوسکوپی دوزشان تنظیم شود. مثلاً برخی باید

چندین روز قبل از آندوسکوپی مصرف نشود و یا برخی باید افزایش دوز یابد. پس همراه بیمار باید حتماً از

پزشك بیمار خود در مورد نحوه مصرف داروهایش قبل از انجام كار سوال كند. گاهی پزشك علیرغم

دستورالعمل ها به شما توصیه می كند كه مصرف داروی بیمارتان را ادامه دهید .

همیشه بیمار خود را با یك همراه مطمئن برای انجام آندوسکوپی ببرید. چون داروهای خواب آوری كه

ممکن است جهت آرام كردن او استفاده شود، احتمال دارد بلافاصله پس از انجام آندوسکوپی در وی

مشكلی ایجاد نكند اما گاهی بعد از مدت كوتاهی بیمار دچار تغییرات گذرائی در حركات و رفتارش

می شود كه بهتر است در آن زمان یک همراه مطمئن حضور داشته باشد .

در بخش یا اتاق آندوسکوپی :

پرستاری كه بیمار را آماده می كند باید در مورد علت انجام آندوسکوپی اطلاع کسب کند و همچنین در

مورد مسائل دیگری چون ناشتا بودن بیمار، وجود فرد همراه مطمئن و موارد دیگر اطلاع کسب کند :

# - داروهای مصرفی بیمار

# - مشكلات پزشكی مثل بیماری های قلبی یا ریوی

# - حساسیت به داروها و یا موارد خاص چون رنگها و یا لاتكس كه در پزشكی بكار می رود

# - واكنش های شدید حساسیتی به مواد آرامبخش و خواب آور

بعد از كسب اطلاع از شرایط و مناسب بودن وضعیت بیمار، پرستار اقدام به تزریق داخل رگی (ورید) داروی

آرامبخش كرده تا او در حین آندوسکوپی آرام و راحت باشد .

علائم حیاتی بیمار كه شامل فشار خون ، ضربان قلب و ریتم آن و سطح اكسیژن خونی می باشد ، در

صورت نیاز در تمام مدت توسط دستگاه چك می شود (مونیتورینگ)، حتی پرستار نیز بطور دستی فشار

خون و نبض او را كنترل می كند . ممكن است در تمام طول آندوسکوپی نیز اكسیژن به بیمار داده

می شود.

پزشك تمام مراحل گفته شده را برای همراه بیمار بازگو می كند و حتی مشكلاتی كه ممكن است در

حین كار اتفاق بیفتد را نیز متذكر می شود .

نحوه انجام آندوسکوپی :

برای انجام آندوسکوپی، بیمار باید راحت بوده و بر روی سمت چپ خود دراز بکشد. به گلوی او یک اسپری

بی‌حس کننده زده می شود تا چیزی احساس نکند. همچنین یک قطعه کوچک محافظ در بین دندانهای

بیمار شما قرار داده می شود. این کار باعث می شود که دندانهای بیمار آسیبی نبیند و نیز دندانهای او

هم به آندوسکوپ صدمه نزنند. وقتی که بیمار آماده بود، پزشک، سر آندوسکوپ را روی زبان او قرار داده و

آن را به سمت گلو می‌برد و از بیمار می‌خواهد که آن را قورت دهد، با این کار، مری باز شده و آندوسکوپ

داخل آن می شود و سپس به سمت پایین و معده می‌رود. در طی این مدت، یک پرستار دائماً مراقب

بیمار خواهد بود و با یک ساکشن (مکننده بزاق بیمار را که در دهانش جمع شده را بیرون می‌کشد مانند

وسیله‌ ای که در دندانپزشکی وجود دارد). وقتی که سر آندوسکوپ وارد معده شد، از طریق یک لوله که در

آندوسکوپ قرار دارد، معده باد می شود تا مشاهده داخل آن بهتر انجام شود. در صورت مشاهده موارد

مشکوک، پزشک ممکن است اقدام به نمونه‌برداری (تکه‌برداری یا بیوپسی) نماید که این کار، کاملاً بدون

درد می‌باشد. وقتی که کار پزشک تمام شد، آندوسکوپ به بیرون کشیده می شود.

در طی انجام آندوسکوپی، اشکالاتی که ممکن است برای بیمار ایجاد شوند عبارتند از: احساس فشار

در گلو و گاهی اوقات احساس ناراحتی در شکم و آروغ زدن (به خاطر هوایی که به داخل معده فرستاده

می شود). در هنگام داخل کردن نوک آندوسکوپ به سمت گلو، ممکن است بیمار یکی دوبار آروغ بزند که

این یک واکنش طبیعی می باشد.

بهبودی : ‍

بعد از آندوسکوپی ، برای مدتی بیمار را تحت نظر می گیرند تا اثرات ناشی از دارو برطرف شود . بدترین

ناراحتی كه ایجاد می شود ، احساس نفخ معده ناشی از ورود هواست كه به سرعت برطرف می شود .

برخی از بیماران گلو درد مختصری پیدا می کنند . اگر شما تمام دستورات گفته شده را رعایت كرده

باشید ، بیمارتان پس از مدت كوتاهی می تواند چیزی بخورد . در برخی از بیماران داروهای مصرف شده

باعث احساس خستگی و عدم تمركز می شود . 

پزشك معمولاً نتیجه آندوسکوپی را همان جا به همراه بیمار اعلام می كند مگر در مواردی كه بیوپسی

گرفته شده و یا بیوپسی برداشته شده كه در این حالت باید بعداً مراجعه نماید ، چون بافت برداشته شده

جهت بررسی های بیشتر به آزمایشگاه ( پاتولوژی ) فرستاده می شود و اعلام نتیجه آن به اندك زمانی

نیاز دارد .

عوارض آندوسکوپی :

آندوسکوپی فوقانی روش بسیار بی عارضه ای است و عوارض ناشی از آن بسیار محدود می باشد ، با

این حال برخی از عوارض آن شامل موارد زیر است :

# - ورود محتویات معده به ریه (آسپیراسیون)، به همین دلیل توصیه می شود تا 6 الی 8 ساعت قبل از

آندوسکوپی ناشتا باشید.

# - آندوسکوپ می تواند بندرت باعث صدمه به بافت (سوراخ یا پاره شدن) شود. این عارضه بسیار نادر

ولی جدی است.

# - در مواقع بیوپسی با برداشت پولیپ احتمال خونریزی وجود دارد . اما خونریزی ناشی از آن بسیار

خفیف است ، بطوریكه یا خود به خود بند می آید و یا با اقدامات ساده قابل كنترل است.

# - ایجاد حساسیت به مواد آرامبخش استفاده شده ، كه تیم آندوسکوپی حاضر شامل پزشك و

پرستاران قبل از انجام كار مطمئناً از سابقه حساسیت بیمار به این مواد و همچنین باقی مشكلات شما

مثل بیماریهای قلبی ، ریوی ، كلیوی و كبدی از شما سوال كرده اند .

# - التهاب در رگی كه از طریق آن ماده آرامبخش تزریق شده كه به صورت ظاهر شدن علائم التهابی

مثل قرمزی ، تورم ، گرم شدن ناحیه كمپرس كردن به وسیله حوله گرم مناسب خواهد بود و اگر با این

اقدام برطرف نشد ، حتماً با پزشك مربوطه مشورت نمائید.

علائمی كه باید سریعاً گزارش داده شوند :

# - درد شدید شكمی ( به غیر از دردهای كرامپی یا پیچشی) ناشی از نفخ معده

# - سفت و متسع شدن شكم

# - استفراغ

# - تب

# - اشكال در بلع و درد شدید درناحیه گلو

# - احساس خش خش در زیر پوست گردن یا قفسه سینه

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در چهارشنبه 8 تیر1390 و ساعت 20:0 |

روشهای نوین در درمان زخم ها :

درمان زخم های :

بستر- دیابتیک – جراحی - گانگرن فورنیه - سوختگی - عفونی - له شدگی ...

مقدمه :

زخمهای فشاری كه به نام زخم بستر نامیده می شود در بیمارانی كه به علتی دچار بی حركتی

شده اند عارضه ای مهم به شمار می رود.علت عمده ایجاد زخم بستر مربوط به وجود فشار طولانی مدت

بر روی پوست ومتعاقب آن عدم خون رسانی به این عضو است.آمار دقیقی از میزان بروز زخم بستر

نمی توان ارایه داد و آمار ارایه شده در هر كشور با كشور دیگر متفاوت است.بعنوان مثال در كشور

دانمارك 43 و در اسكاتلند 86 نفر از هر صد هزار نفر مددجودچار عارضه زخم فشاری بوده و در هلند 10 تا

20 درصد بیماران پذیرفته در مراكز پرستاری در منزل مبتلا به این عارضه ذكر شده اند.پیشگویی به نقل از

داوری در خصوص آمار مبتلایان به زخم بستر در ایران این میزان را در بیماران بستری در بخشهای عمومی

5% و در بیماران بستری در مراكز نگهداری از معلولین 38% ذكر می كند.

پیشینه تاریخی :

قدمت زخم و درمان زخم به اندازه عمر بشر است. مصریان باستان با مشكل زخم بستر آشنا بوده اند، در

یكی از مومیایی ها ( احتمالا یك شاهزاده مصری ) زخمهای بستری مشاهده شد كه با قطعه ای از

پوست یك حیوان پوشانده شده بودند و برخی از این زخمها حتی در خود نشانه هایی از التیام نیز

داشتند.    قدیمی ترین دست نوشته موجود در خصوص زخم بستر متعلق به فابریكوس هیلدانوس است

كه واژه ((قانقاریا)) را برای این زخمها بكاربرده است. واژه ((دكوبیتوس))اولین بار در سال 1777 به كار رفته

و در آن به ارتباط میان ((قانقاریا))و بیماران رنجور و خوابیده در بستر اشاره شده است.            

اما در سال 1850 تعداد زیادی از دانشمندان به این نتیجه رسیدند كه زخم فشاری بعلت تاثیر فشاری به

علت تاثیر فشار بر پوست ایجاد می گردد و همچنین به اهمیت پیشگیری از بروز زخمهای فشاری توجه

نمودند.امروزه پژوهشگران ثابت نموده اند كه ایجاد فشاری معلول تركیبی از عوامل داخلی و خارجی

است.

مختصری درباره آناتومی و فیزیولوژی پوست :

پوست سدی بین اعضای داخلی ومحیط خارجی است ودربسیاری ازاعما ل حیاتی بدن دخالت دارد. به

طوریکه انسان بدون آن نمی تواند زنده بماند.

پوست اندامی وسیع با وزن مولکولی 4 کیلوگرم است که سطحی معادل 2 متر مربع را می پوشاند.

اجزاء پوستی شامل اپیدرم – درم - ضمائم پوستی وچربی زیرجلد است.

اپیدرم : حائل اصلی بدن اپیدرم است ودرزیراپیدرم لایه عروقی درم قراردارد که مسئول نگهداری وتغذیه

سلولهای اپیدرم است.

اپیدرم به چهار طبقه تقسیم می شود که از محل اتصال درم با لایه سلولهای بازال شروع ودرنهایت به

لایه شاخی ختم می شود . این لایه ها عبارتنداز :

1- لایه سلولهای بازا ل یا سلولهای مادری اپیدرم : سلولهای جوانه زننده تمایزنیافته ( تقسیم سلولی

درسلولهای بازال انجام می شود)

2- طبقه خاردار: دربالای لایه سلولهای بازال قرار دارد واز کراتینوسیتهائی تشکیل شده که کراتین تولید

می کنند.(کراتین پروتئینی رشته ای واصلی ترین جزء طبقه شاخداراست . کراتینی شدن ازاین طبقه

آغازمی شود.)

3- طبقه دانه دار: روند تمایز ادامه می یابد وسلولها کراتین زیادی بدست می آورند وپهن ترمی شوند.

4- طبقه شاخی : سلولهای مرده و پهن و بزرگ وچند ضلعی هستند ودرستونهای لایه عمودی روی هم

انباشته شده اند.این لایه سد فیزیکی اصلی است.

علاوه بر سلولهای بازال وکراتینوسیتها 2 رده سلولی دیگربه نامهای : ملانوسیتها وسلولهای لانگرهانس

دراپیدرم وجود دارد.

غشاء پایه حد فاصل درم واپیدرم را می گویند که دارای سه لایه (شفاف – پایه - فیبرهای اتصالی )

وحاوی فرورفتگیها وبرآمدیگهای متعددی است.

درم : درم ضمائم پوستی رانیز دربرمی گیرد وچربی زیرجلد سومین وعمقی ترین لایه پوست است.

شامل کلاژن ورشته های الاستیک وماده زمینه ای است.

ضمائم پوستی : عبارتندازغدد عرق - آپوکرین واکرین - فولیکولهای مو- غدد سبابه وناخن که همگی از

اپیدرم منشاء می گیرند.

چربی زیر جلد : شامل اعصاب وعروق خونی است که عروق خونی وظیفه تامین مواد غذائی وتنظیم

حرارت را برعهده دارند.

واژه زخم فشاری :

واژه های متعددی جهت زخمهای فشاری به کار رفته است که معمول ترین آنها Decubitus ulcer و

Bedsore است.

واژه Decubitus ازکلمه لاتین دکومبر Decumberبه معنای دراز کشیدن مشتق شده است ودلالت براین

دارد که این زخمها صرفا درنتیجه خوابیدن به مدت طولانی ایجاد می شوند علت نامگذاری bedsore

بروزمکرراین زخمها دربیماران بستری درتخت می باشد.

با توجه به تعاریف ازآنجائیکه عامل اصلی ایجاد زخم فشار است واژه pressure ulcer یا زخم فشاری

صحیح ترین ومناسب ترین واژه برای توصیف این زخم ها ست.

تعریف زخم فشاری :

باتوجه به اهمیت موضوع تعاریف متفاوتی در منابع مختلف عنوان گردیده است که در زیر به مهمترین آنها

اشاره می کنیم.

# - زخم فشاری به زخمی گفته می شود که به علت وارد آوردن فشاری بیش از فشار طبیعی مویرگها

(32میلیمترجیوه) به مدت طولانی بر سطح پوست ایجاد می گردد که موجب نکروز ناکیه محدودی از

بافتهای نرم می شود. " برونر- سودارث1998"

# - یک زخم فشاری ناحیه متمرکزی از نکروز بافتی است که هنگامیکه بافت نرم بین یک برجستگی

استخوانی و یک سطح خارجی به مدت طولانی تحت فشار قرار می گیرد ایجاد می شود." پوتروپری

وفیس براساس NPUAP "

# - زخم فشاری عبارت است از یک ناحیه نکروز سلولی که دراثر فقدان گردش خون درآن ناحیه ایجاد

می شود. " تایلور"

# - زخم فشاری عبارت از ناحیه نکروزه ای است که در نتیجه فقدان جریان خون کافی به آن ناحیه دراثر

فشار ایجاد می شود."HARKNESS& DIBCLTER"

# - Margo lis  زخم فشاری را این طور تعریف کنید :

از بین رفتن ساختمان آناتومیک و عملکرد نرمال پوست که در نتیجه فشار خارجی وارد بر برجستگی های

استخوانی ایجاد می شود وطبق قاعده ای منظم و در یک زمان معین بهبود نمی یابد.(( پوتروپری))

پاتوفیزیولوژی زخم فشاری :

از نظر پاتوفیزیولوژی سه عامل در پیدایش زخمهای فشاری موثرند :

1- شدت فشار و فشار لازم جهت بسته شدن مویرگها

2- طول مدت فشار

3- تحمل بافت

فشار بیش از 32 میلی متر جیوه سیستم مویرگی شریانی - وریدی که مسئول تغذیه بافتها و دفع مواد

زائد از آنها می باشد را مسدود می کند و در نتیجه سیستم مویرگی شریانی - وریدی که مسئول تغذیه

بافتها و دفع مواد زائد از آنها می باشد را مسدود می کند و در نتیجه موجب آنوکسی(Anoxia) و یا

ایسكمی (Ischemia) بافتی می گردد.بدین ترتیب وضعیت متابولیسم بافت که بطور طبیعی به میزان

دریافت اکسیژن از خون و دفع مواد حاصله از متابولیسم و دی اکسیدکربن بستگی دارد را متحمل ساخته

و در نتیجه موجب متابولیسم بی هوازی و پیدایش حالت اسیدوز بافتی گردیده متعاقب آن نفوذپذیری

مویرگها افزایش یافته و باعث ایجاد تورم و سرانجام سبب مرگ سلولی می شود و در نهایت به صورت

زخم فشاری تظاهر پیدا می کند.

تغییر رنگ پوست ناحیه تحت فشار (Blanching) اولین علامت زخم فشاری است، به طوریکه پوست این

نواحی به علت کم شدن جریان خون در مقایسه با سایر نواحی رنگ پریده و سفید می گردد.دراین حالت

اگر فشار رفع شود، Normal reactive hyperemia ( واکنش نرمال پرخونی ) که همراه با قرمزی و گرمی در

محل می باشد، ایجاد می شود، که یک واکنش جبرانی است.حدودا یک ساعت طول می کشد تا این

واکنش طرف شود.اگر فشار مدت زمان بیشتری طول بکشد، پس از رفع AbNormal reactive hyperemia

( واکنش آنرمال پرخونی) ایجاد میشود که به صورت اتساع بیش از حد و induration در محل ایجاد می

شود.( induration یک ناحیه ادم لوکالیزه در زیر پوست است)، که این واکنش نیز بیش از 1 ساعت تا دو

هفته طول می کشد تا برطرف شود.

همچنین اگر مدت زمان فشار از این مرحله هم طولانی تر شود،مرگ سلولی و سپس نکروز بافتی را

خواهیم داشت.با شکافته شدن پوست که مهمترین سد دفاعی بدن می باشد،میکروارگانیسم هایی از

قبیل استرپتوکوک ،استافیلوکوک، پسودومونا و عفونتهای ثانوی در محل زخم نفوذ می کنند که در این

حالت مقابله با آن دشوار است و حتی ممکن است عمیق تر گردد و به عضله واستخوان راه یابد و موجب

انتقال عفونت از طریق جریان خون به تمام نقاط بدن شود.

به غیر از خطر ایجاد عفونت ،ازدست رفتن مقدار زیاد مایعات و الکترولیتهای بدن از محل ،سبب کاهش

مایعات واختلال در تعادل الکترولیت ها شده و در نهایت باعث کمبود پتاسیم می گردد و همچنین از دست

رفتن مقادیر زیادی پروتئین از بافتهای زیر جلدی منجر به کاهش آلبومین خون می گردد.

به طور کلی می توان گفت پس در شرایط طبیعی به مدت 2 ساعت می تواند فشار و کاهش اکسیژن

رسانی به سلول را تحمل نماید،البته این زمان تا حدودی به مقدار فشار وارد بر پوست بستگی دارد.

به طور خلاصه میتوان گفت :

فشار> کاهش یا قطع خونرسانی به پوست یا بافتهای زیرین > اختلال وضعیت متابولیسم بافت >

آنوکسی و ایسکمی بافت > نکروز بافتی>خراشیدگی و زخم> تهاجم میکروارگانیسم ها

>عفونت>درگیری بافتهای زیرین شامل فاسیا،ماهیچه و استخوان

پوزیشن های در معرض خطر :

در وضعیت های مختلف غالبا فشار بر روی نقاط معینی از بدن وارد می شود،بنابراین این نقاط در معرض

خطر بیشتری از نظر زخمهای فشاری قرار دارند. در زیر به این نقاط در وضعیت های مختلف می پردازیم :

1- وضعیت خوابیده به پشت (supin position)

استخوان پس سری(occipital bone) ،ستون مهره ها(vertebrae) ، آرنج (elbow) ،ساکروم، دنبالچه

،پاشنه پا

2- وضعیت خوابیده به شکم (prone position)

استخوان پیشانی (frontal bone) ،استرنوم، زانو، برجستگی های لگن، انگشتان پا

3- وضعیت خوابیده به پهلو (lateral position)

استخوان کتف ،ایلیاک کرست، برجستگی بزرگ استخوان ران ،قوزک های پا

4- وضعیت نشسته (sitting position)

ساکروم و برجستگی های استخوان عانه

به طور کلی شایع ترین محل زخمهای فشاری ،استخوان ساکروم و دنبالچه می باشد.

در یک بررسی مشخص شد که 96% این زخمها در زیر سطح ناف(umbilicus) ، 67% اطراف ناحیه لگن

(pelvic) و 29% در اندام تحتانی می باشد.در تحقیقی که توسط لوین و همکارانش انجام شد به معرفی

دو مورد نادر در محل بروز زخم بستر در نواحی ترقوه(clavicle) و مچ دست(wirst) اشاره نمود.

تقسیم بندی زخم ها :

محققین مختلف چندین نوع تقسیم بندی را در مورد مراحل مختلف زخمهای فشاری ذکر نموده اند که به

دو مورد اشاره می شود.

الف ) تقسیم بندی زخم مربوط به خانم شی که بیشتر وسعت زخم مورد توجه قرار گرفته است.

مرحله 1 : فشار ممکن است موجب قرمزی محل تحت فشار شود یا لایه ای نازک از اپیدرم دچار زخم

گردد اما به درم محدود می شود به طوری که در این مرحله دوم سالم باقی می ماند.

مرحله  2: زخم تمام لایه های پوست را گرفتار می کند و به درم نیز گسترش می یابد اما به داخل چربی

زیر پوست دست اندازی نمی کند.

مرحله 3: زخم به داخل چربی زیر پوست دست اندازی می کند اما به فاسیای عمقی محدود می گردد.

مرحله  4: زخم هیچ محدودیتی ندارد و به توده عضلانی گسترش می یابد به طوری که گاهی اوقات

استخوان نیز در معرض دید قرار می گیرد.

مرحله  5: زخم به صورت یک سوراخ یا حفره بسته شده ای نمایان می شود که لایه های پوستی روی

این حفره را بسته است و یا به صورت ضایعه کوچکی به سطح پوست باز می شود.دراین مرحله تعیین

وسعت ناحیه آسیب دیده مشکل می باشد زیرا براحتی قابل دسترسی نیست.

ب ) تقسیم بندی زخم توسط NPUAP انجمن بین المللی مشاوره زخم های فشاری که بیشتر به

خصوصیات زخم از نظر بالینی پرداخته است:

مرحله 1 : اریتمایی که با فشار انگشت سفید نمی شود، در محل تخت فشار، نشان از زخم فشاری در

آینده می دهد.همچنین علایم دیگری نظیر لکه های پوستی(کبودی)، گرمی و سفتی ممکن است ظاهر

شود بررسی این مرحله در افرادی که پوست تیره دارند مشکل می باشد.

مرحله2 : دراثراز بین رفتن اپیدرم،درم و یا هر دو ضخامت پوست جزئی کاهش می یابد.زخم سطحی

است و از نظر بالینی به صورت یک خراشیدگی،تاول و یا گودی کم عمق مشخص می شود.در این مرحله

معمولا زخم دردناک است.

مرحله 3 : ضخامت پوست کاملا از بین می رود که شامل آسیب و یا نکروز بافت زیر جلدی است که به

طرف پایین تا فاشیا گسترش می یابد.زخم از نظر بالینی در این مرحله به صورت یک گودی عمیق است

که گاهی همراه با گسترش به بافتهای اطراف می باشد،بهبودی زخم در این مرحله ماهها به طول      

می انجامد.

مرحله 4 : ضخامت پوست به طور کامل از بین می رود که همراه با بافت نکروز بافتی،آسیب به ماهیچه ،

استخوان و ساختمانهای مربوط به آن نظیز تاندونها و کپسول مفصلی وجود دارد.بهبودی در این مرحله

ماهها و گاه تا ساالها به طول می انجامد.

تقسیم بندی زخمهای فشاری :

تقسیم بندی های متفاوتی از زخمهای فشاری بسته به وسعت / عمق بافت صدمه دیده وجود دارد.

بطور طبیعی شما بین 4 سطح تمایز قائل شوید وآنها بوسیله موارد زیر شناخته می شوند:

سطح 1  قرمزی پوست

سطح 2 از بین رفتن لایه های پوستی شامل اپیدرم

 

سطح 3  از بین رفتن وسیع پوست تا بافت زیر درم

 

سطح 4 تخریب عمیق بافت، از بافت زیر پوست تا فاسیا توسعه می یابد وممکن است شامل عضله و یا

همچنین استخوان باشد

عوامل موثر در پیدایش زخم های فشاری :

عوامل موثر در پیدایش زخم های فشاری را می توان به دو دسته تقسیم کرد :

1- عوامل خطرساز در پیدایش زخمهای فشاری

2- فاکتورهای زمینه ساز یا عوامل مساعد کننده شرایط تشکیل زخمهای فشاری

1- عوامل خطرساز در پیدایش زخمهای فشاری :

A) بی حرکتی :

فردی که به مدت طولانی می نشیند یا دراز می کشد مستعد زخم های فشاری است زیرا بی حرکتی

موجب فشار به مدت طولانی روی بعضی از نقاط خاص بدن می شود و به همین دلیل انسان در هنگام

خواب تمایل به حرکت دارد.بیمارانی که در تغییر پوزیشن به طور مستقل ناتوان هستند مانند افراد فلج در

معرض خطر قرار دارند.این بیماران می توانند فشار را درک کنند اما به طور مستقل قادر به تغییر پوزیشن

نیستند تا فشار وارد را رفع کنند. در بیماران SCI اختلال هم در درک حس و هم حرکت وجود دارد. یعنی

این بیماران حتی قادر به درک فشار نیز نیستند.

B) کاهش درک حسی :

فردی که می تواند درد و فشار را احساس کند متقابلا در پی این درد و احساس فشار خود به خود جا به

جا می شود و تغییر پوزیشن می دهد و یا ازدیگران تقاضای کمک می کند اما فردی که حس درکش در

مقابل درد و فشار کاهش می یابد در معرض خطر زخمهایی فشاری قرار می گیرد.

C) کاهش سطح هوشیاری :

در حالت هوشیاری به وسیله تغییرپوزیشن و بهداشت، تمامیت پوست خود را حفظ می کند.بیماران گیج

و افرادی که سطح هوشیاریشان کاهش یافته است قادر به حفاظت خود در برابر زخمهای فشاری

نیستند.بیماران گیچ ممکن است قادر به درک فشار باشند اما نمی توانند بفهمند چگونه آن را مرتفع

کنند اما بیمارانی که در کما هستند حتی قادر به درک فشار نیز نمی باشند.بیمارن بیهوش یا بیماران ب

یهوش یا بیماران بخشهای ICU اگر به مدت طولانی در یک پوزیشن در تخت قرار بگیرند در معرض خطر

هستند.همچنین این مطلب در مورد افرادی که از نظر روانی افسرده هستند و تمایلی به حرکت ندارند

صدق می کند.

D) گچ ،تراکشن، وسایل ارتوپدی و سایر تجهیزات :

گچ و تراکشن حرکت بیمار را به خصوص در انتهاها کاهش می دهد.در فردی که عضوی را گچ گرفته نیروی

اصطکاک بین سطح گچ و پوست محل وجود دارد،همچنین نیروی مکانیکی فشاری است که از سوی گچ

بر پوست اعمال می شود خصوصا اگر گچ تنگ باشد و یا انتهاها متورم شوند که این نیروها پوست را

درمعرض خطر قرار می دهند،هر وسیله ای که بر روی پوست اعمال فشار کند می تواند منجر به زخم

فشاری شود که از رایج ترین آنها می توان به N.G.Tube  سوند اکسیژن تراپی و بریس اشاره کرد. پرستار

باید پوست زیر این نواحی را از نظر علایم اولیه زخمهای فشاری بررسی کند.

2- فاکتورهای زمینه ساز یا عوامل مساعد کننده شرایط تشکیل زخمهای فشاری

A) نیروی شرینگ :

نیروی است که هنگامیکه دو یا چندلایه از بافت در خلاف جهت حرکت بدن کشیده شود ایجاد میشود.هر

بیماری که در تخت بیمارستان هنگامیکه که در وضعیت نیمه نشسته تا نشسته قرار داشته باشد نیروی

شرینگ را تجربه می کند. وقتی سرتخت بالا می آید مریض به طرف پایین تخت سر می خورد و در نتیجه

لایه های خارجی پوست که به ملافه چسبیده اند تمایل دارند در پوزیشن ثابت باقی بمانند ولی بافتهای

زیرین شامل ماهیچه ها و استخوان به سمت پایین تخت سر می خورند و نیروی شرینگ ایجاد می شود.

نیروی شرینگ سبب می شود که عروق خونی زیر جلد تحت فشار قرار بگیرند و در نتیجه سبب انسداد

جریان خون و نکروز در آن ناحیه می شود.

B) نیروی اصطکاک :

اصطکاک در حقیقت نیروی مکانیکی خارجی است که هنگامیکه پوست بر روی سطح خنثی کشیده

میشود ایجاد می شود.این نیروها می تواند سبب جداشدن اپیدرم و با ایجاد خراش در پوست

میشود.استفاده از وسایل بالابر،تکنیکهای صحیح در جابجایی بیماران و همچنین استفاده از وسایل

حمایتی در محل پاشنه ها وآرنج در هنگام جابه جایی و کاربرد مرطوب کننده ها به منظور حفظ

هیدراتاسیون اپیدرم تا حد زیادی این عامل را کاهش می دهد. همچنین پوست شکننده افراد مسن در

برابر اصطکاک مستعد زخم و به دنبال آن عفونت می باشد.

C) رطوبت :

رطوبت خطر تشکیل زخمهای فشاری را 5 برابر می کند.پوست در معرض رطوبت در اثر جذب آب نرم و

نازک می شود و در نتیجه مقاومتش در برابر فاکتورهای فیزیکی مثل فشار نیروی شرینگ کاهش

می یابد.بیماران بی حرکت قادر به رفع نیازهای بهداشتی خود نیستند به مراقبت های پرستاری در جهت

خشک و تمیز نگهداشتن پوست نیازمندند.زطوبت می تواند ناشی از درناژ زخمها،تعریق،سیستم

اکسیژن تراپی،استفراغ و بی اختیاری باشد.مایعات خاص بدن مثل ادرار و مدفوع به علت تحریکات

شیمیایی خطر انهدام پوست را افزایش می دهند.

D) سوء تغذیه :

در بیمارانی که دچار سوءتغذیه هستند اغلب آتروفی عضلانی شدید و کاهش در بافت زیرجلدی دیده

میشود. با تغییرات مذکور بافت کمتری بعنوان محافظ بین پوست و استخوان زیر آن وجود دارد لذا اثر فشار

بر روی بافت باقیمانده تشدید می شود. بیمارانی که سوءتغذیه دارند دچار کاهش آلبومین خون و آنمی

می شوند. آلبومین بعنوان یک وسیله ارزیابی میزان پروتئین بیمار استفاده میشود.کاهش آلبومین خون

و آنمی می شوند.آلبومین بعنوان یک وسیله ارزیابی میزان پروتئین بیمار استفاده می شود.کاهش

آلبومین سرم کمتر از gr/ml 03/0 بیمار را در معرض خطر بیشتری از نظر زخمهای فشاری قرار

میدهد.همچنین سطح آلبومین پایین باعث بهبودی دیرتر زخمها می گردد.

همچنین کاهش سطح پروتئین توتال به زیر gr/ml 054/0 فشار اسموتیک کلوئیدی را کاهش داده که

منجر به تجمع مایع در فضای میان بافتی و کاهش اکسیژن رسانی به بافتها می گردد.ادم مقاومت

پوست را در مقابل نیروهایمکانیکی خارجی کاهش داده و همچنین به علت کاهش خونرسانی و تجمع

مواد زائد خطر پیدایش زخمهای فشاری را افزایش می دهد. سوءتغذیه همچنین تعادل آب والکترولیت بدن

را بر هم می زند و فرد را مستعد زخم می کند.

از عوامل دیگر می توان به کاهش ویتامین C اشاره کرد که سبب شکننده شدن مویرگها می شود

وهنگامیکه این مویرگها در بافت از بین می روند، جریان خون بافت کاهش می یابد و پوست مستعد زخم

می شود.

E) آنمی :

کاهش سطح هموگلوبین ظرفیت حمل اکسیژن توسط خون و مقدار اکسیژن قابل تحویل به بافتها را

کاهش می دهد.آنمی همچنین متابولیسم سلولی را کاهش داده و بهبودی زخمها را به تاخیر

می اندازد.

F) کاشکسی :

حالت لاغری مفرط بوده که در بیماریهای شدید مثل کانسر و مراحل نهایی بیماریهای قلبی ریوی دیده

می شود.بیمار کاشکسیک بافت چربی لازم جهت محافظت از برجستگی ها استخوانی را در برابر فشار

از دست می دهد.

G) چاقی :

در چاقی متوسط تا شدید چربی و بافتهای زیر آن عروق خونی کمتری دارند و در نتیجه در برابر آسیبهای

ایسکمیک زودتر تخریب می شوند.

H) عفونت :

معمولا همراه با عفونت تب نیز وجود دارد که این دو عامل نیازهای متابولیک بدن را افزایش می دهد و لذا

بافت هیپوکسیک ایجاد می شود که بیشتر در معرض خطر قرار می گیرد.تب همچنین منجر به تعریق زیاد

می شود که رطوبت پوست را افزایش داده و از این طریق پوست را مستعد زخم می کند.

I) اختلال در گردش خون محیطی :

در افرادی که بیماریهای عروق محیطی دارند یا افرادی که دچار شوک هستند و یا افرادی که داروهای

وازوپرسور دریافت می کنند این حالت دیده می شود.کاهش جریان خون به بافت باعث هیپوکسی

میشود و لذا بیشتر مستعد تخریب ایسکمیک هستند.

J) سن :

در بیماران مسن نیز زخمهای فشاری با شیوع بیشتری اتفاق می افتد.افراد مسن بعلت از دست دادن

چربی بافت زیرجلدی،پوست چروکیده دارند و مستعد زخمهای فشاری هستند.

K) بیماریها :

در بیماریهایی نظیر دیابت ملیتوس ، بیماریها قلبی عروقی ، آنمی،نوروپاتی ها ، بیماریهای کلیوی ،

نقص سیستم ایمنی ، بیماریهای ریوی زخمهای فشاری بیشتر دیده می شود.

l) وضعیت روانی :

اضطرابهای عاطفی ، روانی نیز موجب بروز فشاری می شود.زیرا میزان گلوکوکورتیکواستروئیدها را

افزایش داده و تشکیل کلاژن را محدود می کند بنابراین پوست جهت ایجاد زخم آماده تر می گردد.

پیشگیری از زخمهای فشاری :

1- افزایش تعداد دفعات حمام شخصی ، استفاده از عوامل شوینده ملایم و اجتناب از آب داغ و مالش

بیش از حد

2- بررسی و معالجه بی اختیاری ، رعایت بهداشت به موقع پوست و استفاده از پدهای جاذب که سریعا

یک سطح خشک را برای پوست به وجود می آورند کمک کننده است.

3- استفاده از مرطوب کننده ها برای پوست خشک و به حداقل رساندن فاکتورهای محیطی که منجر به

خشکی پوست می شود از جمله کاهش رطوبت سردی هوا

4- روی برجستگی ها استخوانی را مالش ندهید.

5- استفاده از تکنیکهای صحیح چرخش،انتقال و پوزیشن دادن به بیمار به منظور به حداقل رساندن

آسیب ایجاد شده بوسیله اصطکاک و نیروی شرینگ به پوست

6- استفاده از لوبرکانت (روغن) یا پوششهای حمایتی به منظور کاهش آسیب ناشی از اصطکاک

7- شناسایی و تصحیح عوامل آن دریافت پروتئین و دریافت کالری و توجه به مکملهای غذایی و حمایت

تغذیه ای افراد

8- ایجاد یک برنامه نوتوانی به منظور نگهداری یا بهبود حرکت و فعالیت

9- استفاده از بالشت روی برجستگی های استخوانی از جمله زانوها و قوزک های پا را از تماس

مستقیم با یکدیگر حفظ کنند.

10- اجتناب از پوزیشن هایی که فشار مستقیما بر روی تروکانترها وارد می شود

11- آموزش به افرادی محدود در صندلی که توانایی دارند و قادرند هر 15 دقیقه وزن بدن را به قسمتی

دیگر منتقل کنند.

درمان زخم بستر:

عوامل متعددی در بروز زخم بستر دخیل هستند كه در این میان بی حركتی و متعاقب آن ایجاد فشار بر

پوست و سایش آن نقش عمده تری دارند.پیشگیری همواره بهتر از درمان است و در اینجا نیز توجه ویژه

به بیماران بی حركت و تغییر وضعیت بدنی و استفاده از تجهیزات كم كننده فشار،تشكهای مخصوص

اهمیتی حیاتی دارد.در درمان زخمها زمانی موفق هستیم كه عامل ایجاد كننده را برطرف ساخته و

همزمان به درمان به عوارض ایجاده شده بپردازیم.در درمان مؤثر زخم ، انتخاب پانسمان مناسب در كنار

سایر درمانها از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

پانسمان :

انسانها همواره در جستجوی مرهمی برای درمان بهینه زخم بوده اند و در این راه ضمادها و تركیبات

گوناگونی را آزموده اند.

مصریان باستان از تركیبات مختلفی كه منشاء طبیعی داشته اند مانند چربی حیوانات،عسل و الیاف

گیاهان استفاده نموده اند.سایرین از پوست برگ درختان و تركیبات گیاهی،گل و خاشاك،الیاف پارچه و

سایر تركیبات صناعی استفاده كرده اند كه برخی موثر و برخی دیگر غیرموثر و حتی گاهی سمی و

كشنده بوده اند.

برخلاف عقیده رایج در خصوص خشك نگه داشتن زخم برای التیام سریعتر،دكتر وینتر در سال 1962 ثابت

نمود كه التیام وترمیم زخم، زمانی كه از یك پانسمان نگه دارنده رطوبت استفاده می شود.(محیط

مرطوب) بسیار سریعتر از زمانی است كه زخم در معرض هوا خشك شود.

بعدها صدها برررسی و تحقیق دیگر این نكته را تایید نمودند و امروز این یك اصل بدیهی در درمان زخم

محسوب میشود.

مكانیسمهای زیادی در این میان دخیل هستند كه ازآن جمله می توان به تسهیلمهاجرت  سلولی،تحریك

فیبروبلاستها برای ترشح كلاژن،تشكیل بستر مناسب برای انتقال آنزیمها و هورمونها مانند هورمون رشد،

تحریك ماكروفاژها ، تسهیل دبریدمان اتولییتیك ، .... اشاره نمود.

پانسمان ایده آل :

پانسمان ماده ای است كه مستقیما در تماس با سطح زخم قرار میگیرد.یك پانسمان باید به نحوی

طراحی گردد كه برای زخمها مراحل مختلف درمان زخم مناسب باشد.برای پانسمان ایده آل ویژگی هایی

ذكر شده كه به بعضی از آنها اشاره می شود.

# - بهترین شرایط را برای التیام زخم فراهم سازد.

# - برای ایجاد شرایط مناسب التیام زخم بطور اصولی باید عواملی را كه باعث كند شدن روند التیام

میگردند حذف نمود.

# - زخمی كه در مجاورت هوا قرار میگیرد دهیدراته و خشك می گردد و برروی آن پوسته و دلمه تشكیل

شده در نهایت بافت جوشگاه ایجاد میشود وجای زخم باقی می ماند.

# - پوسته روی زخم علاوه بر اینكه یك سد مكانیكی در برابر مهاجرت سلولهای اپیتلیال بوده و آنها را به

عمق زخم هدایت می كند،محل مناسبی برای رشد میكروارگانیسمها نیز می باشد.برداشتن بافتهای

مرده و نكروتیك اولین قدم برای شروع التیام است.

# - زیر پانسمان محیط مرطوب حفظ شود.

# - همانگونه كه قبلا ذكر شده محیط مرطوب بهترین محیط برای ترمیم زخم است.

# - اجازه تبادل گازهایی مانند اكسیژن،دی اكسید كربن و بخار آب را بدهد.

نقش اكسیژن در فرایند ترمیم زخم مورد بحث پژوهشگران است.سلولهای اپتلیال برای تقسیم و حركت

نیاز به اكسیژن دارند.وینر ثابت كرده كه اكسیژن به التیام زخم كمك می كند.سایرمحققین نشان داده اند

كه افزایش اكسیژن موضعی در ترمیم انواع زخمها تاثیر مثبت داشته و كاهش آن سبب تاخیر در روند

التیام می گردد.

# - حرارت مناسب را حفظ نماید.

پانسمانها با جلوگیری از تبخیر ترشحات،زخم را از سرد شدن محافظت می كنند  در درجه حرارت 37

درجه سانتی گراد كه بهترین حرارت برای تقسیم سلولی است را ثابت نگه می دارند.

لاك مشاهده كرد كه در زخمی كه تازه تمیز شده 40 دقیقه زمان لازم است تا مجددا درجه حرارت 37

درجه برقرار گردد و فعالیتهای تقسیم میتوزی سلول از 3 ساعت بعد آغاز می گردد.

# - نسبت به میگروارگانیسم ها نفوذ پذیرباشد.

زخمهای كه عفونت شدید دارند التیام نیافته و مرحله التهابی درآنها طولانی میشود.پانسمان باید هم از

سمت بستر زخم و هم از خارج نسبت به میكرو ارگانیسم ها نفوذناپذیر باشد.ممكن است برای عده ای

این تصور غلط بوجود آید كه پانسمانهای بسته یا نیمه بسته موجب افزایش احتمال بروز عفونت

می گردند.در یك بررسی كه بروری 69 مقاله تحقیقی صورت گرفت مشخص گردید كه میزان بروز عفونت

در پانسمانهای سنتی 1/7 درصد و با پانسمانهای بسته 6/2 درصد بوده است.

# - در زخم ذرات ریز و باقیمانده به جای نگذارد.

بعضی از پانسمانها مانند گاز و پنبه در زخم ذرات و الیاف ریزی به جای می گذارند كه این ذرات بعنوان

جسم خارجی محسوب شده و ممكن است باعث بروز عفونت و یا واكنش بافتی گردند.

# - به زخم نچسبند.

پانسمانهایی كه به زخم می چسبند اغلب در هنگان برداشتن درد زیادی ایجاد كرده و ممكن است

قسمتی از بافت جدید را از زخم جدا كنند.

# - استفاده از آنها سالم و بی خطرباشد.

پانسمان نباید حاوی تركیباتی كه برای زخم سمی یا حساسیت زا هستند باشد.تحقیقات نشان

می دهند كه افرادی كه زخمهای پا دارند در مقایسه با افراد طبیعی به برخی از تركیبات پانسمانها

حساسیت بیشتری نشان می دهند.

# - برای بیمار قابل قبول باشد.

سهولت كاربرد پانسمان عامل مهمی است.پانسمان باید از نظر ظاهر نیز مورد پذیرش بیمار قرار گیرد.

یك پانسمان ایده آل باید به هنگام تعویض درد زیادی ایجاد نكند و در شكلها و اندازه های مختلف موجود

باشد.بسته بندی و طراحی آن به نحوی باشد كه به سادگی مورد استفاده قرار گرفته

و مقاوم  باشد،همچنین تاریخ مصرف طولانی و كافی داشته باشد.

# - ظرفیت جذب بالایی داشته باشد

پانسمان باید ترشحات اضافی و مضر،میگروارگانیسم ها و سلولهای مرده را بخوبی جذب نماید.در مراحل

ابتدایی ترمیم زخم و درفاز التهابی ترشحات زخم زیاد است و پانسمان باید بدون نشت و اشباع

سریع،ترشحات را كنترل كند.

# - مقرون به صرفه باشد.

بررسی های زیادی در مورد به صرفه بودن پانسمانها انجام شده كه نشان داده اند استفاده از محصولات

درمان زخم مدرن و گران می توانند از روش سنتی و مواد مصرفی ارزان،مقرون به صرفه تر باشد طول دوره

درمان و تعداد تعویض در این میان نقش موثرتری دارند.

درمان سریعتر،كاهش طول مدت بستری،لوازم مصرفی كمتر،عوارض كمتر و صرف وقت كمتر توسط

پرستاران و پزشكان، توجیه كننده مقرون به صرفه بودن و كاهش هزینه های درمان با این نوع پانسمانها

هستند.

# - مشاهده و بررسی زخم با وجود آنها ساده باشد.

زمانیكه از پانسمانهای سنتی استفاده میشود مشاهده زخم دشوار و زمان گیر بوده و موجب بروزآسیب

به زخم و اختلال در ترمیم زخم می گردد.با یك پانسمان شفاف،مشاهده زخم ساده و سریع است.

# - زخم را از آسیب مكانیكی محافظت كند.

یك پانسمان ایده آل باید زخم را از تروما، باكتری ،اشعه فوق بنفش و سایر عوامل آزارنده حفظ نماید.

# - خواص و ویژگیهای خود را بطور ثابت حفظ كند.

یعنی در اثر تغییرات دما و رطوبت خواص آن تغییر نكند.

# - قابل احتراق نباشد.

این امر خصوصا در بیمارنی كه زخم پا دارند و نزدیك به منبع حرارت می نشینند مهم است.

# - قابل استریل شدن باشد.

بقراط اولین كسی بود كه روش آسپتیك را برای مراقبت از زخم توصیه كرد و ژوزف لیستر در قرن نوزدهم

این تجربه را تعمیم و گسترش داد.

اگر بخواهیم زخم بدون عوارض التیام یابد باید پانسمان استریلی انتخاب كنیم كه زخم را از خطر بروز

عفونت ثانویه مصون بدارد.

# - راحت باشد.

پانسمان باید شكل انعطاف پذیر و قابل انعطاف بوده و برای استفاده در سطوح ناهموار بدن،شكل مناسب

داشته باشد.

# - باید در دسترس باشد

اگر چه بیمارستانها ممكن است انواع مختلف پانسمان موجود باشند،اما گاهی تمامی آنها در سطح

جامعه برای عموم در دسترس نیستند.بیمار باید بعد از ترخیص از بیمارستان نیز درمان را ادامه دهد.

بنابراین،این پانسمانها باید در خارج از بیمارستان و در دسترس بیمارو موسسات خدمات پرستاری نیز

قرار میگیرند.

# - نیاز به تعویض مكرر نداشته باشد.

با تعویض كمتر امكان بروز عفونت ثانویه كمتر شده ، در زمان صرفه جویی و تغییرات دمای زخم كمتر

می شود. اگر چه مدت زمان باقی ماندن پانسمان بر روی زخم بستگی به میزان ترشحات دارد ولی اگر

این زمان طولانی شود بعضی از پانسمان های نچسب هم ممكن است به زخم بچسبند.

باید اذعان نمود كه هنوز پانسمانی كه تمامی ویژگیهای یك پانسمان ایده آل را یكجا دارا باشد تولید

نشده است.این بدان معنی نیست كه برای زخمی تمامی ویژگیهای مذكور لازم و ضروری باشد ولیكن

می توان با توجه به نوع زخم،مرحله التیام،میزان ترشحات و اندازه و محل زخم ، مناسب ترین نوع

پانسمان را انتخاب نمود.

بعد از اینكه در قرن 19 تا 20 مواد صناعی انواع پلیمرها به اجزای تشكیل دهنده پانسمانها اضافه

شدند.تنوع پانسمان ها و اشكال تجاری آنها بسیار زیاد شد به نحوی كه در حال حاضر شاید بیش از

 2000 نوع پانسمان تجاری با تركیب و اشكال متفاوت وجود داشته باشد كه این مطلب انتخاب پانسمان

مناسب است. مضاف بر این باید به كیفیت ساخت و اعتبار كارخانه سازنده و ویژگیهای همچون ارائه

آموزشهای لازم در خصوص روش كاربرد و موارد مصرف و منع مصرف توسط كارخانه سازنده توجه نمود.

پانسمان های سنتی Traditional dressings :

پانسمان های سنتی مانند گاز وپنبه که در کشور ما نیز خیلی رایجند بسیاری از ویژگیهای یک پانسمان

ایده آل را ندارند. آنها ذرات وباقیمانده فیبر والیاف خود را در زخم به جای می گذارند. این پانسمان ها به

بستر زخم چسبیده وآنرا خشک ودهیدراته می کنند و نیاز به تعویض مکرر ومراقبت پرستاری ماهرانه

دارند. این پانسمان ها نبایستی مستقیماروی سطح مرطوب زخم گذاشته شوند واستفاده از آنها محدود

به شرایطی است که زخم خشک وتمیز بوده ویا فقط بعنوان پانسمان ثانویه استفاده شوند (برای جذب

اگزودا ویا برای محافظت وجدا سازی زخم ).

گاز وازلینه از یک لایه گاز آغشته به پارافین زرد یا سفید ساخته شده است. پارافین سطح زخم را

پوشانده وبه سختی از روی زخم پاک می شود این پانسمان ها قدرت جذب ترشحات را نداشته ونسبت

به گازها نفوذ پذیری کمی دارند ارزان هستند وفقط برای زخم هاوسوختگی های سطحی کاربرد داشته

ونیاز به یک پانسمان ثانویه دارند.

گازهای پانسمان ممکن است بصورت آغشته به دارو مثلا یک پماد آنتی بیوتیک عرضه شوند. جذب

آنتی بیوتیک دراین حالت کنترل نشده است ومی تواند مسمومیت دارویی ایجاد کند. بطورکلی

آنتی بیوتیک های موضعی برای درمان عفونت زخم توصیه نمی شوند وتجویز آنتی بیوتیک سیستمیک

مرجع است .

از مواد آنتی باکتریال می توان کرم سیلورسولفادیازین را مثال زد که به همراه یک پانسمان جاذب

استفاده می شود وبرروی سودومونا بسیار موثر است.

ویات وهمکاران دریک پژوهش پانسمان هیدروکلوئید را دردرمان زخم موثرتر ازسیلورسولفادیازین دیدند

مضاف بر اینکه هزنیه درمان با کرم سیلورسولفا دیازین3/2 برابر بیشتر بود بعلاوه سیلور عوارض

سیستمیک نشان داده بود که بردرمان اثر منفی داشت. عوارض مشاهده شده شامل لکوپنی واثر

بازدارندگی درساختDNA وپروتئین بود.

ازسایر ترکیبات که دردرمان زخم استفاده میشوند می توان از آنتی سپتیک ها نام برد که بصورت

مستقل یا توام بکار برده می شوند. آنتی سپتیک های سنتی مانند اسید استیک ، هیپوکلریت و...

بربافت های در حال ترمیم اثر سمی داشته وروند التیام را به تاخیر می اندازند.

فرآوردهای حاوی ستریمید مانند ساولن حتی درغلظت ها ی پائین سمی هستند. بطور کلی

آنتی سپتیک ها نباید برای تمیز کردن زخم ها ی باز استفاده شوند اما در صورت لزوم استفاده از

پوویدن آیودین وکلر هگزین مرجع است.

دربین متخصصین درمان زخم عقیده ای رایج است که می گوید: (( آنچه را در چشم خود نمی ریزید بر

روی زخم نیز نریزید)).

مواد مختلفی برای تمیزکردن بافت نکروز و بافتهای فیبرینی وزرد رنگ (اسلا ف) وجود دارد موادی همچون

پراکسید هیدروژ ن10درصد پماد های حاوی استرپتو کیناز مانند فبیرینولزین(الایز)وخمیرهای هیدروکلوئید

اگردبریدمان جراحی مقدور نباشد بهترین انتخاب می تواند استفاده از هیدروژل ها مانند ژل کامفیل یا

تگادرم  باشد که علاوه بر فراهم آوردن محیط مرطوب دبریدمان اتولیتیک رانیز تسهیل می کند.

مواد وترکیبات دیگری نیزبرای درمان زخم استفاده شده اند که بعضی نسبتا موثر وبعضی غیر موثر وحتی

گاهی مضر می باشند. موادی مانند محلول پرمنگنات ، عسل ، ترکیبات حاوی فنی توئین وحتی شربت

آلومینوم و...

اگر چه آلومینوم درالتیام زخم تاثیر مثبت دارد ودرپانسمهایی مانند یورومتال استفاده شده است اما

استفاده از آن با فرم سوسپانسیون آلومینیوم ام جی جای تعجب دارد.

بعضی ازاین فرآورده ها فقط در مراحل خاصی از التیام زخم ممکن است موثر باشند اما بطور کلی

درخصوص اثر آنها اغلب اغراق شده وپایه واساس علمی ندارند.

فنی توئین از ترکیباتی است که بطور سیستمیک در بیماران مبتلا به عوارض سیستم عصبی مرکزی

استفاده می شود ویکی ازعوارض آن ایجاد هیپرپلازی خصوصا درلثه این بیماران است.

تجویز موضعی آن درد وسوزش ایجاد می کند. طبیعی است که این فرآورده محیط مرطوب برای التیام زخم

ایجاد نکرده وتشکیل بافت کلوئید واسکار هیپرتروفیک دربیمارانی که با این محصول مداوا شده اند گرازش

شده است.

نگارنده درمنابع معتبر علمی مربوط به درمان زخم در سایر نقاط دنیا گزارشی ازدرمان با اینفرآورده

مشاهده ننموده است.اما دریک بررسی که توسط آقای دکتر حلی ساز وهمکاران انجام شده ومتاسفانه

متن کامل آن در دسترس نگارنده نیست مقایسه ای میان استفاده از گازساده ، کرم فنی توئین

وپانسمان کامفیل درالتیام زخم فشاری صورت گرفته است. دراین پژوهش83 جانباز مرد پاراپلژی که تعداد

 91زخم درجه 1و2 داشتند در طی هشت هفته با این فرآورده ها پانسمان شدند.

برطبق اظهار ایشان استفاده از پانسمان کامفیل وپوششهای هیدروکلوئید درزخم های فشاری درجه 1و

2 در بیشتر موارد بر روشهای معمول فنی توئین وگاز ساده ارجحیت داشته وایشان با توجه به سهولت

استفاده از آنها وراحتی بیمار وپاره ای مزایای دیگر استفاده ازآنها را در کلیه زخم های فشاری درجه 1و2

توصیه نموده اند.

پانسمان های مدرن Modern dressings :

این پانسمان ها دردودهه اخیر رواج بیشتری یافته اند وویژگی درمان مرطوب زخم را فراهم آورده اکثر

ویژ گیهای یک پانسمان ایده آل را دارند. در کشور ما نیز انواع مختلفی از این پانسمان ها موجود میباشد

و هرروز مصرف آنها رواج بیشتری می یابد.

دراینجا انواعی از این پانسمان ها معرفی می گردند. لازم به ذکر است که با پیشرفت علوم پزشکی

وبیوتکنولوژی هر روزه دردنیا محصولات جدیدتری نیز تولید ومعرفی می گردند که بعلت تنوع و گستردگی

محصولات واینکه بعضی ازآنها در مرحله بررسی بوده وبسیار گرانند ویا دسترسی به آنها بسیار دشوار

است ازذکرآنها در این مبحث چشم پوشی شده است.

فیلم یا پانسمان های شفاف Films or Transparent Dressings :

پانسمان های شفاف بصورت ورقه ای شکل وقابل انعطاف بوده ومعمولا در یک طرف چسبدار هستند

ترکیبات مشترک آنها شامل پلی اورتان ، ترکیبات کوپلیمر وعناصراکریلیک بعنوان چسب می باشند.لایه

پلی اورتان ماده ای با حساسیت زایی بسیار کم است. این پانسمان ها بخار و گازها را عبور میدهند و

نسبت به مایعات نفوذ ناپذیرند.

پانسمان های شفاف بعضی از ویژگیهای یک پانسمان ایده آل را دارند. ترشحات زخم درزیر پانسمان جمع

شده ومحیط مرطوب ایجاد می کند. مقداری ازاین ترشحات بصورت بخارازمیان پانسمان بصورت یک طرفه

خارج می شود. میزان عبور بخار به ترکیبات بکار رفته بستگی دارد. بعضی از پانسمان ها مانند پانسمان

کامفیل شفاف حاوی عناصر جاذب رطوبت مانند کربوکسی متیل سلولز نیز هستند که به پانسمان قدرت

جذب ترشحات نیز می دهد.

پانسمان های شفاف برای زخم های نسبتا کم عمق مانند محل اهدای پوست زخم های جراحی ویا

بعنوان پانسمان ثانویه بر روی سایر پانسمان ها استفاده می شوند. ازاین پانسمان ها می توان برای

پیشگری از ایجاد وپیشرفت زخم بستر در مناطقی از پوست که در معرض فشار وسایش قرار دارند

استفاده نمود.

عواملی مانند میزان نفوذپذیری به بخار- ضخامت- راحتی- قابلیت ارتجاعی وسهولت مصرف وقیمت در

انتخاب نوع فرآورده دخیل هستند.

این پانسمان ها در اشکال واندازه های مختلف موجود هستند.

هیدروژل ها Hydrogels :

هیدروژل ها به دو شکل صفحه ای وژل بدون شکل موجود هستند. این پانسمان ها درخود مقدار زیادی

آب دارند که به همراه شبکه پلیمری تشکیل ژل می دهند. مثلا ژل کامفیل درخود90درصد آب دارد. سایر

ترکیبات ممکن است شامل پلی اتیلن اکساید یا پلی وینیل پیرولیدن- کربوکسی متیل سلولز- آلژینات-

کلاژن- مواد نگهدارنده وسایر ترکیبات باشند. این پانسمان ها می توانند به زخم رطوبت داده ودرصورت

زیاد بودن ترشحات زخم حتی رطوبت گیری کنند. معمولا در لمس خنک هستند ومیتوانند درد بیمار را

کاهش دهند. این پانسمان ها چون سطح زخم را خنک می کنند ایزولاسیون حرارتی را انجام

نمی دهند. اگرچه هیدروژل ها را می توان دراغلب زخم هایی که ترشح که تا متوسط دارند استفاده نمود

اما معمولا بهترین نتیجه را در زخم هایی که نکروز ویا بافت اسلاف زرد وفیبرینی دارند نشان می دهند

چرا که دبریدمان اتولیتیک را تسهیل می کنند. هیدروژل ها نیاز به پانسمان ثانویه مانند یک پانسمان

شفاف یا گاز دارند.

آلژینات ها Alginates :

این پانسمان ها از جلبک های دریایی گرفته می شوند که مدت ها توسط دریانوردان بعنوان پانسمان

زخم استفاده می شدند. به دو صورت ورقه ای ورشته ای وجود دارند که به عنوان مثال می توان پانسمان

سیسورب ورقه ای وپر کننده رشته ای کامفیل را نام ببرد.

ترکیب این پانسمان ها شامل آلژینات کلسیم(نمک غیرمحلول آلژینیک اسید) وآلژینات سدیم(نمک قابل

حل آلژینیک اسید) می باشد.

آلژینات کلسیم فیبرهایی را می سازد که در تماس با محلول های حاوی سدیم (مانند ترشحات زخم)

بعد از تبادل یونی وتبدیل به آلژینات سدیم ژل آلژینات را تولید می نماید. این ژل با سطح زخم در تماس

است ومحیط مرطوب را برای زخم فراهم آورده وهنگام برداشتن پانسمان براحتی وبدون درد جدا

می شود. این پانسمان ها می توانند تا 20برابر وزن خود ترشحات را جذب نمایند. انواع آلژینات در

زخم های تمام یا نیمه ضخامت با ترشح متوسط تا زیاد استفاده می شوند ودر زخم های حفره ای و

تونل دار- عفونی وغیر عفونی ، قرمز ومرطوب وزرد میتوان آنها را به کار برد.

فوم ها Foams :

پانسمان هایی صفحه ای شکل با ضخامت های مختلف بوده وممکن است در یک سمت با یک لایه فیلم

شفاف چسبدار پوشانده شده باشند. ترکیبات مختلفی همچون پلی اورتان ومواد اکریلیک وعناصر فوق

جاذب درآنها به کار می رود. از جمله آنها می توان به پانسمان بیاتین کامفیل اشاره نمود.

فوم ها را با توجه به قدرت جذب بالا دراغلب زخم های پر ترشح به ویژه در مرحله گرانولا سیون میتوان

استفاده نمود.

هیدروکلوییدها Hydocolloids :

پانسمان های هیدروکلوییدهرروزرواج بیشتری یافته وانواع مختلفی ازآنها تولید وبه بازارعرضه میشود. این

پانسمان ها اکثر ویژگیهای یک پانسمان ایده آل را دارند. قیمت آنها معقول است ونیاز به پانسمان ثانویه

ندارند. ترکیبات مختلف ومتفاوتی برای ساخت آنها استفاده می شود.

ترکیباتی مانند : کربوکسی متیل سلولز- پکتین وژلاتین- آلژینات سدیم وکلسیم ، پولیزوبوتیلن و...

این پانسمان ها دراندازه وفرم های مختلف مانند ورقه ای - پودر- خمیر وسایر انواع تولید شده اند.

وبعنوان نمونه می توان به پانسمان های مربعی - ضربدری - مثلثی  - ضدفشار- شفاف - خمیر و

پودرکامفیل اشاره نمود.

انواع ورقه ای آنها مانند پانسمان های شفاف نسبت به آب میکروارگانیسم ها نفوذ ناپذیرند اما گازها

وبخار آب راازخود عبورمی دهند. درتماس با ترشحات زخم درزیر پانسمان ژلی تشکیل می شود که

شیری رنگ بوده ظاهری شبیه چرک با بویی قوی دارد. پرستار وبیمار باید ازاین مسئله آگاه باشند چرا که

ممکن است آنرا با عفونت اشتباه بگیرند.

این ژل با ایجاد محیط مرطوب و پیشگیری از خشک شدن زخم و همچنین حمایت از رشته های آزاد

اعصاب درد را نیز تسکین می دهد و بعلاوه از چسبیدن پانسمان به زخم جلوگیری می کند.تا زمانیکه این

ژل پانسمان را اشباع ننموده نیاز به تعویض پانسمان نیست که این زمان می تواند از سه تا هفت روز

ادامه یابد.

بهتر است این پانسمان ها را در زخمهایی که ترشح متوسط تا کم دارند استفاده نمود.از نوع خمیری

پانسمان ها مانند خمیر کامفیل در زخمهای حفره ای علی الخصوص اگر به شکل سینوسی بوده و خطر

افتادن لبه ها به داخل زخم وجود داشته باشد می توان بهره برد. به همراه پانسمان های هیدروکلوئید و

در زخمهایی که ترشح بیشتری دارند می توان از پودر برای افزایش ظرفیت جذب و به تعویق انداختن زمان

اشباع استفاده نمود.

علیرغم ویژگیهای مثبت فراوان پانسمان های هیدروکلویید، متاسفانه مصرف آنها بویژه در کشورهای

جهان سوم فراگیر نشده ، علت آن شاید ترس ازعفونت و یا قیمت بالاتر آنها نسبت به پانسمان های

سنتی باشد. در خصوص این موارد پژوهشهای زیادی صورت گرفته است.

در بررسی 69 مقاله تحقیقی در خصوص میزان عفونت در زخمها مشخص گردید این میزان در

پانسمانهای رایج سنتی برابر 1/7 درصد و در استفاده از پانسمانهای بسته 6/2 درصد بوده است.

چنانچه بخواهیم در خصوص قیمت پانسمان ها مقایسه ای بعمل آوریم قیمت یک پانسمان هیدروکلویید

از پانسمانهای سنتی بیشتر است اما هزینه کلی درمان بررسی شود، نتایج ارجح بودن پانسمانهای

هیدروکلویید را نشان می دهد.

زاکلیس و کریس کیلز یک بررسی مقایسه ای در مورد هزینه درمان زخم با پانسمان هیدروکلویید و گاز

مرطوب بعمل آورند و دریافتند که هزینه یک نوبت پانسمان زخم با هیدروکلوییدها 3/3 برابر بیشتر بود اما

زمان مورد نیاز برای انجام پانسمان با گاز مرطوب 8 برابر زمان موردنیاز برای پانسمان هیدروکلویید در

درمان زخمهای فشاری انجام دادند که نتیجه آن حاکی از آن بود که سرعت التیام زخم با گاز کندتر،میزان

عفونت بیشتر و هزینه درمان در طولانی مدت 45/3 برابر بیشتر از هیدروکلویید بود

آنها همچنین دریافتند که بعلت خاصیت کاهش درد با پانسمان های هیدروکلویید این پانسمان ها برای

بیماران مقبولیت بیشتری داشتند.

در ایران آقای امیرحسین پیشگویی در سال 1374 دو روش پانسمان با گاز مرطوب و استفاده از پانسمان

هیدروکلویید (کامفیل) را در درمان زخمهای فشاری بیماران بستری در بیمارستانها و مراکز نگهداری از

سالمندان بررسی نمودند.

به گفته ایشان اختلاف مساحت زخم بین دو گروه انتخاب شده به نفع پانسمانهای هیدروکلویید

محسوس بود و ایشان مزایای ذیل را برای پانسمانهای هیدروکلویید ذکر می نمایند.

امکان استحمام بیمار بدون نیاز به تعویض پانسمان

سهولت پاک کردن پانسمان از آلودگی

کم هزینه تر بودن نسبی این روش پانسمان با توجه به تعداد تعویض کمتر و سرعت التیام بیشتر

بدون درد بودن تعویض پانسمان

ایشان پیشنهاد می کنند با توجه به عدم آشنایی اغلب پزشکان و پرستاران با این روش ( در آن زمان) در

این زمینه اطلاع رسانی به پزشکان، پرستاران و دانشجویان پرستاری صورت گیرد.

از نکاتی که ذکر شده می توان نتیجه گرفت که پانسمان تنها یک پوشش برای زخم نیست بلکه به زعم

بسیاری از متخصصین و آگاهان یک عامل درمانی است و باید درانتخاب و کاربرد آن دقت عمل بیشتری بکار برد.

درمان زخم فقط محدود به انجام پانسمان توسط پزشک و پرستار نمی باشد بلکه نیازمند تعامل و

همکاری تمامی افراد تیم درمان و همچنین خانواده مددجو است.

اگر چه ریشه کنی زخم بستر امری بعید به نظر می رسد اما با مراقبت پرستاری ماهرانه و پیشگیری و

درمان صحیح و علمی بیمار میتوان گام بزرگی در این راستا برداشت.

برگزاری سمینارها و کلاسهای گوناگون در خصوص این مقوله، به روز کردن دانش و ارتقاء توان علمی و

فنی افراد تیم درمان چشم انداز روشنی را بر این افق گشوده است.

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در یکشنبه 29 خرداد1390 و ساعت 16:0 |

مقدمه :

اشعه X ، امواج الکترو مغناطیس می باشد که برای تصویربرداری اعضاء داخلی بدن بکار می رود.این امواج

طول موج بسیار کوتاهی دارند . هنگامیکه این اشعه به دورن بدن نفوذ می کند توسط بافتهای مختلف

برحسب چگالی بافت مورد نظر به مقدار متفاوتی جذب می شود . برای مثال استخوانها که بسیار

چگالی بالائی دارند بخوبی اشعه را جذب می کنند ولی بافتهای نرمی مثل پوست ، چربی و عضله

براحتی به اشعه X اجازه می دهند که از آنها عبور کند و برای همین تصویر استخوان بر روی عکس ساده

رادیولوژیک سفید است ولی بافتهای نرم بصورت درجات مختلف رنگ خاکستری دیده می شوند .

در بعضی از اشکال عکسهای اشعه X ،از مواد حاجب استفاده می شود تا حدود و کناره های  بعضی از

نواحی بدن بخوبی در عکس مشخص شود. این مواد یا خوراکی هستند که مثلاً باعث بهتر دیده شدن

حدود دستگاه گوارش می شوند و یا تزریقی می باشند که مسیر عروق خونی را بخوبی نشان

می دهند. تصویر برداری با اشعه  X یک تست بدون درد است ولی گاهی مختصری ناراحتی در مصرف

ماده حاجب ممکن است به فرد دست دهد .

تصویر برداری اشعه X برای چه منظوری استفاده می شود ؟

« عکس ساده رادیولوژیک » برای مقاصد متفاوتی مورد استفاده قرار می گیرد که شامل تشخیص

شکستگی استخوان ، تشخیص بعضی از عفونتهای داخلی(مثل سینوزیت)، جستجوی یک توده در

اعضای داخلی بدن مثل ریه و ... می باشد.علاوه بر عکسهای ساده انواع مختلفی از تصویر برداری برای

تشخیص سرطان پستان در زنان و یا تنقیه باریوم که در آن ماده حاجب را وارد روده بزرگ می کنند برای

تشخیص سرطان روده بزرگ می تواند بکار رود.CT Scan  هم  که تصاویر متعددی بصورت مقاطع متوالی

از نقاط مختلف بدن تهیه می کند نیز بر پایه اشعه X  تصویر خود را تهیه کرده و توسط کامپیوتر آنها را آنالیز

می کند.

آمادگی برای تصویربرداری :

انواع زیادی از تصویربرداری با اشعه X وجود دارد که بعضی از آنها احتیاج به آمادگی ویژه برای تصویربرداری

دارند . برای مثال برای عکس برداری از دستگاه گوارش ممکن است لازم باشد که فرد در رژیم غذائی خود

تغییر دهد مثلاً بمدت چندین ساعت هیچ چیزی نخورد و یا از مواد مسهل قبل از تصویربرداری استفاده

کند.همچنین قبل از انجام ماموگرافی لازم است فرد از مصرف کرمهای مخصوص بدن، انواع پودرها

آرایشی و ... اجتناب کند زیرا این مواد می توانند در تصویر ماموگرافی سایه های غیرطبیعی ایجاد کنند .

قبل از گرفتن عکس باید هرگونه جواهرات فرد بیرون آورده شود تا در عکس اختلال ایجاد نکنند. اگر خانمی

حامله است باید با توجه به اینکه اشعهX  می تواند روی تکامل جنین موثر باشد، پزشک را قبل از

تصویربرداری مطلع کند.

رادیوگرافی سینه چیست ؟

رادیوگرافی سینه رایج ترین آزمون تشخیصی با استفاده از اشعه ایکس است. رادیوگرافی سینه از قلب،

ریه ها، راههای هوایی، رگ های خونی واستخوانهای مهره ای و دنده ها و... تصویر ارائه می کند.

رادیوگرافی یک آزمون پزشکی غیرتهاجمی است که به پزشک درتشخیص ودرمان بیماریها کمک

می کند.تصویر به دست آمده با اشعه ایکس،مستلزم درمعرض تابش قرار دادن یک قسمت از بدن به

میزان کمی ازتابش یونیزان برای تولید تصاویر داخل بدن است.اشعه ایکس قدیمی ترین ومعمول ترین

روش تصویربرداری پزشکی است

برخی از موارد کاربرد معمول این روش کدامند؟

رادیوگرافی سینه برای ارزیابی ریه ها ، قلب ودیواره سینه انجام می شود . این رادیوگرافی معولاً اولین

قدم تصویر برداری برای کمک به تشخیص علائمی زیر به کار می رود :

# - تنگی نفس

# - سرفه های مزمن و مضر

# - درد سینه ویا آسیب آن

# - تب

پزشکان همچنین این آزمون را برای کمک به تشخیص یا کنترل درمان شرایطی چون ؛

# - پنومونی

# - سکته قلبی ویا سایربیماریهای قلبی

# - آمفیزم

# - سرطان ریه

# - سایر شرایط پزشکی

چگونه برای این آزمون آماده شویم ؟

بیشتر رادیوگرافی های استخوان آمادگی خاصی لازم ندارند .

ممکن است درطول آزمون از شما تقاضا شود که برخی ویا تمام لباس هایتان را از بدن خارج کرده و به

جای آن روپوش مخصوص بپوشید .

همچنین از شما ممکن است تقاضا شود که زیور آلات ، عینک و اشیای فلزی و لباس هایی که در تصویر

برداری مداخله می کنند، خارج نمایید .

زنان باید همیشه هرگونه احتمال حاملگی خود را به تکنولوژیست ویا پزشک خود اطلاع دهند .

بسیاری از آزمون های تصویر برداری در طول حاملگی  بخاطر جلوگیری  ازتشعشع اشعه X به جنین انجام

نمی شوند .در صورت ضرورت انجام آزمون باید احتیاطهای لازم در جهت به حداقل رساندن تابش اشعه X 

به جنین بعمل آید .

تجهیزات مربوطه شبیه چیست؟

تجهیزات استفاده شده برای این آزمون ترکیبی ازتیوب رادیوگرافی آویزان بر روی تختی است که بیمار بر

روی آن دراز می کشد . کشوی(سینی) زیر تخت فیلم رادیوگرافی یا صفحه مخصوص ضبط را نگه می

دارد .

دستگاه پرتابل رادیوگرافی دستگاه فشرده وجمع وجوری است که بربالین بیمار در تخت بیمارستانی ویا

اتاق اورژانس آورده می شود . تیوب آن متصل به بازوی قابل انعطاف است که هنگام تهیه رادیوگرافی

بالای بیمار قرار می گیرد و صفحه مخصوص ضبط فیلم زیر بیمار قرار می گیرد .

کارکرد این روش چگونه است ؟

اشعه X شکلی از تابش شبیه نور یا امواج رادیویی است ، که به سمت بدن می تابد و نواحی مختلف

بدن به درجات متفاوت اشعه X راجذب می کنند . وتصویر روی فیلم فوتوگرافی یایک صفحه مخصوص ثبت

می شود .

قسمت های مختلف بدن اشعه ایکس را به درجات متفاوت جذب می کنند؛ استخوان های متراکم بیشتر

اشعه را جذب می کنند ، در حالی که بافت نرم مانند عضلات ، چربی وارگان ها بیشتر اشعه را از خود

عبور می دهند در نتیجه استخوان ها سفید وبافت نرم به صورت سایه خاکستری و هوا سیاه دیده

می شود .

در رادیوگرافی سینه؛ دنده ها ومهره ها بیشتر اشعه را جذب می کنند وبه صورت سفید ویا سایه

خاکستری روشن دیده می شوند . بافت ریه مقدار کمی از اشعه را جذب کرده وبه صورت تصویر سیاه

دیده می شوند .

تا به امروز تصاویر اشعه X روی صفحه سخت فیلم گرفته می شدند (شبیه فیلم فوتوگرافی منفی)، ولی

امروزه بیشتر تصاویر به صورت فایل های دیجیتال وبه طور الکترونیکی ذخیره می شوند .

این تصاویر ذخیره شده به آسانی در دسترس بوده و برخی مواقع جهت مقایسه  با تصاویرفعلی (در

جریان) برای تشخیص و مدیریت بیماری به کار می روند .

این آزمون چگونه انجام می شود ؟

نوعاً یا به طور نمونه دو نما برای عکس سینه گرفته می شود یکی از نماها از پشت ودیگری از طرف

جانبی (نیمرخ) که بیمار به حالت ایستاده و صفحه فیلم در طرف مقابل می باشد .

تکنولوژیست - فرد مخصوص تعلیم  دیده در امر انجام آزمون های رادیولوژی بیمار را طوری پوزیشن

می دهد که دست های بیمار بر روی پشت هیپ وسینه به طرف صفحه تصویر فشار داده می شود. برای

انجام نمای دوم بیمار نیمرخ شده وفیلم در طرف مقابل آن ودست های بیمار در بالا قرار می گیرد. در

صورتی که بیمار نتواند سرپا بیاستد،در حالت دراز کش بر روی تخت پوزیشن داده می شود.

هنوز شما باید ثابت باقی بمانید  وممکن است در همان زمان به مدت چند ثانیه نفس خود را نگه دارید تا

تصاویر به دست آمده کمترین تار شدگی را داشته باشد .

در آن زمان تکنولوژیست جهت فعال کردن دستگاه به پشت دیوار ویا به اتاق کنترل می رود .

زمانی که آزمون تمام شد، از شما تقاضا می شود تا زمان تصمیم رادیولوژیست برای گرفتن تصاویر

ضروری ، منتظر بمانید .

این آزمون معمولاً 15 دقیقه طول می کشد. نما های اضافی دیگرممکن است درظرف ساعت ها ، روزها یا

ماههای بعد جهت ارزیابی تغییرات سینه نیاز باشد .

درطول آزمون وبعد از آن چه چیزی را تجربه می کنیم ؟

رادیوگرافی سینه به خودی خود روشی بی درد است. گرچه ممکن است شما ناراحتی ناشی از دمای

سرد بودن اتاق وسرد بودن صفحه فیلم باشد .افراد دارای آرتریت (التهاب مفصلی) یا آسیب های دیواره

سینه ، شانه وبازو ممکن است ناراحتی ناشی از ثابت ماندن در طول آزمون را تجربه کنند .

تکنولوژیست در جهت پوزیشن دهی راحت به شما کمک خواهد کرد تا تصویر باکیفیت با اطمینان حاصل

شوند . تکنولوژیست در جهت پوزیشن دهی راحت به شما کمک خواهد کرد تا تصویر باکیفیت با اطمینان

حاصل شوند .

چه کسی نتیجه راتفسیر می کند وچگونه می توانیم به آنها دسترسی داشته باشیم؟

رادیولوژیست – پزشک متخصص تعلیم دیده در امر نظارت وتفسیر آزمون های رادیولوژی تصاویر را تجزیه

وتحلیل کرده وگزارش امضا شده ای به پزشک معالج اولیه شما یا پزشک ارجاع دهنده می فرستد که

پزشک شما نتایج آزمون رابا شما درمیان خواهد گذاشت .

منافع این آزمون دربرابر مضرات آن چیست ؟

مزایا :

# - بعد از انجام آزمون هیچ گونه تابشی از اشعه X دربدن بیمار باقی نمی ماند

# - معمولاً اشعه X مورد استفاده در آزمون های تشخیصی هیچ عوارضی در بر ندارد

# - تجهیزات رادیوگرافی نسبتاً ارزان است  وبه راحتی در دسترس  در اتاق های اورژانس، ادارات

پزشکی،مراکز سیار،خانه پرستار و مناطق دیگر برای راحتی وآسایش بیمار وپزشک می باشد

# - به دلیل آسان و سریع بودن روش، مفید ترین راه تشخیص و درمان موارد اورژانسی می باشد

مضرات : 

# - همیشه یک احتمال اندکی ازایجاد سرطان ناشی از تابش زیاد اشعه وجود داردمعهذا فایده تشخیص

صحیح به خطر آن می چربد

# - رادیوگرافی سینه یکی از روشهایی است که باعث کمترین تابش اشعه به بدن می شود. دز تابش

موثرناشی از این درحدود 1/0 میلی سیورت است که معادل تابش زمینه ای است که فرد به طور متوسط

در مدت 10روز آنرا دریافت می کند

# - زنان باید همیشه هرگونه احتمال حاملگی خود را به تکنولوژیست ویا پزشک خود اطلاع دهند

نکته ای چند دررابطه با کاهش تابش اشعه :

# - باید مواظب بود درطول آزمون اشعه X کمترین میزان تابش به بیمار برسد ضمن اینکه تصویر به دست

آمده باید کیفیت مناسب جهت ارزیابی را دارا باشد

# - کمیته حفاظت ملی وبین المللی دربرابر اشعه به طور مستمر مطالعات تکنیکی را توسط متخصصین

این حرفه مورد ارزیابی قرار می دهد

# - میزان تابش اشعه های پراکنده باید با فیلتراسیون مناسب کنترل شده وبه حداقل برسد

# - درکار با اشعه این اطمینان باید داده شود که قسمت هایی از بدن که از آن تصویر تهیه نمی شود

کمترین میزان اشعه را دریافت کند

محدودیت های رادیوگرافی سینه چیست ؟

رادیوگرافی سینه آزمون خیلی مفیدی است اما برای انجام آن محدودیت وجود دارد.برخی از شرایط

بیماری را نمی توان با رادیوگرافی سینه معمولی مشخص کرد ، این آزمون لزوماً نمی تواند تمام

مشکلات سینه را به نمایش بگذارد؛ برای مثال :سرطان های کوچک ممکن است در این رادیوگرافی

نشان داده نشوند. لخته خونی در ریه ها که آمبولیسم ریوی نامیده می شوند در رادیوگرافی سینه دیده

نمی شوند.

مطالعات تصویر برداری بیشتری ممکن است برای تشخیص وآشکار کردن نتایج به دست آمده از عکس

سینه و یا برای جستجو موارد غیر طبیعی دیده نشده در رادیوگرافی سینه لازم باشد

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در دوشنبه 9 خرداد1390 و ساعت 19:0 |

چرا شما به نمونه برداری کبد احتیاج دارید؟

لازم است تا آزمایش نمونه برداری کبد برای بررسی بیشتر وضعیت سلامتی کبد و کمک در جهت درمان

بهتر شما بعمل آید. نمونه برداری از کبد تکمیل کننده آزمایشات قبلی شما می باشد. نمونه برداری از

کبد برای شما درخواست شده است تا با انجام آن و مطالعه نمونه کوچکی از کبد شما زیر میکروسکوپ

توسط پزشک آسیب شناسی، اطلاعات بیشتری از وضعیت کبد شما و در نتیجه نحوه و چگونگی درمان

شما بدست آید. این آزمایش برای تعداد زیادی از بیماران کبدی درخواست می شود. بسیاری از بیمارانی

که هم اکنون تحت درمان می باشند، قبل از آن تحت نمونه برداری کبد قرار گرفته بودند.

 چه موقع به نمونه برداری کبد احتیاج می شود؟

نمونه برادری از کبد موقعی توصیه می شود که آزمایشات اولیه خون شناسی بعمل آمده، ولی تشخیص

قطعی برای تعیین علت یا و ضعیت کبدی و تصمیم گیری در مورد درمان حاصل نشده است. بنابراین نمونه

برداری از کبد شما برای روشن شدن بیشتر موارد حاصل نشده توصیه می شود.

 با بیوپسی کبد چه نتیجه ای بدست می آید؟

در نمونه برداری از کبد و بررسی روی نمونه کبد جزئیات کاملتری از آنچه در کبد رخ داده است، بدست

می آید که با انجام سونوگرافی کبد یا سایر آزمایشات و عکس برداری های دیگر بدست نمی آید. با

نمونه برداری کبد از شدت و میزان پیشرفت بیماری کبدی نیز مطلع می شویم. یعنی مواردی از

بیماریهای کبدی بسیار خفیف می باشد که شاید احتیاج به درمان  نداشته باشد و گاهی شدت  آسیب

به کبد زیاد و شدید می باشد که باید مراقبت و توجه خاص در طول درمان برای شما انجام شود.

تشخیص نهایی بعضی از بیماریهای کبد مانند کبدچرب و بیماری ویلسون و هپاتیت خودایمنی و افزایش

بار آهن کبد تنها با انجام نمونه برداری از کبد داده شود. شدت آسیب و صدمه ناشی از ویروس هپاتیت B

و هپاتيت C تنها با نمونه برداری از کبد قطعی می شود.

نمونه برداری ازکبد چیست؟

کبد یک عضو بزرگ بدن به اندازه تقریبا یک توپ فوتبال است که در قسمت بالا و راست شکم زیر

دنده های قفسه سینه قرار دارد. قبل از نمونه برداری از کبد با انجام آزمایشات خونی اولیه از سلامت

وضعيت انعقادی خون شما مطمئن شده و با سونوگرافی شکم طبیعی بودن کبد بررسی می شود. این

اقدامات برای پزشکی از نظر سلامت بدن و کبد و عدم مشکلات خونریزی بعد از نمونه برداری از کبد

بسیار مهم است. همچنین لازم است تا بیمار قبل از نمونه برداری از کبد داروهایی همچون آسپرین و

بروفن و ایندومتاسین و وارفارین و تیکلوپدین که معمولا برای بیماران قلبی و بیماران دریچه ای قلب مصرف

می شود، مصرف نکنند. این عدم مصرف و قطع دارو موقتی خواهد بود و چند روز بعد از نمونه برداری از

کبد می توانید داروهای خود را شروع کنید. بنابراین قبل از نمونه برداری از کبد پزشک خود را از نام داروی

مصرفی خود و هرگونه حساسیت دارویی احتمالی مطلع کنید.

برای آمادگی قبل از نمونه برداری کبد چه اقداماتی باید انجام دهید؟

از شما خواسته می شود تا با انجام آزمایشات خون و سونوگرافی از سلامت خون و کبد شما مطمئن

شد. همچنین لازم است تا حداقل شش ساعت قبل از نمونه برداری از کبد از خوردن غذا پرهیز کنید. این

بدین معنا است که برای نمونه برداری از کبد باید ناشتا باشید. بعضی از پزشکان تنها قبل از انجام نمونه

برداری از کبد ممکن است از شما بخواهند تا مقدار کمی چای یا شیر بنوشيد.

داشتن یک همراه برای پیگیری اقدامات پذیرش و تحویل نمونه کبد و ترخیص شما کمک کننده می باشد،

گرچه خود شما نیز می توانید این کارها را انجام دهید.

برای انجام نمونه برداری کبد به یک سوزن بیوپسی کبد نیز احتیاج است. این سوزن وظیفه گرفتن و بیرون

آوردن نمونه کبد را انجام می دهد. این سوزن معمولا از داروخانه تهیه می شود.

نمونه برداری از کبد در کجا انجام می شود؟

نمونه برداری از کبد معمولا داخل بیمارستان انجام می شود تا مراقبت کافی و مطمئن از شما بعمل آید.

این کار معمولا در ابتدای صبح و با کمک پرستار روی تختی که در یک اتاق با تجهیزات کافی قرار دارد انجام

می شود.

نمونه برداری از کبد چگونه انجام می شود؟

بعد از پذیرش از شما خواسته می شود تا لباس خود را ساده تر کنید تا مزاحم نباشد. بعد از آن شما

روی یک تخت به حالت خوابیده به پشت (طاق باز) می خوابید. قبل از خوابیدن روی تخت حتما اگر

احساس پری مثانه یا روده می کنید به دستشویی بروید، چراکه شما حداقل تا 2 ساعت بعد از نمونه

برداری باید به پهلوی راست روی تخت بخوابید و بهتر است در این مدت از تخت پایین نیایید. بعد از

آماده شدن نهایی یک پرستار از دست چپ شما یک راه وریدی رگ گیری می کند و سرمی را به آن وصل

می کند. از این راه پزشک داروی مسکن و ضد درد برای شما استفاده می کند. با این داروی مسکن و

ضد درد، ورود سوزن نمونه برداری به بدن و کبد کمتر احساس می شود. شما با این دارو بهیچ وجه

بیهوش نمی شود و در تمام مراحل نمونه برداری کبد می توانید با پزشک همکاری کنید. تا اینجا

هیچگونه اقدام دردناکی برای شما انجام نشده است.

در زمان نمونه برداری از کبد در حالیکه به پشت روی تخت (طاق باز) و نزدیک لبه راست تخت خوابیده اید،

از شما خواسته می شود تا دست راست خود را زیر سرخود بگذارید. لباس ناحیه قفسه سینه سمت

راست کنار زده می شود و پزشک محل دقیق انجام نمونه برداری از کبد را با انگشتان دست خود

مشخص می کند و علامت می گذارد. سپس با ماده ضدعفونی بتادین کافی محل نمونه برداری

ضدعفونی می شود. در این زمان شما با داروی مسکن کمی خواب آلوده شده اید با یک سوزن نازک

ماده بیحس کننده موضعی گزیلوکائین داخل پوست در فضای بین دنده ای شما تزریق می شود. ممکن

است سوزش ورود این سوزن را احساس کنید. بعد از آن با اثر این داروی بیحس کننده موضعی و تزریق

بیشتر داروی مسکن احساس بیشتری از درد نخواهید داشت. پزشک محل ورود سوزن نمونه برداری را با

یک تیغ خیلی ظریف باز کرده و سپس سوزن نمونه برداری از پوست و فاصله بین دنده ای به سمت کبد

شما عبور داده می شود. باتوجه به اندازه بزرگ کبد سوزن آهسته آهسته به سطح کبد نزدیک

می شود. از شما خواسته می شود تا با تنفس آهسته ولی بلند پزشک خود را به رسیدن سوزن

نمونه برداری به سطح کبد کمک کنید. سپس از شما خواسته می شود تا برای چند لحظه کوتاه تنفس

نکنید. در این لحظه از راه دهان یا بینی برای چند لحظه نفس نکشيد، در این زمان پزشک با کمک سوزن

نمونه برداری ظرف چند ثانیه تکه کوچکی از کبد شما را نمونه برداری می کند. ممکن است عبور دادن

سوزن و نمونه برداری برای 2 بار تکرار شود تا نمونه کافی بدست آید. سپس محل نمونه برداری بدقت

پانسمان می شود و از شما خواسته می شود تا روی پهلوی راست خود روی کیسه ای از شن بخوابید

تا محل نمونه برداری بیشتر پانسمان و محافظت شود. احتیاجی به بخیه نیست.

بعد از نمونه برداری از کبد چه می شود؟

نمونه کبد بدست آمده در شیشه حاوی محلول مخصوص (فرمالین) جهت نگهداری نمونه بافت کبد قرار

داده شده و برای ارسال به آزمایشگاه آسیب شناسی آماده می شود. برچسبی با عنوان نام بیمار و

تاریخ انجام نمونه برداری روی آن شیشه زده می شود شما نیز باید چهار ساعت تحت نظر باشید. در این

چهار ساعت نباید غذا بخورید و مقداری سرم وارد رگ شما می شود. فشار خون و نبض شما مرتب

توسط پرستار اندازه گیری می شود. برای حداقل 2 ساعت باید به پهلوی راست خوابیده باشید. درصورت

وجود درد مسکن اضافی تجویز خواهد شد. تمام این مراحل که توسط پزشک و پرستار با تجربه انجام

می شود مطمئن و بدون خطر است.

ازهر صد بیمار تحت نمونه برداری کبد 3-2 بیمار ممکن است جهت برخی مشکلات بدنبال نمونه برداری

در بیمارستان بیشتر تحت نظر گرفته شوند. عارضه شایعتر نمونه برداری از کبد احساس درد در محل ورود

سوزن و سمت راست شکم و یا شانه راست است. این احساس درد معمولا مبهم و خفیف است. این

احساس درد معمولا با نفس کشیدن قدری بیشتر می شود و ظرف چند ساعت تا یک روز بعد معمولا از

بین می رود. گاهی اوقات این درد ممکن است بیشتر طول بکشد و بعد از مرخص شدن تا مدت ها از درد

خفیفی را در محل نمونه برداری داشته باشید. برای کاهش درد می توانید از مسکن خوراکی مثل قرص

استامینوفن استفاده کنید. مصرف قرص استامینوفن برای کاهش درد عارضه ای برای کبد ندارد. بهتر

است قرص آسپرین و یا پروفن استفاده نشود. در صورت درد شدیدتر که به این داروها جواب ندهد بهتر

است با پزشک یا بیمارستانی که در آن نمونه برداری شده اید تماس بگیرید.

در اثر احساس ناشی از نمونه برداری از کبد ممکن است قدری افت فشارخون همراه با کاهش تعداد

نبض رخ دهد. داشتن آرامش و تجویز سرم و مسکن در صورت وجود درد می تواند به رفع آن کمک کند.

درصورت برطرف نشدن افت فشار خون و باقیمان آن باید به پزشک اطلاع داده شود. خونریزی از محل

نمونه برداری معمولا خیلی کم می باشد. مقادیر بسیار کم خونریزی داخل کبد یا شکم ممکن است رخ

دهد و معمولا مشکلی بجز درد خفیف ایجاد نمی کند. از هر 1000 بیمار تحت نمونه برداری کبد 3 بیمار

ممکن است دچار خونریزی بیشتر شوند. خونریزی معمولا در ساعات اولیه رخ می دهد. برای همین شما

باید حداقل 4 ساعت تحت نظر باشید. علامت ادامه خونریزی افت فشارخون و افزایش ضربان قلب

می باشد که در اینصورت شما باید برای مدت بیشتری در بیمارستان تحت نظر باقی بمانید. عوارض دیگر

نمونه برداری مثل نشت صفرا به داخل شکم و سوراخ شدن کیسه صفرا یا روده و عفونت بسیار نادر

می باشد و با درد و ناراحتی شدید شکم و تب و لرز مشخص می شود. درصورتیکه شما درد و ناراحتی

بعد از نمونه برداری دارید به پرستار یا پزشک خود اطلاع دهید.

اثر خواب آلودگی داروهای مسکن ممکن است برای چند ساعت در شما باشد. توصیه می شود تا در این

روز خود رانندگی نکنید.  میتوانید از وسایل نقلیه ای که توسط دیگران هدایت می شود استفاده کنید. در

صورتیکه احساس خواب آلودگی شدید دارید از حرکت به تنهایی و بدون همراه نیز اجتناب کنید و تا

رسیدن به منزل در کنار و با همراه خود حرکت کنید. امروز را بیشتر در منزل استراحت کنید و از فعالیت

سنگین مثل بلند کردن اجسام سنگین پرهیز کنید. امشب شام سبکی مثل سوپ بخورید. به مصرف

داروی خاص یا آنتی بیوتیک احتیاج نیست. در صورت احساس درد میتوانید قرص مسکن استامینوفن 

یکعدد هر شش ساعت مصرف کنید. فردا با استحمام میتوانید پانسمان کوچکی که روی محل نمونه

برداری است را بردارید ودور بریزید. فردا میتوانید غذای عادی مصرف کنید و فعالیت طبیعی و عادی داشته

باشید. جواب نمونه برداری خود را ظرف روزهای آینده از آزمایشگاه آسیب شناسی که نمونه کبد را ت

حویل داده اید دریافت و برای پزشک معالج خود ببرید.

 دستورات و مراقبت های لازم در بیوپسی کبد سرپایی

 لطفا

1-             NPO (بجز مصرف داروهای قبلی بیمار)

2-             استراحت مطلق به پهلوی راست روی کیسه شن تا 4 ساعت بعد از بیوپسی کبد

3-             سرم 500 cc  1/3-2/3 از دست چپ گرفته شود. (KVO)

4-             کنترل علائم حیاتی (طبق چارت ضميمه و درج آن در چارت)

5-             IV,  5 mg,  Amp. Midazolam آهسته فقط توسط پزشک انفوزیون شود.

6-            IV,  25 mg,   Amp. Pethedin آهسته درصورت درد شدید انفوزیون شود. (PRN)

7-            درصورت افت علائم حیاتی یا درد شدید اطلاع داده شود.

8-            درصورت طبیعی بودن علائم حیاتی و عدم درد شکم بعد از 4 ساعت بیمار قابل ترخیص است.

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در پنجشنبه 1 اردیبهشت1390 و ساعت 19:0 |

سوندها به طور کلی لوله های باریکی هستند که وارد دستگاه ادراری می شوند تا تخلیه ادرار را تسهیل

کنند . با این احتساب موارد اصلی سوندها زمانی است که به هر دلیل تخلیه ادرار به شکل مناسب

صورت نمی گیرد

به احتمال زیاد تا کنون اصطلاح سوند ادراری را در بیمارستان ها و مراکز پزشکی درمانی زیاد شنیده اید و

حتما حداقل تا این حد در مورد آنها می دانید که این وسایل برای تسهیل و کمک به روند ادرار کردن به کار

می روند اما به طور قطع نکات مبهم و نادانسته های زیادی هم در مورد آنها دارید . به طور مثال آیا می

دانید که سوندها انواع مختلفی دارند و هر کدام از آنها کارایی و روش مصرف متفاوتی می توانند داشته

باشند ؟

در نظر بگیرید که در یک فرد مسن به علت بزرگ شدگی خوش خیم و یا حتی برعکس سرطان پروستات

، مسیر ادرار مسدود شده باشد . این مساله باعث می شود که ادرار نتواند به راحتی تخلیه شود و

بنابراین در مثانه تجمع پیدا می کند . این تجمع ادرار در مثانه نه تنها برای بیمار درد و احساس ناراحتی

به همراه دارد بلکه اگر برای مدت طولانی باقی بماند می تواند با وارد آمدن فشار روی کلیه ها عملکرد

آنها را نیز تخریب کند . در این حالت تنها کاری که می توان کرد این است که به هر شکل ممکن امکان

تخلیه ادرار از مثانه را فراهم کرد . پزشکان در این موارد سعی می کنند تا از سوندها یا همان کاتترهای

ادراری استفاده کنند و بدین ترتیب یا راه معمول دفع ادرار را باز کنند و یا راه جدیدی برای دفع ادرار ایجاد

کنند . سوندها از دو جنبه مهم با یکدیگر تفاوت دارند

1 – نوع و محل قرار گیری

2 – مدت و زمان باقی ماندن در محل

سوندهای ساده یا نلاتون

این سوندها در واقع لوله های پلاستیکی بسیار نرم و انعطاف پذیری هستند که در داخل آن مجرایی برای

عبور مایعات ، و به طور مثال ادرار وجود دارد . زمانی که به دلایلی مسیر طبیعی ادرار مسدود می شود ،

این سوندها به داخل مجرای ادرار کار گذاشته می شوند تا با کنار زدن محل انسداد ، به درون مثانه

برسند . پس ادرار موجود در داخل مثانه از درون مجرای موجود در داخل این سوند می تواند به راحتی به

بیرون تخلیه شود . تنها مساله ای که در مورد این است که سوند پس از تخلیه ادرار باید خارج شود . اگر

دفعات بعد باز هم برای تخلیه ادرار به کمک این سوند نیاز باشد ، باید دوباره کار گذاشته شود

سوند فولی

این سوندها در انتهای خود ، یعنی در بخشی از سوند که پس از عبور کردن از مجرای ادرار به درون مثانه

می رسد ، کیسه کوچکی دارند که این کیسه کوچک از طریق یک مجرای بسیار باریک در بدنه سوند با

سوراخی که در انتهای دیگر سوند وجود دارد در ارتباط است . بدین ترتیب پزشک یا پرستار می تواند از

طریق این سوراخ به مقدار مناسب مایع به داخل بفرستد  و از این طریق کیسه کوچک پر از هوا شده و به

قدری بزرگ می شود که دیگر امکان عبور آن از مجاری ادرار وجود ندارد بنابراین سوند دیگر امکان خارج

شدن از مثانه را ندارد . پس هر زمان که بخواهند سوند را برای مدت طولانی در مثانه نگه دارند

می توانند از این روش استفاده کنند ، چرا که سوندهای معمولی فورا لیز می خورند و از مثانه خارج

می شوند اما این سوندها به علت گیر کردن بادکنک در ابتدا ی مجرا ، هیچ گاه خارج نمی شوند مگر

اینکه پزشک یا پرستار با یک سرنگ باد کنک را خالی کند . اما نکته مهم این است که این بادکنک تنها

باید زمانی باد شود که باد کنک و سر داخلی سوند به طور کامل در مثانه قرار گرفته است که این باد کنک

در داخل می تواند به راحتی و بدون آسیب رساندن به بیمار باد شود . اما اگر این باد کنک و سر داخلی

سوند در داخل مجرا باد شود و متسع شود با توجه به اینکه قطر مجرا کوچک است به تدریج باعث

پاره شدن و آسیب وسیع به مجرا می شود . پس این سوندها هیچ وقت نباید توسط نا آشنا کار گذاشته

شود و کار گذاری آن حتما باید توسط فرد آشنا به این روش مثل یک پرستار با تجربه و یا پزشک صورت

گیرد .هیچ وقت نباید سعی کرد که این سوندها را با زور و کشیدن از جا خارج کرد چرا که بادکنکی که در

انتهای آن داخل مثانه باد شده است در هنگام خروج به علت قطر زیاد خود آسیب به مجرا وارد می کند که

با خونریزی همراه می شود

سوند فوق عانه‌اي

اين سوندها كه در اصطلاح پزشكي سوند سوپراپوبيك هم ناميده مي‌شوند، نسبت به دو نوع سوند

قبلي كمتر به كار گرفته مي‌شوند. برخلاف دو نوع سوند قبلي كه براي كارگذاري آنها، لوله از درون مجراي

ادرار رد مي‌شد، در اين موارد سوند از پوست قسمت‌هاي پاييني شكم وارد مثانه مي‌گردد. يعني توسط

پزشك يا جراح سوراخي در پوست پايين شكم ايجاد مي‌شود و سپس سوند از پوست و بافت‌هاي روي

مثانه رد مي‌شود تا به داخل مثانه برسد.

سوندهاي داخلي

در تمام سوندهايي كه تاكنون گفتيم يك سر سوند خارج از بدن بيمار است تا ادرار را از مثانه به بيرون

تخليه كند. اما بايد گفت سوندهايي هم وجود دارند كه در آنها هر دو سر سوند در داخل بدن بيمار است.

به‌طور مثال درنظر بگيريد كه انسدادي در فاصله بين كليه تا مثانه ايجاد شود. اين مساله باعث مي‌شود

كه ادرار نتواند از كليه به مثانه برسد تجمع ادرار در كليه مربوطه باعث آسيب رسيدن به نسج كليه و

تخريب آن و در ضمن علائمي مثل درد و ناراحتي در پهلوي همان سمت مي‌شود. تنها راه اين است كه

به نحوي امكان دفع ادرار از آن كليه فراهم شود. براي اين منظور دو كار مي‌توان انجام داد :

1 – نفروستومي : در اين روش مثل سوند سوپراپوبيك لوله را از پوست پهلوها رد مي‌كنند (پس باز هم

به سوراخ‌كردن پوست نياز پيدا مي‌شود) و لوله را به درون لگنچه كليه مي‌رسانند تا ادراري كه در آنها

جمع مي‌شود از اين مسير به بيرون بدن دفع شود.

2 – سوند j-j : اين سوندها از يك طرف در درون مثانه قرار مي‌گيرند و از طرف ديگر به لگنچه كليه

مي‌رسند. با اين حساب هرگونه انسدادي كه در بين راه كليه تا مثانه وجود دارد را از سر راه برمي‌دارند و

اين امكان را برقرار مي‌كنند كه ادرار بدون ممانعت از كليه به مثانه برسد.

بقيه مراحل دفع ادرار با اين حساب مثل حالت عادي نيازمند دفع ادرار توسط فرد است . كارگذاري اين

ابزارها نيازمند يك جراحي كوچك است پس از انجام جراحي ، ديگر فرد نه سوند خود را مي‌بيند و نه وجود

آن را د ر بدن خود حس مي‌كند

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در پنجشنبه 25 فروردین1390 و ساعت 19:30 |

 

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/1.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/2.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/3.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/4.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/5.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/6.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/7.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/8.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/9.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/10.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/11.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/12.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/13.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/14.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/15.jpg

لینک دانلود : http://medical-iran.persiangig.com/image/Human%20anatomy/16.jpg

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در یکشنبه 14 فروردین1390 و ساعت 21:0 |

Anorexia  = کم اشتهایی

Brittle  = ترد وشکننده

Bruise  = ضربت دیدن ، کبود شدن

Bulge  = تحدب ، شکم دادن

CHF = Congestive Heart Failure  = نارسایی احتقانی قلبی

Congenital  = مادرزادی

Cartilaginous  = غضروفی

Clavicle  = ترقوه

Crutch  = عصای زیر بغل

Clubfoot  = کج پا

Congenital  = مادر زادی

Contracture  =ا نقباض

Curvature  = انحنا

Cranial  = جمجمه ای

Dwarfism  = کوتولگی

Dentin  = عاج دندان

Fetus  = جنین

Femur  = استخوان ران

Flex  = خم کردن

Gap  = شکاف ، درز

Humerus  = استخوان بازو

Ischial  = استخوان نشیمنگاهی

Inflame  = ملتهب کردن

Incontinence  = بی اختیاری

Jaw  = فک

Kyphosis  = قوز

Leukocytosis  = افزايش تعداد گلبول هاى سفيد خون

Lordosis  = انحنای زیاد ستون فقرات بطرف جلو

Luxation  = در رفتگی مفصل استخوان

Myeloma  = تومور بدخيم سلول هاى مغز استخوان

Malleolus  = استخوان غوزک

Neonate  = نوزاد

Ossification  = استخوانی شدن

Osteophytes  = برآمدگی استخوانی

Orthopedics supplies  = وسایل شکسته بندی

Pyrexia  = تب

Prone  = درازکش ، دمر

Palliative  = مسکن موقتی

Paresis  = فلج ناقص

Slough  = پوسته پوسته شدگی

Septum  = استخوان میانی بینی

Scapula  = استخوان کتف

Sacroiliac  = خاصره ای خاجی

Skull  = جمجمه

Scallop  = حلزونهای دو کپه ای

Sclera  = چشم صلبیه یا سفیده سخت

Suture  = بخیه

Senile  = مرد سالخورده ، پیر

Sedentary  = نشسته ، بی حرکت

Traction  = کشش ، انقباض

Trunk  = بالا تنه

Tuft  = ته ریش

Umbilical  = نافی

Vertebrae  C1-7, T1-12, L1-5, Sacrum 5fused, Coccyx 4fused  = استخوانهای مهره  

Zygoma  = استخوان گونه

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در جمعه 12 فروردین1390 و ساعت 20:0 |

انواع محصولات پانسمان زخم Types Wound dressing products :

کوبان Coban Self – Adherent Warp :

یک باند کشی سبک و شکل پذیر است که چسب ندارد اما روی خودش می چسبد . از کوبان می توان

جهت تثبیت پانسمان های دیگر و همچنین نگه داشتن وسایل در موضع استفاده کرد . این باند کشی از

نوعی الیاف Non Woven به علاوه رشته های الاستیک ساخته شده که به صورت طولی کنار هم قرار

گرفته اند و سبب خاصیت ارتجاعی آن می شوند . جنس کوبان به گونه ای است که به خود می چسبد

ولی به پوست یا اشیای دیگر نمی چسبد

موارد مصرف Indications :

از کوبان به عنوان باند کشی برای تحت فشار قرار دادن اندام و ثابت نگه داشتن پانسمان ها و وسایل

دیگر ، روی اندام استفاده می شود . برای مثال بستن آتل ها پستن پا پس از عمل جراحی ، ثابت کردن

کاتترهای وریدی روی موضع ، کنترل ادم ، پانسمان فشاری در هموستازها ، ثابت کردن مفاصل و بانداژ

حمایتی از موارد مصرف کوبان است

چسب بخیه Steri – Strip Adhesive Skin Closures :

چسب های بخیه نواری استریل از یک پوشش متخلخل با ساختار Non Woven و چسب ضد حساسیت

تهیه شده که قدرت بالای تحمل فشار و استحکام زیاد آن بعلت رشته های پلی استر بکار رفته در چسب

می باشد

موارد مصرف Indications :

حمایت از زخم بدنبال مراحل اولیه جدا سازی ( برداشت ) بخیه Suture & Staple

مناسب برای زخم های با کشش کم (Low Tension )

میکروپور Micropore Surgical Tapes :

نوار چسب کاغذی ، ضد حساسیت ، نرم و فاقد لاتکس که با ملایمت و به خوبی بر روی پوست

می چسبد و به دنبال جدا سازی حداقل اثر چسبندگی را از خود به جا می گذارد . میکروپور یک نوار

چسب جراحی با قابلیت تنفس پوستی و مقرون به صرفه ، به منظور مصارف عمومی می باشد

موارد مصرف Indications :

استحکام و تثبیت پانسمان های کوچک و متوسط بخصوص بر روی پوست های مرطوب

تثبت لوله های سبک ( نظیر کاتترها )

تثبیت کیسه های استومی

مخصوص استفاده روی پوستهای شکننده و در معرض آسیب دیدگی

جهت استفاده مکرر و تعویض پانسمان

ترانسپور Transpore Surgical Tapes :

نوار چسب لاستیکی شفاف ، ضد حساسیت ، فاقد لاتکس ، مشبک و با چسبندگی فوق العاده می

باشد . نوار چسب شفاف ، قابل برش به نوار های باریک بوده و استفاده از آن حتی با دستکش براحتی

ممکن است

موارد مصرف Indications :

مناسب جهت فیکس نمودن لوله ها (Tubing) و ابزارها نظیر کاتترها و تیوب های I.v بر روی پوست

جهت تثبیت و محکم کردن پانسمان های حجیم

برای زمانیکه پهنای متفاوتی از چسب مورد نیاز است

دوراپور Durapore Surgical Tapes :

چسب ابریشم مانند ( Silk – Like ) فاقد لاتکس ، ضد حساسیت ، و با چسبندگی و استحکام فراوان که

به راحتی به پوست خشک می چسبد

موارد مصرف Indications :

تثبیت لوله ها و ابزار پزشکی

محکم کردن پانسمان های حجیم

بی حرکت کردن انگشتان دست و پا

جهت پایداری و تثبیت آتل های انگشت دست

مدیپور + پد Medipore + Pad Soft Cloth Adhesive Wound Dressing :

یک پانسمان استریل چند منظوره با ویژگی پوشش پارچه ای نرم و دارای قابلیت تنفس پوستی ، همراه

با یک پد غیر چسبنده منحصر بفرد می باشد

موارد مصرف Indications :

پانسمان مخصوص مراقبت زخم

کاربرد به عنوان پانسمان اولیه :

پانسمان پس از جراحی ، خصوصا در نواحی که احتمال تورم و تحرک وجود دارد

پوست های شکننده و ظریف

زخم های با ترشحات کم تا متوسط

زخم های سطحی و نیمه عمیق

زخم های حاد نظیر بریدگی ها ، سوختگی ها ، خراشیدگی ها و پارگی ها

زخم های مزمن

جهت تثبیت یا پوشاندن ابزار پزشکی

جهت پوشش محل کاتترهای وریدی ( مرکزی و محیطی )

کاربرد به عنوان پانسمان ثانویه :

روی هیدروژل ها ، آلژینات ها و گازهای پانسمان

بی حرکت کردن انگشتان دست و پا

پایداری و تثبیت آتل های انگشت دست

تگادرم بدون چسب Tegaderm Non – Adherent Contact Layer :

یک پانسمان نایلونی با ساختار بافته شده ( Woven ) و با لبه های محکم می باشد . این پانسمان ،

بدون چسبندگی و ضد حساسیت بوده ، سوزش و ناراحتی برای بیمار ایجاد نمی کند . مستقیما بر روی

زخم ، در زیر گاز یا پانسمان های جاذب دیگر قرار می گیرد

موارد مصرف Indications :

استفاده مستقیم بر روی زخم

قابل استفاده برای :

زخم های نیمه عمیق و عمیق

برش های جراحی تمیز و بسته

سوختگی های درجه 2

محل های دهنده پیوند پوست ( Donor Site )

تثبیت محل گیرنده پیوند پوست

پارگی های پوستی

زخم های مزمن و تروماتیک

ضایعات پوستی

تگادرم فیلم شفاف Tegaderm Transparent Film Dressing – Wound :

 

پانسمان فیلم شفاف برای محافظت پوست و زخم های طراحی شده است و در اشکال و سایزهای

مختلف موجود است . مدل ساکرال نیز جهت قرار گرفتن بر روی نواحی ناهموار بدن تهیه شده است

موارد مصرف Indications :

برش های جراحی بسته و تمیز

ساییدگی ها ، پارگی ها و تاول ها

محل های دهنده پیوند پوست

سوختگی های سطحی و نیمه عمیق

زخم های فشاری درجه 1 و2

ایجاد محیط مرطوب جهت دبریدمان اتو لیتیک

پوشش محافظ چشم

پس از عمل خالکوبی و هنگام برداشتن آن

تگادرم فیلم شفاف I.V    Tegaderm Transparent Film Dressing – IV :

پانسمان فیلم شفاف برای تثبیت کاتترها در موقعیت های دشوار ، هنگام استفاده از IV بکار می رود .

مدل های بسیاری از این پانسمان ها دارای شکاف ها و لبه های تقویت شده با الیاف پارچه ای نرم برای

جلوگیری از جدا شدن لبه ها و استحکام مدل ورود IV به داخل پوست می باشد

موارد مصرف Indications :

برای پوشش و محافظت از کاتترهای IV و تثبیت و استحکام وسایل پزشکی بر روی پوست

کاتترهای وریدی مرکزی و محیطی

کاتترهای وریدی مرکزی ، شامل سابکلاوین ، ژوگولار ، فمورال و PICCs

ابزارهای تزریقی کاشتنی ( پورت ها )

کاتترهای دیالیزی ، ریوی ، شریانی ، اپیدورال ، پمپ انسولین

سوزن های وریدی اسکالپ

لوله های تغذیه

تگادرم شفاف + پد جاذب Tegaderm + Pad Transparent Dressing With Absorbent Pad :

یک پانسمان مرکب استریل ضد آب و ضد باکتری می باشد که از دو لایه بهم پیوسته تشکیل شده

است : لایه درونی آن یک پد غیر چسبنده جاذب و لایه بیرونی آن ، یک فیلم نازک ، بزرگ و شفاف

می باشد

موارد مصرف Indications :

پانسمان روی زخم ، محافظت از پوست ، برای تثبیت کاتترهای وریدی ، تجهیزات داخل عروقی و

زیر پوستی

کاربرد به عنوان پانسمان اولیه :

محافظت از زخم های تمیز و بسته ، پس از عمل جراحی

زخم هایی با ترشحات کم تا متوسط

زخم های سطحی و کم عمق

زخم های حاد مانند : بریدگی ، سوختگی و خراشیدگی ها

جهت تثبیت و پوشش ابزار پزشکی بر روی بدن

زخم های مزمن

استفاده بر روی محل کاتترهای IV ( کاتترهای وریدی مرکزی و محیطی )

کاربرد به عنوان پانسمان ثانویه :

بر روی هیدروژل ها ، آلژینات ها و گازها

هیدروژل پر کننده زخم Tagadm Hydrogel Wound Filler :

نوعی ژل بی شکل که برای کمک به ایجاد محیط مرطوب جهت ترمیم زخم ، تسریع و تسهیل در درمان

تهیه شده و به شکل تیوب های یک بار مصرف در دسترس می باشد

موارد مصرف Indications :

در زخم های پوستی خشک و با ترشحات اندک نظیر : زخم های فشاری ، شریانی ، وریدی و دیابتی

زخم های همراه با نکروز و اسکار که نیاز به دبریدمان اتو لیتیک دارند

زخم های جراحی باز

زخم های تروماتیک ، ساییدگی و خراشیدگی ها

تگادرم فوم چسبدار Tegaderm Foam Adhesive Dressing :

این نوع پانسمان با خاصیت جذب بالای ترشحات ، به همراه قابلیت تنفس پوستی از یک پد فوم

پلی اورتان انعطاف پذیر ساخته شده و علاوه بر آن دارای لایه جاذب Non Woven با یک لایه نازک

چسبناک شفاف و نفوذ ناپذیر در برابر مایعات ، باکتری ها و ویروس ها می باشد

موارد مصرف Indications :

زخم های فشاری

پارگی های پوست

بر روی محل های دهنده پیوند پوست

ساییدگی و خراشیدگی ها

زخم های نوروپاتی ( دیابتیک )

زخم های وریدی پا ، همچنین قابل استفاده در زیر باند های فشاری

تگادرم فوم بدون چسب ( Tegaderm Foam Dressing ( Nonadhesive  :

پانسمان فوم پلی اورتان با خاصیت جذب سریع و بدون تورم ، دارای لایه پوششی با قابلیت های بالای

تنفس پوستی که از عبور ترشحات زخم ( اگزودا ) به خارج جلو گیری کرده و همچنین بصورت مانعی در

برابر نفوذ آلودگی به زخم عمل می کند

موارد مصرف Indications :

جهت استفاده بر روی زخم های وریدی پا ، همچنین برای استفاده در زیر باند های فشاری

پارگی های پوست

زخم های نورو پاتی ( دیابتیک )

ساییدگی و خراشیدگی ها

بر روی محل های دهنده پیوند پوست

تگادرم هیدرو کلوِید Tegaderm Hydrocolloid Dressing :

پانسمان استریل هیدروکلوِید ، دارای لایه پوششی شفاف چسبدار می باشد و در برابر مایعات ،

باکتری ها و ویروس ها نفوذ ناپذیر است . این پانسمان در اشکال بیضی ، مربع و ساکرال در دسترس

می باشد

موارد مصرف Indications :

زخم های پوستی عمیق و نیمه عمیق

زخم هایی با ترشحات متوسط و شدید

زخم های پا

ساییدگی ها

سوختگی های درجه 1 و 2

محل های دهنده پیوند ( Donor Site )

 تگادرم هیدرو کلوِید نازک Tegaderm Hydrocolloid Thin Dressing :

یک پانسمان استریل چسبدار هیدرو کلوِیید ، همراه با پوشش خارجی نازک ، چسبناک و شفاف

می باشد . پانسمان در برابر مایعات ، باکتری ها و ویروسها نفوذ ناپذیر است و در اشکال بیضی و مربع

موجود است

موارد مصرف Indications :

زخم های پوستی نیمه عمیق

زخم های پا

زخم های سطحی

ساییدگی ها

سوختگی های درجه 1 و 2

محل های دهنده پیوند پوست ( Donor Site )

پارگی پوست

به عنوان پانسمان محافظ بر روی پوست بدون آسیب ، در معرض آسیب یا پوستی که به تازگی

نشانه های آسیب را به واسطه ساییدگی یا بریدگی و شکاف نشان داده است

تگادرم جاذب استریل ( آکریلیک ) Tegaderm Absorbent Clear Acrylic Dressing :

پانسمان مخصوص مانیتور و ارزیابی زخم های فشاری ، پارگیهای پوست و زخم هایی با ترشح متوسط ،

بدون نیاز به تعویض پانسمان می باشد

موارد مصرف Indications :

زخم های فشاری ، پارگی های پوست

خراش ها و زخم های سطحی

محل های دهنده پیوند پوست ( donor Site )

سوختگی های سطحی و کم عمق

به عنوان پانسمان ثانویه بر روی پانسمان های پرکننده زخم

زخم های جراحی تمییز

محل های جراحی لاپاروسکوپی

تگادرم آلژینات Tegaderm High Integrity And High Gelling Alginate Dressings :

پانسمان آلژینات استریل ، با قابلیت انطباق پذیری بالا و جاذب که به عنوان پانسمان اولیه برای محافظت

از زخم هایی با ترشحات متوسط تا زیاد مورد استفاده قرار می گیرند . این پانسمان ها در اندازه های

گوناگون در دسترس می باشند

موارد مصرف Indications :

برای زخم هایی با ترشحات متوسط تا زیاد ، نیمه عمیق و عمیق

کاربرد به عنوان پانسمان اولیه

برای زخم های پوستی : فشاری ، شریانی ، وریدی و دیابتی

محلهای دهنده پیوند

زخم های تروما و ساییدگی ها

زخم های باز جراحی

تگادرم نقره Tegaderm Ag Mesh Dressing :

پانسمان های نقره دار با کاربردی ساده ، در اندازه های متنوع در دسترس می باشند . دارای خاصیت

ضد میکروبی و موثر در مقابل باکتری ها بوده و نیز مقرون به صرفه است

موارد مصرف Indications :

تحت نظارت متخصصینعلوم پزشکی می توان از این پانسمان بعنوان پانسمان اولیه در موارد زیر استفاده

کرد :

ساییدگی ها ، زخم های ناشی از تروما ، Ulcers ، سوختگی های درجه 1 و 2 ، زخم های جراحی ،

محل های دهنده پیوند

موارد منع مصرف  Contraindications :

از این پانسمان نباید برای افرادیکه به نقره و پنبه حساسیت شدید دارند استفاده کرد . همچنین استفاده

از این پانسمان بعنوان اسفنج در جراحی ها و سوختگی های درجه 3 توصیه نمی شود

 این محصولات ساخت شرکت 3M آمریکا است .  که نمایندگی این محصولات متعلق به شرکت طب

نوین می باشد

_______________________________________________________________________________

 کامفیل مربعی  Comfeel Plus Transparent Dressing :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

قابلیت کاربرد به تنهایی در زخمهای سطحی با ترشح کم تا متوسط

به عنوان پانسمان ثانویه بر روی ژل پیوریلون و سیسورب

کامفیل شفاف   Comfeel Plus Ulcer Dressing :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

قابلیت کاربرد به تنهایی جهت محافظت و ترمیم زخمهای سطحی با ترشح کم یا بدون ترشح

به عنوان پانسمان ثانویه بر روی ژل پیوریلون و سیسورب

مناسب ترین پانسمان جهت انواع سوچورهای جراحی

امکان مشاهده و کنترل ترشحات زخم از روی پانسمان

کامفیل ضربدری  Comfeel Plus Contour Dressing :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ایده آل جهت نقاط مشکل از نظر چسباندن نظیر پاشنه ، ساکروم ، تروکانتر و ...

قابلیت کاربرد به تنهایی در زخمهای سطحی با ترشح کم تا متوسط

به عنوان پانسمان ثانویه بر روی ژل پیوریلون و سیسورب

کرم کامفیل  Comfeel Cream :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

مناسب برای پیشگیری یا ترمیم زخم بستر در مرحله اول ( Stage One )

محافظ و التیام دهنده پوست در معرض تماس با مواد دفعی

مرطوب کننده و تنظیم کننده PH پوست

خمیر کانوین  conveen cream :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ترمیم پوست آسیب دیده و زخم بر اثر تماس با مواد دفعی ، رادیو تراپی یا خیس خوردگی Maceration

پانسمان بی شکل جاذب رطوبت و حاوی Zinc Oxide برای نقاطی از بدن که امکان چسباندن پانسمان وجود ندارد

کرم اترکتین Atrac – Tain Cream :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

مراقبت و پیشگیری از خشکی ، پوسته شدن و ترکهای پوست نظیر کف پا

تقویت کننده و مرطوب کننده پوست کف پا

ایده آل جهت بیماران دیابتی ( نوروپاتیک )

ژل پیوریلون Purilon Gel :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ایده آل برای دبریدمان بافت نکروز

تسریع کننده دبریدمان اتولیتیک بدون آسیب به بافت زنده یا پوست اطراف زخم

سیسورب Seasorb :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ایده آل جهت زخم های حفره ای با ترشح متوسط تا زیاد

امکان استفاده در زخم های پر ترشح سطحی ( بدون حفره )

تسریع در ایجاد بافت گرانوله و پرشدن حفره زخم

قابل برش به اندازه دلخواه و مقدار مورد نیاز

سیسورب نقره دار Seasorb Ag :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ایده آل جهت تمام زخم های عفونی با ترشح متوسط تا زیاد

مناسب برای کنترل عفونت موضعی

کاهش بو در زخم های عفونی

پیشگیری از بروز عفونت در زخم های در معرض خطر

دارای تمام مزایا و ویژگی های سیسورب

بیاتین Biatain :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ایده آل جهت درمان زخم پای دیابتی

امکان استفاده در تمام زخمهای با ترشح متوسط و زیاد

کاهش خطر خیس خوردگی در تعویض های طولانی مدت پانسمان

پانسمان غیر چسبنده و قابل برش به اندازه دلخواه

بیاتین نقره دار Biatain Ag :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ایده آل جهت تمام زخم های عفونی با ترشح متوسط تا زیاد

مناسب برای کنترل عفونت موضعی

کاهش بو در زخم های عفونی

پیشگیری از بروز عفونت در زخم های در معرض خطر

کاهش خطر خیس خوردگی در تعویض های طولانی مدت پانسمان

پانسمان غی چسبنده و قابل برش به اندازه دلخواه

آلیون Alione :

ویژگی ها و موارد مصرف Features and Uses :

ایده آل جهت کلیه زخم های دارای ترشح

بی همتا در بین پانسمانهای مدرن به لحاظ قدرت جذب فوق العاده ترشحات زخم

گسترده ترین طیف مصرف

کاهش خطر خیس خوردگی در تعویض های طولانی مدت پانسمان

این محصولات متعلق به شرکت کلوپلاست می باشد 

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در پنجشنبه 5 اسفند1389 و ساعت 21:0 |

بیماری نرمی غضروف استخوان کشکک زانو، اغلب در نوجوانان و جوانان 10 تا 25 ساله شایع است

 

افراد در معرض خطر People at risk :

1 –   اگر محور ران در امتداد محور ساق نباشد، در نتیجه استخوان كشكك در جای خود قرار نگرفته و

دچار كجی می ‌شود كه می‌ تواند به داخل ، خارج و حتی عقب منحرف شود. در چنین حالتی ، به دلیل

این كه استخوان كشكك در جای خود قرار ندارد ، بیمار دچار نرمی غضروف استخوان كشكك خواهد شد

2 –  افرادی که  بسیار فعال هستند و با وارد کردن فشار زیاد روی زانوی خود، ناخواسته استخوان كشكك

خود را نرم می‌ كنند

3 – افرادی كه اصلا ورزش نمی ‌‌كنند نیز مستعد این عارضه هستند. این امر بیشتر در خانم‌ ها مشهود

است ، زیرا آن ها به‌ طور كلی هیچ‌ گونه حركتی به اندام به خصوص پاهای خود نمی ‌دهند و در نتیجه

عضلات ناحیه ران (عضله چهارسر)‌ آن ها لاغر می ‌شود. وقتی عضله ی چهارسر به هر علتی لاغر شود،

استخوان كشكك نیز نرم می ‌شود

علایم  بیماری نرمی کشکک زانو Symptoms chondromalacia patellae

1 –  اولین علامت بالینی افرادی كه دچار نرمی غضروف استخوان می ‌شوند، درد است ، به خصوص

هنگام بالا یا پایین آمدن از كوه یا پله‌ های زیاد

2 –  قفل شدن موقتی زانو است و پس از مدت كوتاهی، از این حالت خارج می ‌شود

3 –  تورم هم از علایم این بیماری است كه در ناحیه زانوها به وجود می ‌آید و باعث پیدایش ترشحاتی در

مفصل زانو می ‌شود كه معمولا رادیوگرافی ساده می‌ تواند در تشخیص آن ، بسیار كمك‌ كننده باشد. گاه

برای بهتر دیدن مشكل زانو از  MRI و آرتروزكپی استفاده می ‌شود

درمان Treatment :

1 – تقویت عضله چهارسر ران Four-headed muscle strengthening thigh

بهترین درمان این بیماری، تقویت عضله چهارسر می باشد. چون این عضله لاغر می شود، بایستی برای

قوی كردن آن ورزش‌‌ های مخصوصی را انجام داد:

1 – بیمار را خوابانده و در حالتی كه انگشتان پا رو به صورت است، عضلات بالای زانو را برای 5 ثانیه

سفت می كنند و سپس آن را رها می‌ كنند. این ورزش بایستی روزی 3 بار و هر بار 20مرتبه انجام

شود

2 – در حركت دوم با قرار دادن بالش زیر زانو، سر انگشتان را به سمت صورت گرفته و عضلات چهارسر را

منقبض می‌ كنند، یا با بستن وزنه ‌ای 2 كیلویی به مچ پا، سر انگشتان را به سمت صورت برده و عضله

چهارسر را به مدت 5 ثانیه منقبض می‌ كنند

با انقباض عضلات چهارسر، درد از بین می ‌رود و به مرور نرمی غضروف استخوان نیز رفع می ‌شود که به

تدریج مایع داخل مفصل زانو نیز از بین می‌ رود

3 – ورزش شنا نیز بسیار سودمند خواهد بود.

2 – تغییر سبک زندگی Lifestyle changes

برای حل مشكل نرمی غضروف استخوان کشکک زانو، بایستی روش زندگی‌ مان را تغییر دهیم

به این منظور :

1 –  از دو زانو و چهار زانو نشستن خودداری كنید

2 –  تا حد امکان از توالت فرنگی استفاده كنید

3 – از كوهنوردی ، دوچرخه ‌سواری و بالا و پایین رفتن از پله ‌های زیاد خودداری کنید تا دیگر نیازی به 

عمل جراحی نباشد

در هر صورت، اگر مشكل لاغر بودن عضله ی چهارسر رفع نشود، بیمار در سال ‌های آتی دچارآرتروز

خواهد شد

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در شنبه 27 آذر1389 و ساعت 19:22 |

آرتريت‌ روماتوئيد عبارت‌ است‌ از يک‌ بيماري‌ طولاني‌ مدت‌ که‌ طي‌ آن‌ مفصل‌ به‌ همراه‌ عضلات ‌، غشاهاي‌

پوشاننده‌ و غضروف‌ متأثر مي‌شوند . گاهي‌ چشم‌ و رگهاي‌ خوني‌ نيز درگير مي‌شوند . اين‌ بيماري‌ سه‌ برابر

در زنان‌ شايعتر است‌ و معمولاً بين‌ سنين‌ 60-20 سالگي‌ رخ‌ مي‌دهد. حداکثر بروز آن‌ در سنين‌ 50-35

سالگي‌ است‌

علايم‌ ‌ آرتريت‌ روماتوئيد Rheumatoid Arthritis Symptoms

1 – علائم مفصلي Joint symptoms :

شروع‌ آهسته‌ يا ناگهاني‌ دارد و با علائم درد ، تورم ، گرمي ، درد در هنگام حرکت  و محدوديت حرکت مفصل‌

و درد به‌ هنگام‌ لمس و خشکي‌ صبحگاهي‌ در مفصل مبتلا‌ بروز مي‌کند . معمولا مفاصل محيطي را با

توزيعي متقارن در گير مي‌کند . التهاب به مرور زمان باعث تخريب غضروف مفصلي و ساييدگي استخوان و

بدنبال آن تغيير شکل مفصل مي‌شود . البته سير آن مي‌تواند کاملا متغير باشد و ممکن است فقط يک

بيماري خفيف و درگيري تعداد اندکي از مفاصل و يا يک التهاب پيشرونده شديد وجود داشته باشد. بيشتر

مفاصل‌ بين بندي انگشتان و مفاصل کف دست‌ ، مچ‌ دست ‌، آرنج‌ ، پا ، و مچ‌ پا درگير مي‌شوند . گاهي

اوقات مهره‌هاي گردني نيز درگير مي‌شوند

2 – علائم خارج مفصلي Joint out symptoms :

بيماران ممکن است دچار علائم سيستميک مانند تب، ضعف، خستگي زودرس، بي‌اشتهايي و کاهش وزن

داشته باشند. گاهي برآمدگي‌هاي‌ زير پوست‌ به نام ندول يا گرههاي روماتوئيد ديده مي‌شود. و گاهي

درگيري عروق و اعصاب پوست و يا ساير اعضاء بدن مثل کليه ، ريه، طحال، کبد، بيضه‌ها و غيره و درگيري

چشمي و خوني وجود دارد.

علل‌ بیماری آرتریت روماتوئید Causes Illness Rheumatoid Arthritis :

علل‌ بيماري ناشناخته‌ است‌ ، ولي‌ اين‌ بيماري‌ احتمالاً منشاِء خودايمني‌ دارد . سابقه خانوادگي‌ آرتريت‌

روماتوئيد يا ساير بيماريهاي‌ خودايمن ، عوامل‌ ژنتيک‌ ، مثل‌ نقص‌ در دستگاه‌ خودايمني ‌، جنس مونث در

سنين‌ 50-20 سالگي ، و استرس ( استرس عاطفي‌ مي‌تواند باعث‌ شعله‌ور شدن‌ بيماري‌ شود ) از عوامل‌

افزايش‌ دهنده‌ خطر بروز بيماري مي‌باشند . هيچ‌ روش‌ خاصي‌ براي‌ پيشگيري‌ وجود ندارد

عوارض‌ احتمالي‌ Possible Complications :

1 – تغيير شکل‌ مفصل‌ به‌ طور دايمي‌ و از کارافتادگي‌ بيمار

2 – کم خوني متوسط‌

3 – استئوپروز (پوکي استخوان)

4 – داروهاي‌ مورد استفاده‌ در درمان‌ مي‌توانند عوارضي‌ به‌ همراه‌ داشته‌ باشند ، مثل‌ مشکلات‌ در معده‌ ، و

مشکلات‌ ناشي‌ از استفاده طولاني‌ مدت‌ از استروئيد

روشهای  تشخيص بیماری Methods of disease diagnosis :

1 – آزمايش‌ خون، از جمله‌ بررسي‌ وضعيت‌ خود ايمني‌

2 – عکس‌ برداري‌ از مفاصل‌. البته‌ تغييرات‌ مفصل‌ ممکن‌ است‌ تا مراحل‌ انتهايي‌ بيماري‌ نيز خود را در عکس‌

مفصل‌ نشان‌ ندهند

درمان‌ بیماری Treatment Illness :

بيماري‌ ممکن‌ است‌ خفيف‌ يا شديد باشد و اين‌ بيماري‌ در حال‌ حاضر درمان قطعي و دائمي ندارد . اما با

تشخيص‌ زودهنگام‌، مي‌توان‌ درد بيمار را تخفيف‌ داد ، از بروز ناتواني‌ و معلوليت‌ جلوگيري‌ به‌ عمل‌ آورد ، و

عمر طبيعي‌ توأم‌ با فعاليت را براي‌ بيمار به‌ ارمغان‌ آورد . با درمان‌ محافظه‌کارانه‌،  علايم‌ در 75% بيماران‌ در

عرض‌ يک‌ سال‌ بهبود مي‌يابند. اما حدود 10%-5% بيماران‌ ، عليرغم‌ درمان‌ ، نهايتاً معلوليت‌ پيدا خواهند

نمود

داروهاي موثر در آرتريت‌ روماتوئيد عبارتند از :

1 – داروهاي‌ ضد التهاب‌ غيراستروئيدي‌، از جمله‌ آسپيرين و ساير ساليسيلاتها

2 – داروهاي‌ کورتوني که‌ معمولاً درد را به‌ طور سريع‌ و مؤثر براي‌ مدت‌ کوتاهي‌ برطرف‌ مي‌کنند، اما در

استفاده‌ طولاني‌مدت‌، کمتر اثر بخش‌ هستند. اين‌ داروها ممکن است همچنين از تخريب‌ پيش‌ رونده مفصل‌

جلوگيري‌ کنند. توجه‌ داشته‌ باشيد که‌ تزريق‌ کورتيزون‌ به‌ داخل‌ مفصل‌ نيز درد را فقط‌ به‌ طور موقتي‌ بهبود

مي‌بخشد. ولي گاهي‌ اثرات‌ جانبي‌ زيانباري‌ به‌ بار مي‌آورند.

3 – داروهاي ضد روماتيسمي مانند ترکيبات‌ طلا، سولفاسالازين، پني‌سيلامين، کلروکين و ... .

4 – داروهاي‌ سرکوب‌ کننده ايمني‌ مثل متوتروکسات و ... .

5 – گاهي اوقات ممکن است در مفاصل شديدا آسيب ديده جراحي لازم باشد.

فعاليت در زمان ابتلا به بيماري Disease activity during :

1 –  تا زماني‌ که‌ تب‌ و ساير علايم‌ شعله‌ور شدن‌ بيماري‌ ناپديد نگشته‌اند، در رختخواب‌ به‌ استراحت‌

بپردازيد، مگر براي‌ رفتن‌ به‌ توالت‌

2 – پس‌ از آن‌ فعاليت خود را از سر بگيريد ، اما در طي‌ روز اوقاتي‌ را براي‌ استراحت‌ اختصاص‌ دهيد. هر

شب‌ حداقل‌ 12-10 ساعت‌ بخوابيد. خود را زياده‌ از حد خسته‌ نکنيد.

3 – به‌ هنگام‌ ايستادن‌، راه‌ رفتن‌، و نشستن‌، بدن‌ خود را راست‌ نگاه‌ داريد.

4 – حتي‌المقدور به‌ طور فعال‌ ورزش‌ کنيد تا قدرت‌ عضلاني‌ و حرکت‌ مفصل‌ تا حد امکان‌ حفظ‌ شود. شدت‌

فعاليت را به‌ تدريج‌ به‌ حد توصيه‌ شده‌ برسانيد. ورزش‌ در استخر آب‌ گرم‌ براي‌ خشکي‌ مفاصل‌ خوب‌ است‌.

5 – مفصل‌ معلول‌ شده‌ را بايد به‌ طور غير فعال‌ (بدون‌ استفاده‌ از عضلات‌ حرکت‌دهنده آن‌ مفصل‌) حرکت‌ داد

تا بدينوسيله‌ از انقباض‌ دايمي‌ و جمع‌شدگي‌ عضلات‌ جلوگيري‌ شود.

6 – يکي‌ رژيم‌ غذايي‌ عادي‌ و متعادل‌ داشته‌ باشيد. از روي‌ آوردن‌ به‌ رژيم‌هاي‌ مد روز براي‌ آرتريت‌، که‌ اتفاقاً

زياد هم‌ هستند، خودداري‌ کنيد.

7 – اگر چاق‌ هستيد وزن‌ خود را کم‌ کنيد. چاقي‌ باعث‌ وارد آمدن‌ فشار به‌ مفصل‌ مي‌شود

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در شنبه 20 آذر1389 و ساعت 19:0 |

هموروئيد Hemorrhoids :

هموروئيدها بالشتك هاى عروقى طبيعى هستند كه در ناحيه مجرای مقعدى در 4 سانتىمترى انتهاى روده

بزرگ ( راست روده ) قرار دارند . این بالشتک‌ها در دو قسمت داخل و خارج مجرای مقعد قرار دارند كه به آن

هموروئيدهاى داخلى و خارجى مى‌گويند . هموروئيدها اندام‌های طبیعی این ناحيه هستند ، اما در اثر

زور زدن به دنبال يبوست مزاج و يا اسهال ،  پرخون و متورم می‌شوند . در صورت تكرار يبوست و زور زدن

موقع اجابت مزاج اين بالشتك هاى عروقى متورم ، زخمی و دچار پارگى می‌شوند . خونريزى و بيرون زدگى

و گاهی درد به هنگام اجابت مزاج به وجود می‌‌آید .

انواع هموروئيد Types of hemorrhoids :

هموروئيدهاى داخلى از نظر شدت علائم به چهار درجه زیر تقسيم مى شوند :

درجه اول : خونريزى بدون بيرون زدگى

درجه دوم : خونريزى همراه بيرون زدگى كه خودبه خود جا مى‌رود

درجه سوم : خونريزى به همراه بيرون زدگى كه با دست جا مى‌رود

درجه چهارم : خونريزى به همراه بيرون زدگى كه با دست جا نمى‌رود

هموروئيدهاى خارجى معمولاً به صورت يك برجستگى خارجى در بيرون ناحيه مقعد قرار داشته و اكثراً با

درد و تورم همراه هستند

علل ایجاد هموروئید Causes of hemorrhoids :

علت واقعى هموروئيد مشخص نيست . وليكن عوامل مهم و موثر در بروز آن عبارتند از :

1 – يبوست مزمن 

2 – اسهال مزمن

3 – زور زدن موقع اجابت مزاج

4 – نشستن طولانى مدت در توالت

5 – افزايش سن

6 – عوامل ارثى

7 – حاملگى

8 – تحرك كم

9 – مصرف غذاهاى كم فيبر و عدم استفاده از ميوه و سبزی

علايم و نشانه هاى هموروئيد Signs and symptoms of hemorrhoids :

1 – خونريزى :

اولين و شايع ترين علامت خونريزى است . خونريزى هنگام اجابت مزاج است كه پس از دفع مدفوع سفت

ايجاد مى شود و به صورت خون روشن و تازه روى كاسه توالت مى‌چكد . وضعيت آن طورى است كه اكثراً

پس از مدفوع است و به عبارتى از مدفوع جدا است . افراد بايستى متوجه باشند كه اگر خون مخلوط با

مدفوع باشد ، بايستى به سايرعوامل مثل سرطان‌ها ، پوليپ‌ها و كوليت ها مشكوك شده و حتماً بررسى

كامل روده بزرگ ( کولون ) توسط جراح انجام شود

2 – خروج توده ( بيرون زدگى ) :

گاهی بالشتك‌هاى هموروئيدى از مقعد خارج می‌شوند که یا  خود به خود جا رفته و يا براى جااندازى نياز

به دستكارى دارند وگاهى آنقدر وسيع هستند كه قابل جااندازى نيستند و بايستى فورا به جراح مراجعه

شود

3 – درد :

سومين علامت درد است كه در هموروئيدهاى درجه سوم ، چهارم عارضه ‌دارشده و يا هموروئيدهاى

خارجى و مخلوط بروز مى‌كند

درمان هموروئيد Hemorrhoids treatment :

اصولاً براى برطرف كردن علايم هموروئيد با توجه به نوع و تشخيص پزشك متخصص در اين رشته چندين

روش درمانى وجود دارد 

1 – درمان‌های طبى :

معمولاً براى هموروئيدهاى خفيف درجه اول و يا دوم توصيه مى‌شود كه عبارت است از كنترل يبوست به

وسيله مصرف رژيم غذايى پر فيبر یعنی ميوه‌ها و سبزی‌هایی مانند كاهو، آلو، انجير، نان سبوس دار،

اصلاح عادت اجابت مزاج ، استفاده از پمادهاى ضد هموروئيد و استفاده از ملين‌ها و لگن آب گرم ( درمان

خانگی هموروئید )

2 –  درمان هاى جراحی و سایر روش‌ها :

در صورتی که درون هموروئید خارجی لخته تشکیل شود ، پزشک شما ممکن است درمان جراحی برای

برداشتن هموروئید را توصیه کند . در موارد خونریزی‌های مکرر یا هموروئیدهای پیشرفته دردناک نیز ممکن

است جراحی برای برداشتن هموروئید یا استفاده از شیوه‌های سرپایی مانند كوتر كردن ( سوزاندن با

جریان برق ) ، منجمد كردن ، بستن هموروئید با حلقه لاستیکی توصیه شود

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در یکشنبه 11 مهر1389 و ساعت 16:0 |

کلستومی Colostomy :

همانطور که میدانید در انتهای روده کوچک ، روده بزرگ وجود دارد . وبعد رکتوم یعنی جایی که مدفوع از آن

خارج می گردد . روده بزرگ از چند قسمت تشکیل شده است . کولون صعودی ، کولون عرضی ، کولون

نزولی . حال فردی را تصور نمایید که سرطان روده بزرگ دارد . باید قسمتی از روده که درگیر سرطان است

برداشته گردد . اگر این محل در ابتدای روده بزرگ باشد می توان قسمت درگیر را برداشت و ابتدا را به انتها

متصل کرد که به اصطلاح می گویند آناستوموز می دهند

حال اگر محل درگیری در انتهای روده بزرگ باشد چه باید کرد؟

کاری که انجام می دهند این است که محل درگیری را برداشته اما چون روده کوتاه شده است و به مقعد

نمی رسد تا مدفوع را به خارج ببرد. مجبورند انتهای روده را به شکم بیاورند . بله یعنی مدفوع از شکم

بیرون می آید و یک کیسه به آن وصل می نمایند که به آن کیسه کلستومی می گویند . مجرایی که بیرون

آمده و روی شکم گذاشته اند استوما نامیده می شود .

در نظر اول زندگی کردن با این کیسه از زندگی کردن با یک زن سخت تر است . اما باید بگویم که زندگی

کردن با این کیسه سخت نیست فقط باید یاد بگیرید پس خوب بخوانید و نگاه مثبتی نسبت به آن داشته

باشید .

در ابتدا لباس خود را بالا بزنید ویک نگاهی به آن بیندازید . اصلاً چیز چندش آوری نیست فقط یک جزء از

بدنتان است . در ابتدا کمی قرمز است اما به مرور زمان صورتی رنگ میشود . نوزادی که تازه متولد شده

اصلا زیبا نیست اما به مرور زیبا و دلنشین می شود

انواع کلستومی Types of colostomy :

1 – کلستومی موقت :

گاهی اوقات باید به قسمتی از کولون استراحت داد تا التیام یابد و کولون دوباره بوسیله عمل جراحی سر

جای اولش برمی گردد که ممکن است سالها یا ماه ها طول بکشد

2 – کلستومی دائمی :

این نوع کلستومی در آینده به سر جای اصلیش برنمی گردد.

کولون قسمت های مختلفی دارد که بر اساس آن چند نوع کلستومی خواهیم داشت

الف – کلستومی صعودکننده :

قسمتی از کولون صعودکننده درگیر است و کلستومی زیر دنده راست جایی زیرآپاندیس باز میگردد مدفوع

مایع غلیظ خواهد بود

ب – کلستومی عرضی :

قسمتی از کولون عرضی را برداشته اند که مدفوع مایع یا خمیری شکل خواهد بود

پ – کلستومی نزولی و سیگموئیدی :

قسمتی از کولون نزولی یا سیگموئیدی درگیر شده است در این وضعیت مدفوع کاملا شکل گرفته است

استوما Stoma :

مجرایی که بیرون آمده و روی شکم گذاشته اند استوما نامیده میشود . در طول زندگی سایز استوما تغییر

می کند که این تغییر در6 – 8 هقته بعد از جراحی قابل توجه است . اندازه کلستومی بعد از عمل جراحی

بزرگ و متورم است که با گذشت چندین هفته و بهبودی کامل اندازه آن کوچکتر خواهد شد . بنابراین یک

بار درهفته باید استوما را اندازه بگیرید و دهانه کیسه کلستومی را طبق سایز استوما با هم جفت

نمایید .انتهای استوما هیچ عصبی ندارد و اگر لمسش کنید دردناک نیست پس ترسی از لمس آن نداشته

باشید فقط مواظب باشید که لوازم تیز وارد آن نشود و آن را پاره ننماید مثل کمربند ایمنی یا سگک کمربند

انواع استوما Types of stoma :

1 – استومای غنچه ای Stoma bud : استوما بیرون زده است

2 – استومای فلات  Stoma flat : استوما صاف است

نکاتی درباره کلستومی :

1 – وقتی کلستومی را تمیز می کنید ممکن است قطرات خون را ببینید که این طبیعی است . مثل زمانی

که شما مسواک می زنید و ممکن است خون بیاید

2 – چهار مشکل شایع که با آن مواجه خواهید بود نفخ شکم ، بوی بد کیسه ، اسهال و یبوست است

3 – همچون گذشته شما باد شکم را احساس می کنید اما قادر به ایست و عدم تخلیه آن نخواهید بود 

چند روز پس از جراحی مقدار باد دفعی بسیار زیاد است

برای جلوگیری از این مسئله :

# آهسته و با دهان بسته غذا بخورید و غذا را زیاد بجوید

# غذاهایی که باعث نفخ شکم میشوند ( مانند ماهی ، حبوبات ، شکلات ، آبجو ، خانواده کلم ،

نوشابه های گازدار، ذرت ، خیار، قارچ ، اسفناج ، تخم مرغ و...) کمتر مصرف نمایید . حبوبات را حتما روز

قبل از مصرف خیس نمایید بعد در غذا بریزید

4 – میزان حرکات روده به این بستگی دارد که چه مقدار از کولون در عمل جراحی برداشته شده است .

اگر میزان حرکات روده زیاد شود باعث اسهال می گردد . اضطراب و استرس های روانی و احساسی ،

ادویه ، پیاز ، میوه ، سبزیجات ، قهوه و آبجو باعث اسهال می گردد . اگر از طولانی شدن اسهال رنج

می برید از کیسه های بزرگتر و کیسه هایی که درن دارند استفاده نمایید تا محل استوما با مدفوع در

تماس نباشد. سیب ، موز، پنیر، ماست ، بادام زمینی ، ماکارونی ، برنج ، شیر، سبزی ، گل ختمی کرفس

 ، نارگیل و آجیل مدفوع را سفت می نماید

5 – تخم مرغ و برنج پخته شده باعث کاهش حرکات روده و درنتیجه یبوست می گردد

اگر از یبوست رنج می برید : ورزش های سبک انجام دهید ، راه رفتن کمک می نماید تا حرکات روده

افزایش یابد ومدفوع را خارج نماید ، آب گلابی و انگور، آلووآب آلو مصرف نمایید ، غذا را خوب بجوید زیرا

غذای جوید ه نشده مدفوع را سفت می نماید

6 – غذاهایی که بو را از بین می برند شامل : جعفری، ماست ، آب پرتقال ، آب گوجه فرنگی واسفناج تازه

است

7 – آب فراوان بنوشید 6 – 8 لیوان در روز

8 – در طول دو هفته بعد ازجراحی استوما غذاهای پر فیبر بخورید .غذاهای پرفیبر شامل سبزیجات ، میوه ،

است . حتی اگر زمان غذا گرسنه نیستید غذا بخورید شما به کالری زیادتری نسبت به قبل از عمل نیاز

دارید تا بهبود یابید سعی کنید به شیر یا آب میوه خود قند یا عسل اضافه نمایید .بعد از آن از رژیم معمولی

خود استفاده کنید

9 – 16 – 24 ساعت طول می کشد تا غذا بعد از قورت دادن به استوما برسد پس خوب است غذاهای

جدید را در یک زمان بخورید و اثر آن را روز بعد ببینید . اگر فکر کردید غذا روی شما اثر بدی دارد فوراً آن را رد

نکنید تا سه مرتبه آن راتکرار نمایید اگر بعد از آن مطمئن شدید که اثر بدی دارد مقادیر کمی از آن را بخورید

10 – برنامه زندگیتان باید منظم باشد زمان معینی برای خوردن ، خوابیدن ، شستشوی کلستومی و ...

داشته باشید . چنین کاری به منظم شدن زمان خروج مدفوع از کلستومی کمک می نماید

11 – در 4 – 6 هفته اول بعد از عمل از برداشتن اجسام سنگین خودداری نمایید . اگر در شغلتان مجبور به

برداشتن اجسام سنگین هستید حتما با پزشک خود درمیان بگذارید . در صورتیکه کاهش وزن در حدود

 1 – 3  کیلوگرم در هفته داشتید به  پزشک معالج خود اطلاع دهید

12 – لباس های زیر گرم و نرم بپوشید تا کیسه را مخفی نماید . کمربند شلوارتان را خیلی محکم نبندید .

هر لباسی که در کمد لباسهایتان است می توانید بپوشید حتی لباسهای تنگ و مایو فقط بعضی از آنها

نیاز به تغییراتی دارد مثلا کمربند بزرگتر استفاده نمایید و ورزشکاران باید از یک حامی استفاده نمایند تا

مانع ضربه به استوما شود .

13 – می توانید مسافرت کنید فقط وسایل تعویض کلستومی را با خود ببرید . وسایلتان را در ساک دستی

بگذارید نه داخل چمدان . در جای خنک وسایلتان را بگذارید نه در آفتاب پشت پنجره اتومبیل

14 – محدودیت کمی در ورزش کردن است شما می توانید با استوما شنا کنید ، پیاده روی بروید ، تنیس

بازی کنید

15 – بعضی داروها در روده کوچک جذب می شوند بنابراین باید به هر پزشکی که می روید اطلاع بدهید که

کلستومی دارید

16 – اگر رکتوم شما برداشته شده باشد تنقیه رکتوم ، شیاف یا دما از راه مقعد نمی توان انجام داد

17 – محل استوما درهمه احوال چه ايستاده و چه خوابيده يا نشسته بايد توسط فرد قابل رویت باشد

18 – هیچ دلیلی ندارد که ارتباطتان با خانواده و دوستان تغییر کند چراکه شماهمان فرد سابق هستید و

سالانه حدود 100 هزار نفر از هر سنی این جراحی را دارند

19 – شما می توانید با کیسه یا بدون کیسه کلستومی براحتی حمام کرده ولی توجه داشته باشید

بقایای صابون باید به داخل محل کلستومی شما داخل نشود بهتر است از صابونهای بدون چربی استفاده

گردد

20 – خیلی از افراد نگران ارتباط صمیمی خود باهمسرشان هستند . توانایی شما برای دوست داشن ،

توجه کردن تغییر نکرده است . احساستان را بگویید و باشریک زندگیتان صحبت نمایید این مسئله خیلی

مهم است .  فعالیت جنسی ، بغل کردن و صحبت کردن به استومای شما آسیبی نمی زند. برای شروع

فعالیت جنسی و حاملگی به وقت نیاز دارید تا بدنتان بااین تغییرات سازگار شود

چند توصیه مهم برای بهبود رابطه جنسی :

1 – همیشه اول کیسه کلستومی را خالی نمایید

2 – از کیسه های کوچکتر که تهش بسته است استفاده نمایید

انواع کیسه کلستومی Types of bags colostomy :

1 – کیسه هایی که انتهای آن باز است این کلستومی در نوع عرضی و صعودی که ترشحات کم و غیرقابل

پیش بینی است استفاده میشود و میتوان آن را خالی کرد .

2 – کیسه ای که انتهای آن بسته است . این نوع کیسه در نوع کلستومی نزولی و سیگموئیدی استفاده

می شود . این کیسه یک بار مصرف است.

3 – یک نوع کیسه جدیداً آمده است که دو قسمتی است یک قسمت سردارد که به پوست اطراف استوما

می چسبد ویک کیسه که به آن وصل میشود و قابل جداشدن است . این کیسه در افرادی که پوست

حساس دارند استفاده میشود

حتی میتوانید از کمربندهای مخصوص کیسه استوما استفاده نمایید که کیسه کلستومی درون این

کمربندها که می بینید قرار می گیرند

نحوه تعویض کیسه یکبار مصرف کلستومی :

# تخلیه کیسه و یا تعویض آن بهترین روش برای پیشگیری از پر شدن کیسه کلستومی است . هنگامی

که نصف حجم کیسه پرشد اقدام به تخلیه و یا تعویض کیسه نمائید . کیسه کلستومی باید هر 4 – 7  روز

عوض شود . اگر نشت ، خارش یا سوزش در زیر کیسه پیداکردید نیز کیسه را تعویض نمایید .

# به رنگ استوما ، وجود تورم ، وضعیت پوست اطراف استوما ، مقدار و نوع ماده دفعی ، وجود حساسیت

به نوارچسب توجه فرمایید

# کیسه قبلی رااز نظر نشت مواد دفعی کنترل نمائید . زمان تعویض کیسه نباید به زمان غذا خوردن یا

ملاقات شما با اشخاص نزدیک باشد . بهتر است پس از صرف غذا که غذا به خوبی هضم شد و باقیمانده

آن دفع شد کیسه تعویض گردد

1 – به توالت بروید روی یک صندلی بنشینید . دستهایتان را بشویید ،دستکش بپوشید و درحالی که پوست

اطراف استوما را با یک دست گرفته اید بادست دیگر کیسه را به آرامی از پوست جدا کنید

2 – با استفاده از آب گرم یا لیف پوست اطراف استوما را تمیز نمایید . اگر از صابون استفاده می کنید باید

خوب آبکشی نمایید تا صابون روی پوست باقی نماند و پوست را باید خشک کنید بعد کیسه جدید را

بچسبانید

3 – از خمیر مناسب اطراف استوما استفاده نمایید تا سطح صافی برای اتصال کیسه فراهم شود . این

خمیرها ازآسیب پوست نیز جلوگیری می نماید . 1 – 2  دقیقه صبر نمایید تا خمیر خشک شود دراین زمان

استوما را با یک دستمال کاغذی بپوشانید تا محتویات روی پوست نریزد . اگر میتوانید از محافظ جامد

صفحه ای شکل اطراف استوما استفاده نمایید . با استفاده از راهنمای اندازه گیری دهانه کلستومی ،

اندازه دهانه استوما را اندازه بگیرید . اگر راهنما ندارید یک کاغذ بردارید روی استوما بگذارید و با مداد آرام

اطراف استوما را رسم نمایید . دایره ای که رسم کرده اید را پشت صفحه محافظ بگذارید و 3/0 - 4/0

سانتیمتر بزرگتر ازدایره استوما رسم نمایید و با قیچی درآورید .  قسمت چسبناک صفحه محافظ را در

حالی که استوما از سوراخ مرکزی آن خارج شده است اطراف استوما بچسبانید .  به طوری که هیچ گونه

هوا یا چروکیدگی در آن مشاهده نشود .

اگر از ماده محافظ مایع استفاده مینمایید . اجازه دهید که ماده محافظ مایع که روی پوست اطراف استوما

ریخته اید خشک شود .همان دایره ای را که روی ماده محافظ رسم نموده بودید روی کیسه جدید رسم

نمایید و ببرید فقط مواظب باشید که کیسه را نبرید

4 – می توانید ضد بوی مایع یا قرص ضد بو در کیسه بیندازید . قسمت چسبناک کیسه را در حالی که

استوما از سوراخ مرکزی آن خارج شده است اطراف استوما بچسبانید

5 – در زمان چسباندن کیسه هوای داخل آن  را با فشار دادن بر رویش خارج نمایید

6 – به اَهستگی قسمت چسبناک را بر روی پوست از دهانه به طرف خارج فشار دهید

تا چروک خوردگی ها کاملا رفع گردد

نکته : از مصرف کرم های مختلف و صابون های معطر روی استوما خودداری نمایید

نحوه تعویض کیسه چند بار مصرف کلستومی :

1 – وسیله محافظ پوست که هر دوسطح آن چسب دارد را به اطراف دهانه استوما بچسبانید

2 – نوار کاغذی حلقه ای شکل را در داخل دهانه کیسه قرار دهید به طوری که تمام دهانه کیسه را از

داخل احاطه کند و چند میلیمتر از دهانه کیسه بیرون زده باشد .  بیرون زدن کاغذ ثابت کردن کیسه را بر

روی استوما سهولت می بخشد . این نوار کاغذی بعداً درداخل کیسه حل خواهد شد

3 – بقیه کارها را همانند تعویض کیسه یک بار مصرف انجام دهید

4 – درآخر انتهای کیسه را با کلامپ ببندید

5 – دستکش ها را دربیاورید ودستها را بشویید

نکته : کیسه های چند بار مصرف را باید با آب سرد و صابون ملایم شسته ، آبکشی نمایید و خشک کنید

شستشوی استوما جهت تشخیص :

معمولا استوماهای عرضی و صعودی را برای تحریک تخلیه مواد و استوماهای نزولی و سیگموئیدی را برای

انجام روش های تشخیصی مثل رادیوگرافی شستشو می دهند . برای انجام این کار نکات زیر را رعایت

فرمائید

1 – دستها را بشوئید

2 – برای شستشو فرد را روی صندلی در توالت بنشانید

3 – حجم ظرف حاوی محلول شستشو را با آب ولرم (هم دمای بدن ) به 300 – 500 میلی لیتر برسانید

4 – ظرف را  30 – 45  سانتی متر بالاتر از استوما نگه دارید ( به یک جا آویزان نمایید )

5 – لوله لاستیکی را به ظرف شستشو متصل کنید سپس آن را بوسیله رابط به لوله کولون متصل نمایید

6 – اجازه دهید مقدار کمی محلول از لوله ها خارج شود تا هوای داخل لوله ها نیز خارج شود سپس یک

گیره به لوله بزنید تا هوا وارد نشود

7 – نوک لوله کولون را به ماده لغزنده ( ژل لوبریکانت ، روغن زیتون ) آغشته نمایید

8 – استوما را به لوله کولون متصل نمایید

9 – یک سر کیسه تخلیه را بر روی استوما قرارداده وسردیگر آن را از بین پاهای بیمار رد کرده داخل توالت

قرار دهید

10 – با یک حرکت دورانی سرلوله کولون را از سوراخ بالای کیسه مخصوص تخلیه عبور داده و به درون

استوما وارد کنید ، لوله کولون نباید بیش از 7 سانتی متر به روده وارد شود

11 – گیره را باز کرده و اجازه دهید که محلول به داخل روده جریان یابد

نکته : اگر دچار دل پیچه شدید جریان ورود مایع را تا زمان قطع دل پیچه متوقف نمایید و سپس مایه را وارد

کنید

12 – بعد از وارد شدن تمام محلول ، لوله را خارج کرده و اجازه دهید کولون از طریق کیسه مخصوص تخلیه

شود

13 – 10 – 15 دقیقه شکم خود را ماساژدهید تا شروع تخلیه اتفاق بیفتد

14 – انتهای کیسه مخصوص تخلیه را تمیز کرده و با گیره مسدود کنید تا تخلیه به طور کامل انجام شود

حتی برای کمک به تخلیه فرد می تواند راه برود

15 – کیسه تخلیه را پس از خروج کامل محتویات جدا کنید ، دست ها را بشویید ، ناحیه اطراف استوما را

شسته و کاملا خشک نمایید  

نکته : هر سه روز یک مرتبه استوما باید گشاد گردد که برای این کار دستکش بپوشید سرانگشت کوچک

دست خود را به ماده لغزنده آغشته کرده انگشت را به آرامی به داخل استوما وارد نمایید . با حرکات

دورانی آن را ماساژ دهید . این کار را به تدریج با انگشتان بزرگتر نیزا نجام دهید

هر زمانی یکی از اتفاقات زیر افتاد به پزشک مراجعه نمایید

1 – رنگ استوما به بنفش یا سیاه تغییر کرد

2 – خونریزی زیاد از دهانه استوما

3 – تورم غیر عادی اطراف استوما

4 – هر تغییر غیر عادی درباره درد شکم یا استفراغ و تهوع

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در جمعه 9 مهر1389 و ساعت 15:0 |

 

شرایط اهدای خون :

برای اهدای خون شرایطی وجود دارد كه اگر همه آنها مهیا شود فرد واجد الشرایط اهدای خون خواهد بود .

از این‌رو اگر شما هم تصمیم به اهدای خون خود گرفته‌اید به موارد زیر توجه لازم را داشته باشید .

1 – حداقل سن فرد می‌بایست 17 سال و حداكثر سن 65 سال باشد و اگر برای اولین بار برای این موضوع

مراجعه می‌نماید نباید سنش بیشتر از 60 باشد

2 – بین دو نوبت اهدای خون می‌بایست حداقل 8 هفته فاصله باشد . این از آن جهت از است كه زودتر از

این موعد خون شما فایده خاصی برای نیازمندان به خون ندارد و سلول‌های مورد نیاز بیماران هنوز در خون

شما ساخته نشده است

3 – حداقل فرد داوطلب 50 كیلوگرم وزن داشته باشد تا پس از خون‌گیری مشكلی برایش ایجاد نشود

4 – در صورت مصرف هر نوع دارو از سوی شما پزشك پایگاه می‌بایست اطلاع داشته باشد . مصرف برخی

داروها همچون آسپیرین ، وارفارین و هپارین بسیار اهمیت دارد ، چراكه خطر خونریزی بعد از خو‌ن‌گیری

وجود دارد

5 – اگر اهدا كننده در طول یك سال گذشته سفری را به یك محل مالاریا خیز داشته باشد از انجام این

عمل معاف می‌شود تا خون وی كاملا استریل شود

6 – رفتارهای پرخطر همچون روابط آمیزشی خطرناك ، تزریق‌های مشكوك و آلوده ابتلا به سوزاك یا

سیفلیس در یك سال اخیر همه مواردی هستند كه فرد را از انجام خون‌گیری معاف می‌كنند

7 – بیماری‌های سیستمیك همچون بیماری‌های قلبی ، عروقی ، دیابت ، فشار خون ، تیروئید ، كلیوی و

اختلالات انعقادی از جمله بیماری‌هایی است كه قبل از اهدای خون می‌بایست مشاوره‌های لازم با پزشك

پایگاه صورت گیرد

8 – اهداكنندگان طی 6-4 ساعت قبل از اهدای خون ، غذامیل كرده باشند

9 – اهداكنندگان مراجعه به دندانپزشكی نداشته باشند

10 – اهداكنندگان مبتلا به سرماخوردگی یاگلودرد نباشند

11 – اهدا کنندگان مبتلا به ایدز و هپاتیت  نباشند

12 – اهداكنندگان طی یكسال گذشته بستری در بیمارستان یاجراحی نداشته باشند

13 – اهداكنندگان طی یكسال گذشته تزریق خون ،واكسیناسیون یاتزریق هورمون رشدنداشته باشند

مراحل اهدای خون :

1 –  ثبت نام :

شامل ثبت مشخصات فردی شما نظیر نام ، سن ، ملیت ، آدرس و ... می باشد

2 – غربالگری پزشكی :

شامل مصاحبه پزشك و انجام معاینات ساده ( اندازه گیری وزن ،فشار خون ،نبض و درجه حرارت بدن ) با

هدف تایید صلاحیت پزشكی شما برای اهدای خون .

دراینجا پرسش هایی از طرف پزشك ، در مورد تاریخچه سلامتی و بیماری های قبلی شما مطرح می شود

كه پاسخگویی دقیق و صحیح به این سئوالات ، منجر به ارتقای سلامت خون های اهدایی و حفظ سلامت

خود شما در حین اهدای خون خواهد گردید

3 – آزمایشات كم خونی و غلظت خون :

با نظر پزشك مستقر در واحد اهدای خون آزمایشات ساده ای برای اندازه گیری هموگلوبین خون شما و

همچنین غلظت آن انجام می گیرد

4 – خودحذفی :

در این مرحله شما از طریق مطالعه جزوات ویژه خود حذفی وراهنمایی های پزشك معاینه از مواردی كه

سلامت خون و فرآورده های خونی را به خطر می اندازد مطلع خواهید شد تا در صورت هرگونه شكی در

مورد سلامت خونتان از اهدای خون انصراف نمایید

5 – خونگیری :

شامل استریل كردن ناحیه چین آرنج می باشد . كل مرحله خونگیری از زمان خوابیدن شما روی تخت تا

خارج كردن سوزن خونگیری  حدود 10 تا 20 دقیقه طول می كشد

6 – نیرو بخشی :

شامل دقایقی استراحت همراه با مراقبت كادر پزشكی ازشما و پذیرایی مختصر با آب میوه و شیرینی

است

توصیه های بعد از اهدای خون :

1 – بعد از اهدای خون به مدت 10 تا 15 دقیقه بر روی تخت خونگیری استراحت كنید . به راهنمایی های

كارشناسان توجه داشته ، قبل از اجازه کارشناس از تخت خونگیری بلند نشده و محل خونگیری را ترك

نكنید

2 – به هنگام بلند شدن از تخت بعنوان تكیه گاه استفاده نكنید و با تكیه بر دستی كه از طریق آن خون

اهدا كرده اید بلند نشوید. کارمندان اهدای خون برای بلند كردن شما از روی تخت به شما كمك می كند

3 – بعد از استراحت ، پذیرایی مختصری با شربت و شیرینی انجام می شود كه اولاً با تطابق بدن شما با

حجم خونی كه اهدا كرده اید كمك می كند و دوم آنكه بعد از اهدای خون باعث توقف بیشتر شما برای

دقایقی دیگردر محل خونگیری می شود كه زمانی مناسب برای مراقبت های پزشكی و انتقال توصیه های

بهداشتی توسط كارشناسان به شما فراهم می سازد

4 – بعد از اهدای خون می توانید بلافاصله به كار و زندگی روزمره خود برگردید و حتی می توانید فعالیتهای

بدنی روزانه نظیر پیاده روی را نیز انجام دهیدمنوط به آنكه تا 24 ساعت به دستی كه از طریق آن خونگیری

انجام شده است فشار وارد نكنید و از انجام كارهای سنگین و بلند كردن اجسام سنگین بپرهیزید تا ناحیه

سوزن دچار كبودی و یا خونریزی نشود

5 – تا 24 ساعت اقدام به انجام ورزش ( بغیر از پیاده روی ) و تمرینات بدنی سنگین نكنید

6 – در صورتیكه جزء خلبان وخدمه پروازی هواپیماهای مسافری ، خلبان وخدمه پروازی جنگی ، راننده

جرثقیل وكلیه وسایط نقلیه سنگین وغواصی ، كسانیكه درآتش نشانی كارمی كنند ، ورزشكارانی كه

ورزش سنگین وحرفه ای انجام می دهند ، افرادیكه از نردبان بالا میروند یا درساختمانهای مرتفع روی

داربست كارمی كنند ، راننده قطاروكوهنوردان هستید بایدحداقل 12 تا 24 ساعت بین اهدای خون و

برگشت به كار وشغل شان فاصله باشد

7 – تا چند ساعت برچسبی را كه در محل ورود سوزن خونگیری زده شده است بر ندارید

8 – در طی 24 ساعت آینده و بویژه 2 ساعت اول مایعات بیشتری صرف كنید

9 – بعد از اهدای خون مصرف اضافی هیچ گونه مواد غذایی مكمل و مقوی ضرورت ندارد و حجم و سلولهای

خون شما بطور خودكار جایگزین می شود . بهر حال در صورتی كه تمایل دارید سلولهای خونی شما

سریعتر جبران شود مصرف محدود قرص های حاوی تركیبات آهن و ویتامین ث در طی روزهای بعد از اهدای

خون با مجوز پزشك مستقر در واحد اهدای خون و با میزانی كه ایشان تعیین می كند بلامانع است. باید

دانست كه حجم مایع خون اهدایی شما در طی 24 ساعت و تعداد گلبولهای قرمز خون شما نیز حداكثر در

عرض 2 تا 4 هفته توسط بدن شما جبران می شود

10 – اگر سیگاری هستید حداقل تا یك ساعت پس از اهدای خون سیگار نكشید

11 – ممكن است بعداً مقداری كبود شدگی جزئی در ناحیه ورود سوزن ایجاد شود كه بدلیل جمع شدن

اندكی خون در بافت های اطراف محل خونگیری می باشد جای نگرانی نیست چون این كبودی در عرض 2

تا 3  روزخودبخود بر طرف خواهد گردید

11 – اگر از محل خونگیری هر گونه خونریزی مشاهده گردید كافی است دست خود را بالا نگه داشته و به

كمك یك گاز استریل و یا پارچه های تمیز و با نیروی برآمدگی گوشتی كف دست خود به آن فشار آورید تا

خونریزی متوقف شود . در صورت ادامه یافتن خونریزی به پایگاه اهدا خون مراجعه كنید

12 – اگر در طی روز یا روزهای بعد, در ناحیه ورود سوزن خونگیری دردی احساس كردید در صورت نیاز می

توانید مسكن های معمولی نظیر استامینوفن و یا بروفن استفاده كنید ( بروفن با با شكم خالی مصرف

نكنید ) اگر درد شدید بود به پایگاه انتقال خون مراجعه كنید

13 – اگر در طی 2 هفته پس از اهدای خون ‌دچار هر نوع بیماری عفونی شدید حتماً به پایگاه انتقال خون

اطلاع دهید شاید لازم باشد تا از ورود خون اهدایی شما به چرخه مصرف خون جلوگیری شده و یا

آزمایشات تكمیلی بطور رایگان توسط سازمان انتقال خون بر روی خون شما انجام شود

14 – اگر در طی 6 ماه پس از اهدا خون دچار یرقان و یا هر نوع بیماری عفونی منتقله از راه خون و تماس

جنسی نظیر ایدز ، سیفلیس و... شدید  حتماً پایگاه انتقال خون را در جریان قرار دهید

15 – عده ای از اهدا كنندگان در مورد كاهش وزن بواسطه اهدای خون سئوال می كنند . باید دانست كه با

اهدای خون تا نیم كیلو گرم از وزن بدن بطور موقت كم می شود كه مربوط به حجم خون اهدا شده است و

این كاهش خفیف وزن بلافاصله با مصرف آبمیوه و شیرینی و یا مصرف غذا در همان روز جبران می شود

16 – بر روی خون اهدایی شما به طور روتین آزمایشاتی با هدف ردیابی بیماری های منتقله از راه خون

نظیر ایدز ، هپاتیت ، سیفلیس وتعیین گروه خونی انجام می شود و نتیجه حاصله در قالب كارت خون به

آدرس شما ارسال می شود . لطفاً در مراجعه های بعدی خود به پایگاه های اهدای خون كارت خون قبلی

خود را بهمراه بیاورید و در صورتی كه به هر دلیلی كارت خون به دست شما نرسید حتماً با پایگاه اهدای

خون تماس بگیرید تا رد صورت لزوم كارت المثنی صادر شود

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در چهارشنبه 7 مهر1389 و ساعت 13:0 |

بیماری آسم Illness Asthma :

آسم یک بیماری ریوی است که در آن جریان هوا در داخل و خارج از ریه به خاطر التهاب و آماس محصور

می شود . احتمال مرگ و میر و بستری شدن زن ها به خاطر این بیماری بیش از مردان است . و زنان کلاً

بیش از مردان در معرض ابتلا هستند . در سال 1999 تعداد مردهای مبتلا به آسم 4.3 میلیون بود در

مقایسه با زن ها که 6.2 میلیون نفر بوده است

آسم می تواند هر فردی را در هر موقعیتی مبتلا کند . اما معمولاً ابتلا به آن از اوایل زندگی به خاطر عوامل

ژنتیکی و محیطی آغاز می شود . اگرچه این بیماری گاهاً در بچه ها هم دیده می شود ، اما اگر زود

تشخیص داده شود می توانند تا آخر عمرشان با این بیماری کنار بیایند . حتی دیده شده است که در

بعضی از این بچه با رسیدن به دوران بلوغ علائم بیماری به کل ناپدید می شود .

سن ابتلا بنابر عوامل محیطی مثل کشیدن تنباکو ، سابقه خانوادگی ، آلودگی زیاد محیط و عوامل ژنتیکی

متغیر است .

در بعضی موارد ممکن است آسم خفیف در بچه ها تا دوران بلوغ و بزرگسالی ناشناخته بماند یا اینکه فردی

به خاطر کشیدن سیگار یا ابتلا به بیماری های برونشیت یا ذات الریه در دوران میانسالی به آسم مبتلا

شود . 

علایم بیماری آسم Symptoms illness asthma :

زمانی که فردی دچار حمله ی آسم می شود ، دیواره ی ریه حساس و ملتهب میشود . موارد زیر جزء علائم

این بیماری شمرده می شوند :

1 – تنگی نفس

2 – تنگی نفس که همراه با انقباض عضلات جدار قصبه الریه می باشد

3 – تنگی قفسه سینه قبل و بعد از انجام حرکات ورزشی

4 – قطع شدن نفس که نیازمند درمان های پزشکی و استفاده از اسپری هوا می باشد

5 – بازماندن از ادامه ی فعالیت به خاطر افتادن از نفس

6 – سرفه مکرر برای صاف کردن سینه

7 – تولید زیاد خلط در ریه

8 – کاهش حجم ریه

اگر شما این علائم را در خود مشاهده می کنید ، حتماً بلافاصله نزد پزشک متخصص بروید . در موارد نادری

بعضی از بیماری های قلبی با علائمی مشابه با آسم دوران میانسالی دیده می شود . هرچند که با انجام

آزمایشاتی ساده و بررسی تاریخچه ی پزشکی شما ، پزشک می تواند به راحتی بیماری را تشخیص دهد

و درمان مناسب را انجام دهد . 

آلرژی ها  Allergies :

آسم رابطه ی نزدیکی با آلرژی ها و واکنش فیزیولوژیکی نسبت به مواد آلرژی زا دارد . زمانی که افراد

آلرژیک در یک محیط آلرژی زا تنفس کنند ، سیستم دفاعی فعالیت میکند و مولکولی به نام گلوبولین ایمنی

 ( IGE ) می سازد .

پادتن IGE ماست سل که نوعی سلول دفاعی است ایجاد میکند تا مواد شیمیایی مخالف درمسیرهای

جریان هوا آزاد کند . این پادتن ها جدار ریه را اذیت میکنند و بعد مسیرهای جریان هوا ملتهب و حساس

می شوند و باعث سرفه کردن ، خس خس و سختی تنفس می شود .

آلرژی های آسمی در افراد مختلف متفاوت است ، اما در اینجا به چند نوع متداول آنها اشاره می کنیم :

1 – ورزش شدید

2 – هوای سرد و تغییرات هوایی

3 – مواد آلرژی زا مثل گرده ، پرز و پشم حیوانات ، گرد و خاک ، کپک و دود تنباکو

4 – بعضی داروها

5 – بعضی غذاها مثل حلزون صدف دار

6 – بعضی از انواع بیماری های ویروسی

البته شایان ذکر است که همه ی افراد مبتلا به آلرژی به آسم مبتلا نمی شوند و همه مبتلایان آسم ،

آلرژی ندارند

راه های پیشگیری آسم Ways to prevent asthma :

مثل سایر بیماری های مزمن ، حفظ وزن مناسب و رژیم غذایی سالم و پرهیز از استعمال تنباکو می تواند

تا حد زیادی از این مسئله جلوگیری کند . هرچند اگر در معرض ابتلا به آسم هستید یا در کودکی تجربه ی

آن را داشته اید ، بهترین راه جلوگیری از ابتلای آن در آینده ، انجام دستورالعمل های پزشک و انجام

مداواهای مربوط به آلرژی می باشد.

راه های درمان آسم Ways to treat asthma :

اگر شما هم یکی از آن افرادی هستید که تشخیص داده شده مبتلا به آسم هستید ، نگران نباشید ،

چون راه های زیادی برای درمان و غیر فعال کردن بیماریتان وجود دارد .

به خاطر اینکه آسم در افراد مختلف متفاوت است ، درمان های ویژه نیز باید برای هر فرد انجام گیرد . اگر

پزشک خانوادگیتان هم می تواند تا حد زیادی به شما کمک کند اما بهتر است که به پزشک متخصص

مراجعه کنید تا درمان های اساسی برایتان انجام دهد . در اینجا به چند نوع از درمان های آسم اشاره

می کنیم :

1 – تزریقات آلرژی 

این درمان می تواند بسیاری از آلرژی های مربوط به آسم را از بین ببرد . اما این درمان بسیار پر هزینه و

وقت گیر است .

همه پزشکان نیز به مفید بودن این نوع درمان معتقد نیستند چون همه بیماران ممکن است نسبت به آن

آلرژی ها حساسیت نداشته باشند . استفاده از این نوع درمان برای مبتلایان به بیماری های قلبی منع

می شود .

2 – تجویز دارو

استفاده به موقع داروهای تجویز شده آسم را کاملاً غیر فعال می کند .

داروهای تجویز شده برای این منظور معمولاً با التهابات ایجاد شده مقابله می کند . تعداد و شدت

حمله های آسم را کاهش می دهد . بعضی از این داروها را باید هر روزه استفاده کرد . دو نوع متداول این

داروها عبارتند از :

برونکودیلاتور :

این متداول ترین نوع دارو برای درمان این بیماری به حساب می آید . که اسپری های مخصوص برای

استنشاق هوا است . استفاده از این وسیله می تواند حمله ی آسم را متوقف کند و همچنین استفاده ی

آن 15 تا 30 دقیقه قبل از انجام فعالیت های شدید از آغاز حمله پیشگیری می کند .

داروهای ضد التهاب :

از این داروها برای پیشگیری استفاده می شود و شدت و تکرار حمله های آسم را کاهش می دهد

3 – اجتناب از مواد آلرژی زا

یکی از بهترین راه های جلوگیری از حملات آسم اجتناب از محیط هایی است که مواد آلرژی زا تحریک

کننده ی آسم وجود دارد . البته ممکن است این درمان کافی نباشد اما پزشکان معمولاً آن را توصیه

می کنند .

4 – اجتناب از فعالیت شدید

فعالیت های مخصوصی مثل اسکی روی یخ ، ورزش های زمستانی ، پیاده روی تند در هوای سرد

می تواند احتمال حملات آسم را بیشتر کند . اما فعالیت های که داخل ساختمان انجام می گیرد مثل شنا

کردن اشکالی ایجاد نمی کند .

آسم بیماری است که می تواند کنترل شود ، داشتن آگاهی در این زمینه می تواند بسیار به شما برای

پیشگیری یا کنترل این بیماری به شما کمک کند .

با مشاهده علائم این بیماری در خودتان فوراً با پزشک متخصص مشورت کنید

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در سه شنبه 6 مهر1389 و ساعت 16:0 |

حمله قلبی Heart Attack :

حمله قلبی عبارت است از مرگ سلول های عضلانی قلب در اثر کاهش یا توقف جریان خون سرخرگ های

قلب . غالباً در افراد بالای 40 سال رخ می دهد . این بیماری در مردان شایع تر است ، اما میزان بروز آن در

خانم ها نیز رو به افزایش گذاشته است

علایم شایع حمله قلبی Prevalent symptoms of heart attack :

1 – درد قفسه سینه یا احساس «سنگینی ، فشردگی یا له شدگی » در قفسه سینه

2 – دردی که از میان قفسه سینه به جناغ و گاهی به آرواره ، گردن ، بازوها، بین دو کتف یا بالای شکم نیز

تیر می کشد

3 – احساس نزدیکی مرگ

4 – تنگی نفس

5 – تهوع و استفراغ

6 – تعریق

7 – منگی

8 – ضعف

9 – احساس خفگی

علل بوجود آمدن حمله قلبی Creation Causes of heart attacks :

بسته شدن نسبی یا کامل سرخرگ های قلب توسط لخته خون ، گرفتگی یا انقباض عروقی ؛ یا اختلال

شدید در ضرباهنگ قلب

عوامل افزایش دهنده خطر حمله قلبی Heart Attack Risk Increases :

1 – سیگار کشیدن

2 – چاقی

3 – استرس

4 – بالا بودن سطح کلسترول بد خون ، یا پایین بودن سطح کلسترول خوب خون

5 – بالا بودن فشارخون / دیابت

6 – رژیم غذایی پر از چربی های اشباع شده

7 – سابقه خانوادگی بیماری سرخرگ های قلب

8 – اکثراً انجام کارهای نشستنی و نداشتن فعالیت بدنی کافی

9 – ورزش در گرمای زیاد یا سرما و باد

پیشگیری از بیماریهای قلبی Prevention of heart disease :

حتی المقدور اجتناب یا کنترل عوامل افزایش دهنده خطر حمله قلبی

عواقب مورد انتظار حمله قلبی Expected Outcome heart attack :

با درمان اورژانس و بستری کردن بیمار در بخش مراقبت های ویژه قلبی (CCU) ، اکثر بیمارانی که دچار

اولین حمله قلبی خود شده اند بهبود می یابند . تأخیر در درمان غالباً مرگبار خواهد بود .  پس از رفع خطر

باید 4 الی 8 هفته فرصت داد تا بهبودی حاصل شود

تکرار حمله قلبی امری شایع است

عوارض احتمالی حمله قلبی Possible Complications heart attack :

1 – نامنظم بودن ضرباهنگ قلب شوک ؛ التهاب پرده های دور قلب

2 – نارسایی احتقانی قلب

3 – جمع شدن مایع در فضای دور ریه ها

4 – لخته شدن خون در سیاهرگ های عمقی

5 – آمبولی ریوی

6 – پاره شدن دیواره بین بطنی یا دیواره خارجی قلب

7 – آنوریسم (بیرون زدگی ) دیواره بطن

8 – خطر حمله قلبی در آینده

اصول کلی درمان General principles of treatment :

الف – خارج از بیمارستان Out of hospital :

# - اگر هرگونه علامتی از حمله قلبی را دارید ، فوراً کمک پزشکی بخواهید

# - توجه داشته باشید که داروهای حل کننده لخته تنها در ساعات اولیه حمله مؤثر خواهند بود

# - اگر فردی که دچار حمله قلبی شده است بی هوش است و نفس نمی کشد ، با فریاد کمک بخواهید

و وی را ترک نکنید

# - از یک نفر بخواهید اورژانس را خبر کند

# - فوراً تنفس دهان به دهان را شروع کنید

# - اگر ضربان قلب وجود ندارد ، ماساژ قلبی بدهید  

# - تا زمانی که کمک نرسیده باشد عملیات احیا را ادامه دهید

ب – هنگام بستری شدن در بیمارستان During hospitalization :

# - بررسی های تشخیصی ممکن است شامل :

1 – نوار قلب

2 – اسکن رادیواکتیو با تکنسیم 99

3 – آنژیوگرافی ( عکسبرداری از رگ ها با اشعه ایکس به کمک تزریق ماده حاجب درون آن ها )

4 – اندازه گیری آنزیم هایی که از عضله قلب آسیب دیده به درون خون آزاد می شود

# - اکسیژن و داروهای مختلف

# - امکان دارد برای به کار انداختن قلب نیاز به تحریک الکتریکی وجود داشته باشد

# - شاید جراحی ( کار گذاشتن دستگاه ضربان ساز، آنژیوپلاستی با بادکنک کوچک ، یا جراحی بای پاس

سرخرگ های قلب )

داروها Drugs :

# - داروهایی که به سرعت لخته های خون را حل می کنند ( باید در عرض 1 الی 3 ساعت از زمان بروز

حمله داده شوند )

# - داروهای ضد درد

# - داروهای ضد بی نظمی قلب و داروهای ضد آنژین صدری ، مثل مسدودکننده های بتا آدرنرژیک یا

مسدودکننده های کانال کلسیمی ، برای پایدار کردن نامنظمی ضربان قلب

# - داروهای ضد انعقاد برای جلوگیری از تشکیل لخته خون

# - نیتروگلیسیرین برای گشاد کردن سرخرگ ها و افزایش خونرسانی قلب

# - داروی دیژیتال برای تقویت انقباضات عضله قلب و پایدار کردن ضربان قلب

فعالیت بعد از بهبودی Activity after recovery :

1 – به هنگام بهبودی ، کارهای روزمره خود را تدریجاً از سر گیرد

2 – قبل از آغاز مجدد فعالیت جنسی یا رانندگی با پزشک خود مشورت نمایید

3 – در صورت در دسترس بودن ، در یک برنامه بازتوانی قلبی شرکت کنید

رژیم غذایی Diet :

1 – رژیم غذایی کم چرب (چربی باید کمتر از 20% کل کالری دریافتی را تأمین کند) و پر فیبر

2 – وزن خود را در حد مطلوب نگاه دارید

3 – اگر اضافه وزن دارید، یک رژیم لاغری مناسب و تأیید شده توسط پزشک بگیرید

در شرایط زیر به پزشک خود مراجعه نمایید

# - اگر شما یا یکی از اعضای خانواده تان علایم حمله قلبی را دارید . این یک مورد اورژانس و تهدیدکننده

زندگی است !

# - اگر به هنگام بهبودی یکی از موارد زیر رخ دهد :

1 – دردی که با داروهای تجویز شده خوب نشود

2 – تنگی نفس یا سرفه به هنگام استراحت

 3 – تهوع و استفراغ

4 – اسهال

5 – تب

6 – خونریزی از لثه ها یا سایر جاها

7 – تپش قلب یا جا افتادن یک ضربان قلب 

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در دوشنبه 5 مهر1389 و ساعت 15:0 |

پوکی استخوان Osteoporosis :

استئوپروزیس از جمله شایعترین بیماریهای استخوانی است که زنان و مردان را درگیر می کنند. این بیماری

با افزایش سن ایجاد می شود. خوشبختانه با انجام اقداماتی خاص می تـوان شانس بروز این بیماری را تا

حد قابل ملاحظه ای کاهش داد و از بروز شکستگیهای استخوانی که در بسیاری از موارد سبب ناتوانی فرد

می شود جلوگیری کرد. اگر فردی نیز مبتلا به استئوپزوز باشد داروهای جدیدی وجود دارند که می توانند

روند پیشرفت این بیماری را کاهش داد یا متوقف سازند.

سن تنها فاکتور خطر بروز پوکی استخوان نیست. سایر بیماریها و حتی بعضی داروها نیز می توانند منجر به

بروز این بیماری شوند. آزمایشات تشخیصی ساده ای نظیر تست اندازه گیری دانستیه استخوان می توانند

اطلاعات با ارزشی را در مورد قدرت استخوان به فرد بدهند. داروهای جدیدی نیز وجود دارند که می توانند

سبب کاهش پیشرفت پوکی استخوان شوند.

پوکی استخوان چیست ؟ What is Osteoporosis

پوکی استخوان یک نوع بیماری بی سروصدای استخوانها است که سبب ضعیف شدن آنها شده و آنها را

مستعد شکستگی می کند. استخوان نیز همانند سایر بافتهای بدن ، بافتی فعال بوده و مرتب در حال

تغییرات است به گونه ای که بافتهای قدیمی تخریب شده ، و توسط بافت استخوانی و جدید جایگزین

می شوند . بعد از سن 30 سالگی با تغییر تعادل میان تخریب بافت استخوانی در ساخته شدن بافت جدید

، آرام آرام استخوانها قدرت خود را از دست می دهند . در این سنین میزان تخریب بیشتر از ساخته شدن

خواهد بود و در نتیجه رفته رفته استخوانها نازکتر و ضعیفتر می شوند . بیماری کاملاً بی سر و صدا و

خاموش است زیرا تا زمان بروز شکستگی در استخوان ، فرد بیمار هیچگونه علامتی نخواهد داشت .در

صورت وجود پوکی استخوان حتی با کوچکترین ضربه نیز استخوانها دچار شکستگی خواهند شد .

شایعترین محلهای شکستگی ، ستون مهره ها ، مچ دست و لگن می باشد . شکستگیهای ستون فقرات

و بخصوص لگن ممکن است منجر به بروز دردهای مزمن ، ناتوانائیهای طولانی مدت و حتی مرگ شوند .

هدف از درمان پوکی استخوان در مرحله اول پیشگیری از بروز این شکستگیها می باشد

علل پوكي استخوان  Causes of osteoporosis :

جنس ، يائسگي ، سابقه فاميلي ، وزن و اندازه استخوان ، بيماريها ، مصرف داروها ، عدم تحرك ، سيگار

كشيدن و كمبود كلسيم و ويتامين در مواد غذايي از ديگر دلايل ابتلا به پوكي استخوان است. در واقع زنان

بيش از مردان به پوكي استخوان و شكستگي مبتلا مي‌شوند و هر چقدر يائسگي در فرد زودتر آغاز شود

بروز پوكي استخوان شديد مي‌شود .

از طرفي سابقه فاميلي و وراثت نيز در اين امر مؤثرست ؛ همچنين زناني كه بسيار لاغرند و استخوان‌بندي

ظريفي دارند بيش از زنان چاق يا افرادي كه اسكلت‌بندي درشتي دارند مستعد پوكي استخوان هستند.

علاوه بر اين موارد ، پوكي استخوان به طور ثانويه در افرادي كه اختلالات هورموني و متابوليسمي مانند

بيماريهاي مزمن كبد و كليه ، ‌ديابت نوع يك و اختلال رشد و هورمونهاي جنسي دارند بيشتر ديده مي‌شود.

همچنين ، از عوارض مصرف طولاني مدت داروهاي حاوي كورتون نيز بروز پوكي استخوان است.  دو سوم

بافت استخوان از كلسيم و مواد معدني تشكيل شده است

علائم پوکی استخوان Symptoms of osteoporosis :

فاکتورهای زیادی وجود دارند که سبب بروز پوکی استخوان و شکستگی ناشی از آن می شوند، بعضی از

این فاکتورها قابل تغییر می باشند اما بعضی دیگر خیر. شناخت فاکتورهای خطر در فرد بسیار مهم

می باشند ، زیرا می توان با شناسایی این فاکتورها و انجام اقدامات خاص شانس بروز پوکی استخوان را تا

حد ممکن کاهش داد .

فاکتورهای خطر اصلی شامل سن بالا ( معمولاً از 30 سالگی شروع می شود اما بعد از 50 سالگی

تشدید می یابد ) ، نژادهای غیر سرخپوست و سفید آسیایی ، وجود ساختارهای استخوانی کوچکتر،

سابقه خانوادگی مثبت و یا وجود شکستگیهای ناشی از پوکی استخوان در والدین یا هم خونها ، وجود

شکستگیهای قبلی ثانویه به ضربات اندک بخصوص بعد از سن 50 سالگی ، اختلال و کمبود در هورمونهای

جنسی بخصوص کمبود استروژن در زنها و نیز در مردها ، بی اشتهایی عصبی ، اعتیاد به الکل ، دریافت

کلسیم و ویتامین D اندک در رژیم غذایی ، بی تحرکی و کمی فعالیتهای بدنی ،  بعضی داروهای خاص

نظیر کورتون ها ، تجویز بیش از حد هورمونهای تیروئیدی ، هپارین و ضدانعقادهای دیگر، داروهای ضد تشنج

خاص نظیر فنی توئین و وجود بیماریهای خاصی می توانند بر روی استخوان تأثیر گذارند ، نظیر بیماریهای

هورمونی (  پرکاری تیروئید ، کم کاری غده پاراتیروئید و بیماری کوشینگ ) و بیماریهای التهاب مفصلی

تشخیص پوکی استخوان چگونه است؟ How is the diagnosis of osteoporosis

یک روش تشخیصی ساده ، در اندازه گیری دانسیته و تراکم استخوان در قسمتهای مختلف بدن نظیر

ستون مهره ها و لگن می باشد که می تواند به تشخیص پوکی استخوان کمک کند. از روشهای

عکسبرداری خاصی می توان جهت تشخیص استفاده نمود

درمان پوکی استخوان چگونه است؟ What is the treatment of osteoporosis

به منظور حفظ سلامت استخوانها باید اقدامات زیر را انجام داد

1 – مطمئن شوید که دریافت کلسیم در رژیم غذایی شما کامل و به مقدار کافی می باشد

2 –  به مقدار کافی ویتامینD  دریافت کنید ، زیرا این ویتامین برای جذب کلسیم و حفظ قدرت استخوانها

لازم است

3 – حتماً فعالیت های منظم بدنی ، بخصوص فعالیتهایی که در آنها وزن بدن به استخوانها فشار می آورد ،

داشته باشید

4 – روشهای داروئی خاصی نیز وجود دارند که می توان از آنها جهت پیشگیری یا درمان پوکی استخوان ،

استفاده نمود

این داروها شامل : بیس فسفوناتها ، کلسیتوئین ، روشهای هورمون درمانی یا استروژن درمانی می باشد

پیشگیری از پوکی استخوان  Osteoporosis prevention :

تغییر روش زندگی ، بهترین وسیله پیشگیری از بروز پوکی استخوان می باشد

نکاتی که باید همواره به خاطر داشت :

1 – اطمینان از دریافت کافی کلسیم و ویتامینD  از طریق رژیم غذایی

2 – انجام فعالیتهای بدنی منظم

3 – حذف مسائلی که در زندگی شانس بروز پوکی استخوان را افزایش می دهد

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در یکشنبه 4 مهر1389 و ساعت 13:0 |

علل  سردرد و آشنایی با انواع سردرد

سردرد برای همگان پدیده ای آشناست و کمتر کسی است که در طول عمر خود آن را تجربه نکرده باشد .

هنوز برای سردرد تعریف مشخصی که مورد قبول همه باشد وجود ندارد . شاید ساده ترین تعریف برای

سردرد « احساس درد و ناراحتی از ناحیه کاسه چشم تا قسمت پشت سر » باشد.

باید به خاطر داشت که سردرد یک بیماری نیست ، بلکه نشانه ای است از طیف متنوعی از بیماریها که از

یک سرماخوردگی ساده شروع و به امراض جدی مثل تومورهــــــای بدخیم مغزی ختم می شود. گر چه در

اغلب موارد منشأ سردرد ، بیماریهای خوش خیم می باشد ، اما اولین مسأله ای که در برخورد با بیمار

مبتلا به سردرد باید حل شود ، عبارت است از افتراق بین علل خوش خیم و علل خطرناکتر

ساز و کارهای اصلی مکانیسم ها سردرد عبارتند از:

1 – گشاد شدن عروق داخل و خارج جمجمه

2 – التهاب عروق داخل و خارج جمجمه

3 – عفونت عروق داخل و خارج جمجمه

4 – انقباض ممتد عضلات کاسه سر و گردن

5 – تغییر فشار داخل جمجمه.

انواع اصلی سردرد Main types of headaches :

1 – میگرن کلاسیک Classic migraine :

معمولاً 15 تا 30 دقیقه قبل از شروع این نوع سردرد، علایمی مثل ظهور نقاط نورانی در جلو چشم، تاری

دید و منگی پدیدار می شود ؛ آرام آرام با از بین رفتن این علایم سردرد یک طرفه ای به صورت مبهم و در یک

سمت ناحیه گیجگاهی ظاهر می شود ، به تدریج شدت درد افزایش می یابد و سردرد حالت ضرباندار به

خـــود می گیرد ، در این مرحله بیمار رنگ پریده و دچار تهوع و استفراغ شدیدی می شود؛ بسیاری از

بیماران در این مرحله ترس از نور پیـــدا می کنند و ترجیح می دهند در اتاق تاریک استراحت کنند و پاره ای

دیگر تعریق شدید و تکرر ادرار پیدا می کنند . درد بین چند ساعت تا یک روز طول می کشد و بالاخره بیمار

به خواب فرو می رود . پس از اینکه بیمار از خواب بیدار شد ، سردرد تسکین می یابد. این نوع سردرد در

زنان بیشتر دیده می شود و استعداد ارثی به بروز حملات در بین افراد وجود دارد

2 – سردرد عصبی Nervous headache :

تقریباً 90 درصد از بیماران مبتلا به سردرد دچار این نوع سردرد هستند . علت پیدایش این نوع سردرد ،
 
انقباض عضلات کاسه سر، گردن ، شانه و صورت بوده و مهمترین دلیل پیدایش این انقباض ها ، هیجانات
 
عصبی است . درد معمولاً از ناحیه پیشـــــانی ، گردن یا شانه شروع می شود و به تــدریج تمام کاسه سر
 
را فرا می گیرد . این درد ماهیت فشاری داشته ولی خاصیت ضربانی ندارد . بیمار از اینکه سرش سنگین
 
است شکایت دارد ، ممکن است تهوع پیدا کند اما به استفراغ دچار نمی شود
 

3 – سردرد به علت عفونت مننژ (پرده های مغزی)

Headache due to infection of meninges ( Curtain brain :

درد در این بیماران به صورت فشرده بوده و تمام سر را فرا می گیرد ، با استراحت کاهش می یابد و با

حرکت تشدید می شود. وجود علایمی چون تب و سفتی گردن به تشخیص کمک می کند

4 – سردرد به علت تومورهای مغزی Headache due to brain tumors :

این نوع سردرد ها معمولاً متناوب بوده و در اوایل صبح شدیدتر است ، بیشتر ماهیت حمله ای دارد ، با

حرکت سر، بلند کردن بار، عطسه و به خصوص سرفه تشدید می شود . معمولاً سردرد همراه با اختلالات

خواب همراه است و گاه بیمار به علت سردرد از خواب بیــــــدار می شود

5 – سردرد به علت فشار خون بالا Headache due to hypertension :

سردرد در این بیماران ، معمولاً‌ زمانی ظاهر می شود که فشارخون سیستولیک به حدود 200 و فشارخون

دیاستولیک به حدود 120 میلی متر جیوه رسیده باشد ؛ این نوع سردرد غالباً در ناحیه پس سر متمرکز بوده

، و با درمان فشارخون در اکثر موارد از بین می رود

6 – سردرد ناشی از بیماریهای چشم Headaches caused by eye diseases :

عیوب انکساری چشم ، سبب پیدایش سردردهای مکرر در ناحیه پیشانی بخصوص به هنگام مطالعه یا

تماشای تلویزیون می شود ، اما سردرد ناشی از آب سیاه با چشم درد شدید همراه بوده و معمولاً در

ناحیــه پیشانی متمرکز می شود و اغلب با تهوع و استفراغ همراه است

7 – سردرد ناشی از بیماریهای سینوس Headache caused by sinus disease :

سردردهای ناشی از التهاب و عفونت سینوسها اغلب در ناحیه پیشانــــی متمرکز می شود ؛ این دردها با

حرکت سر و دراز کشیدن تشدید می شود و پس از بیدار شدن از خــواب به حداکثر شدت خود می رسد ؛

این سردردها با درمان التهاب یا عفونت سینوس ها مرتفع می شوند

8 – سـردرد ناشی از عفونت های دندانی‌ Headache caused by dental infections :

این نوع سردرد ها غالباً از ناحیه صورت شروع و بتدریج به تمام کره سر منتشر می شود و با درمان عفونت

دندانی ، درد از بین می رود

9 – سردردهای آلرژیک Allergic headaches :

این نوع سردردها متعاقب تماس فرد بیمار با ماده حساسیت زا ایجــــاد می شود ؛ معمولاً همراه با این نوع

سردرد سایر علایم حساسیت مثل احتقان بینی ، آبریزش از بینی ، سرفه ، عطسه و گاهی اسهال دیده

می شود وکنترل حساسیت معمولاً به کنترل سردرد منجر می شود 

 

معاینه بیماران مبتلا به سردرد Examination of patients with headache :

معاینه گردن از نظر وجود یا عدم وجود سفتی گردن ، اندازه گیری فشارخون ، تعداد تنفس، درجه حرارت و

تعداد نبض بیمار و نیز معاینه چشم بیمار از نظر سرخی می باشد

درمان‌هایی برای از بین بردن سردرد Treatments to eliminate headaches :

در زیر بعضی از این درمان‌ها و پیشنهادات برای رهایی و مقابله با سردرد وجود دارد

1 – نوشیدنی آب هویج . هر 4 ساعت 1 بار یک لیوان آب هویج تازه بنوشید تا سردرد شما برطرف شود

2 – موقع سردرد کمپرس زیر را تهیه کنید . 5 قطره روغن گلنار را در یک فنجان آب گرم بریزید . حوله را درون

آب برده و آب اضافی را بچکانید. سپس روی پیشانی قرار دهید

3 – این چای گیاهی را بنوشید . 2 قاشق غذا خوری گل داوودی ، دانه‌های پرک هندی و نعناع را در 4

فنجان آب بریزید و 15 دقیقه بجوشانید . از این چای روزی 3 مرتبه بنوشید . این داروهای گیاهی سینوس‌ها

را صاف می‌کنند و فشار به سر را کاهش می‌دهند . سوسنبر، بابونه ، گالتری و گل ساعتی از دیگر

داروهای گیاهی مفید برای سردرد هستند

4 – به طور مرتب گردن و ماهیچه‌های پشت را بکشید و موقع کار به طرز نشستن و قرار دادن سر خود

دقت کنید

5 – با پیاده روی آرام از سردرد جلوگیری کنید . پیاده روی در هوای تازه جریان خون و اکسیژن به سوی مغز

را تحریک می‌کند . پس زمانی که احساس سردرد می‌کنید 10 دقیقه قدم بزنید و به طور عمیق نفس

بکشید

6 – سردردها عموما با تکنیک بدون استرس و راحت‌سازی بدن همچون مدیتیشن و ورزشی چینی شبیه

یوگا، برطرف می‌شوند

7 – در طول روز به اندازه کافی آب مصرف کنید به خصوص در فصول گرما

این ورزش‌ها را روزانه انجام دهید. اما توجه داشته باشید که موقع سردرد ورزش نکنید ، چون که وضع را

بدتر می‌کنید

نکته : اگر سردردهای شدید با موارد بالا و داروهای گیاهی برطرف نشد یا در بین شب از سردرد بیدار

می‌شوید حتما با پزشک خود در میان بگذارید

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در شنبه 3 مهر1389 و ساعت 17:0 |

زخم ها ulcers :

الف – زخم های باز : مثل بریدگی ، پارگی ، خراش ، له شدگی ، زخم گلوله ، ضرب دیدگی ، شکستگی

باز استخوان

ب – زخم های بسته : خون از رگ خارج می شود ولی از بدن خارج نمی شود مثل ضرب دیدگی ، خون

ریزی داخل شکمی ، خون ریزی مغزی ، شکستگی های بسته و خون ریزی درون مفصلی

پیامد های زخم ulcers outcome :

1 – خون ریزی

2 – عفونت

علل پیدایش زخم Genesis cause ulcers :

1 – بریدگی ها : در اثر برخورد ابزار تیز مثل چاقو ، شیشه ، لبه کاغذ بوجود می آید این زخم های زود

جوش می خورد

2 – پارگی ها : پاره شدن قسمتی از پوست و یا بدن در اثر برخورد اجسام کمی تیز می باشد مثل چنگال

، میخ ، ارّه که لب صاف ندارند و دیر جوش می خورند- عفونت می کنند

3 – سوراخ شدگی : ناشی از فرو رفتن سوزن ، خار ، میله آهنی ، گلوله خطر سوراخ شدن اندام های

داخلی وجود دارد – احتمال عفونت زیاد است

4 – خراش : ناشی از کشیده شدن یا سایده شدن پوست بر روی اجسامی که سخت و کند می باشد –

آلوده می باشند و به سرعت عفونت می کند

5 – ضربه و پیچ خوردگی مفضل ها : تروما ( ضربه ) سبب خون مردگی در مفضل می شود و گاهاً باعث

شکستگی استخوان نیز می شود

6 – له شدگی : ناشی از فشار و ضربه که در پوست و زیر آن خون مردگی و کبودی ایجاد می نماید – خطر

عفونت زیاد است

7 – زخم گلوله و ترکش : که سبب خون ریز و آسیب به داخل می شود – به سرعت عفونت می کند

8 – زخم ناشی از گاز ، نیش و گزش : خطر سرایت بیماری های چرک زا را دارد که همراه درد ، سوزش و

خارش می باشد

علائم زخم های چرکی Symptoms septic ulcers :

1 – زیاد شدن درد و سوزش

 2 – سرخی ، التهاب و گرمی

3 – چرک

 4 – بوی بد

5 – تب ، عرق ، تشنگی ، لرز و سستی

6 – درد ، حساسیت غدد لنفاوی نزدیک زخم

زخم های خطرنا ک Dangerous ulcers :

1 – زخم های کثیف و زخم های ناشی از اجسام کثیف

2 – زخم های سوراخ شده و عمیق

3 – زخم های بزرگ همراه با کوفتگی ، له شدگی ، پاره شدگی ، تصادف ، زخم بستر و ترکش

4 – گاز گرفتگی مثل نیش مار

کمک های اولیه در زخم ها First Aid in ulcers :

1 – دست ها را با آب و صابون می شوئیم

2 – بیمار را در حالتی راحت و آسوده و مناسب می خوابانیم و یا نشسته قرار می دهیم

3 – فرد یا اندام آسیب دیده را ثابت می کنیم

4 – اگر خون ریزی زیاد نیست اجازه دهید مقداری خون جهت پاک شدن زخم بیرون آید

5 – اگر زخم آلوده است آن را چند دقیقه با آب جوشیده ولرم و صابون بشوئید

6 – حدالامکان خرده های شیشه و اجسا م آلوده را از داخل زخم خارج کنید

7 – در صورت فرو رفتن اجسام و یا چاقو بهتر است با همان وضعیت به مرکز درمانی برده شود

8 – هیچ گاه الکل یا داروی دیگری به جز بتادین روی زخم نریزد

9 – زخم بندی و نوار پیچی نباید سفت باشد

10 – اگر زخم عمیق باشد حتماً نیاز به بخیه دارد

11 – هر گاه یکی از اندام های شکم یا سینه بیرون آمده باشد باید با گاز تمیز بپوشانیم

12 – پس از تمیز نمودن زخم لبه های آن را به هم نزدیک کنیم سپس باند پیچی کنید

13 – در صورت امکان اندام آسیب دیده را بالا نگه دارید و یا آویزان نمائید

14 – زخم های آلود ه و گاز گرفتگی حیوانات نیاز به بستن ندارد بهتر است باز باشد

15 – به شکستگی ها ، پیچ خوردگی ها و در رفتگی ها توجه نمائید

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در پنجشنبه 1 مهر1389 و ساعت 18:0 |

بیماریهای ناخن Nail Disorders :

ناخن نیز مانند هر عضو دیگری از بدن در معرض بسیاری از عوامل بیماری زا قرار دارد: باکتری ها، قارچ ها،

ویروسها،عوامل شیمیائی و فیزیکی، ... گاهی یک عامل بیماریزا تنها ناخن را مورد تهاجم قرار می دهد و

در آن ایجاد بیماری می کند و گاهی یک بیماری که قسمتهای دیگر بدن را مبتلا کرده ، به ناخن نیز

گسترش پیدا می کند. با این وجود می توان گفت به طور کلی بیماری های ناخن خیلی شایع نیستند. در

اینجا به برخی از بیماریها اشاره می کنیم که البته صرفا جهت اطلاع می باشند

لکه های سفید ( White Spots ( Leuconychia :

به صورت لکه ها و یا خطوط سفید رنگ در صفحه ناخن دیده می شوند. این عارضه که نسبتا شایع است ،

در اثر آسیبهای خفیف به ماتریکس ناخن پدید می آید. این لکه ها اهمیت بالینی ندارند و با رشد ناخن به

بیرون رانده شده، نیازمند درمان نمی باشند

خطوط طولی Vertical Ridges :  

اگر یک ناخن را از نزدیک مشاهده کنیم خطوطی را در طول آن می بینیم. این حالت یک پدیده طبیعی

می باشد و بطور خفیف در اکثر ناخنها دیده می شود.با توجه به تفاوت جنس ناخن در افراد مختلف، میزان و

شدت این خطوط در افراد متغیراست. اما بعضی عوامل مانند افزایش سن و بیماریهای مزمن موجب تشدید

این خطوط می شوند. این خطوط به خودی خود یک بیماری نیستند بلکه صرفا از نظر زیبایی ظاهر مناسبی

به ناخن نمی دهند

ناخنک Ingrown Nail :

رشد و نفوذ ناخن به گوشت و بافت نرم زیرین این حالت را ایجاد می کند، که در شسث پا بیشتر دیده

می شود. کفش تنگ و اصلاح نا مناسب ناخن از علل آن هستند. این بیماری دردناک است و احتمال

عفونت در آن بالا است

خونریزی رگه ای Splinter Hemorrhages :

در اثر پارگی مویرگهای بستر ناخن ایجاد می شوند. شایعترین علت ایجاد آن ضربه هایی است که در طول

روز و در اثر رفتار نامناسب با ناخنها و طی کارهای روزانه به ناخن وارد می شوند. اهمیت بالینی چندانی

ندارند، بلکه صرفا موجب نمای نازیبا می شوند

عفونتهای قارچی Onychomycosis :

قارچها نزدیک به نیمی از بیماریهای ناخن را ایجاد می کنند و درمانشان آسان نیست. در این موارد ذراتی

debris به رنگهای مختلف در زیر ناخن پدید می آیند که ضمن جدا کردن ناخن از بستر آن (onycholysis)،

بسته به نوع قارچ موجب تغییر رنگ ناخن عمدتا به رنگهای سفید، زرد، قهوهای یا مشکی می شوند. با

رشد بیشتر قارچ، بافت و نمای ظاهری ناخن تغییر می کند. در صورت عدم درمان و با تجمع بیشتر debris

صفحه ناخن به تریج خرد شده، کاملا از بستر ناخن جدا می شود

رعایت نکردن بهداشت فردی و پدیکور یا مانیکور نامناسب ازعلل مستعد کننده ابتلا می باشند.

Onychomycosis در انگشتان پا تا چهار برابر بیشتر دیده می شود. برای پیشگیری لازم است ناخنها

همیشه خشک و تمیز نگاه داشته شوند. جورابها را باید مرتب تعویض نمود. همچنین باید از آسیب به

پوست و بافت اطراف ناخن جدا پرهیز شود. در هنگام پدیکوریا مانیکور نباید کوتیکول را برداشت

زگیل wart :

در حقیقت یک تومور خوشخیم پوستی است که بدلیل عفونت ویروسی ایجاد می شود و میتواند پوست

زیرین و یا اطراف ناخن را درگیر کرده، نتیجتا موجب تغییر شکل ویا انهدام صفحه ناخن می شود. این بیماری

در بسیاری از موارد دردناک است

عفونت میکروبی ناخن Paronychia :

این بیماری در اثر ورود باکتری به بافت نرم اطراف ناخن پدید می آید. پوستی که قسمت قاعده و طرفین

ناخن را می پوشاند نقش محافظتی در برابر نفوذ باکتری ها ، قارچها، ... دارد. هر عاملی که به این پوست

آسیب بزند از قبیل ضربه ها،جویدن ناخن ویا برداشتن کوتیکول می تواند منجر به نفوذ باکتری ها و ایجاد

عفونت در بافت آن محل شود. در صورت بروز عفونت قرمزی، درد، تورم و گرما در بافت دور ناخنی دیده

می شود

عفونت سودومونا Pseudomonas :

سودومونا نوعی باکتری است که می تواند به ناخن تهاجم کند. این باکتری ممکن است در ناخن طبیعی و

یا مابین ناخن طبیعی و مصنوعی ( کاشته شده) رشد کند. وجود رطوبت به نفوذ و رشد باکتری کمک

می کند. مشخصه بارز این عفونت تغییر رنگ ناخن به رنگ سبز است. با افزایش شدت بیماری رنگ سبز نیز

پررنگ تر می شود و ممکن است صفحه ناخن از بستر خود جدا شود

پسوریازیس Psoriasis :

یک بیماری مزمن و گسترده پوستی است که ممکن است به ناخن نیز گسترش یابد. در این صورت سطح

ناخن ناهموار، موج دار و دارای فرورفتگی های ریز فراوان می شود. تغییر رنگ ناخن به زرد تا قرمز قهوه ای

و یا جداشدن ناخن از بستر نیز ممکن است دیده شود

جویدن ناخن Nail biting : 

ترک این عادت بسیار مشکل است. در کودکان شیوع بیشتری دارد که اکثرا با افزایش سن برطرف

می شود. اما وجود این عادت دربالغین با بیماریهای اضطرابی مرتبط است. جویدن ناخنها نه تنها نمای

ظاهری ناخن را تغییرمی دهد، بلکه موجب انتقال باکتری ها از دست به دهان و بر عکس می شود.

همچنین با آسیب پوست اطراف ناخن، امکان نفوذ و گسترش باکتریها به داخل آن فراهم می آید

ناخن ضخیم و پیچ دار Onychogryposis :

به ناخن ضخیم شده گفته می شود که به درون و زیر خود پیچ خورده باشد. به خودی خود یک بیماری

نیست بلکه عمدتا در اثر سن بالا، ضربه به ناخن، عفونت قارچی و برخی بیماری ها از قبیل دیابت ایجاد

می شود

Onychatrophia :

در حقیقت همان تحلیل رفتن ناخن است. در این حالت رشد ناخن بسیار کند است به طوری که لبه آزاد

ناخن نیز وجود ندارد. همچنین ناخن جلای خود را از دست داده،کدر می شود. در برخی موارد ناخن خرد

شده و کاملا می افتد. علت این حالت آسیب دیدن ماتریکس می باشد که معمولا در طی برخی

بیماری های شدید رخ می دهد

 Onychauxis :

به ضخیم شدن بیش از حد ناخن اطلاق می شود که معمولا در اثر سن بالا، ضربه به ناخن، عفونت قارچی

و برخی بیماری ها از قبیل دیابت ایجاد میشود

خطوط بیو Beau's Lines :

همانطور که میدانید ناخن در ماتریکس ساخته می شود. برخی عوامل از قبیل تروما، سوء تغذیه، شیمی

درمانی و اصولا هر رخداد و بیماری شدید جسمی یا روحی می توانند موجب اختلال در ساخت ناخن توسط

ماتریکس می شوند.  نتیجتا ناخنی که در طول بیماری ساخته می شود از نظر ظاهر، بافت و ترکیبات

متفاوت است. به همین دلیل به شکل یک خط عرضی، کمی تیره تر و نیز فرورفته دیده می شود، که به آن

خط بیو گفته میشود. از آنجایی که این ناخن ناقص قبلا تولید شده و شکل گرفته، نمی توان آنرا به حالت

اصلی و سالم در آورد، بلکه با رشد ناخن به بیرون رانده میشود. اما آنچه مهم است علت بوجود آورنده آن

است که لازم است با مراجعه به پزشک مورد برسی قرار گیرد

ناخن قا شقی شکل Koilonychia :

ناخنهایی نازک، با لبه های برجسته میباشند که به حالت مقعر می باشند. کمبود آهن از عللی است که

موجب این تغییر شکل می شود

خطوط تیره ناخنی Melanonychia :

خطوطی عمودی هستند که به رنگهای خاکستری، قهوه ای یا سیاه دیده می شوند. در اثر افزایش فعالیت

و یا تعداد سلولهای رنگدانه ای ماتریکس ایجاد می شوند. در صورت مشاهده باید بلافاصله به پزشک

مراجعه کرد

خونمردگی Hematoma :

وارد شدن ضربه به ناخن موجب پارگی مویرگهای بستر ناخن می شود. خون حاصل ما بین صفحه ناخن و

بستر آن به دام افتاده، خونمردگی (هماتوم) تشکیل می شود. هماتوم میتواند موجب جداشدن و افتادن

ناخن شود. همچنین ممکن است موجب عفونت شود، زیرا بافت هماتوم برای رشد باکتری ها و قارچها

مناسب است. جذب شدن خود به خود هماتوم ممکن است مدتی  طول بکشد و گاهی موجب تغییر شکل

ناخن می شود

رعایت چند نکته برای داشتن ناخن‌های محکم و سالم

برای داشتن ناخن‌های محکم و سالم کافی است چند قانون ساده را رعایت کنید :

1 – هرگز ناخن و ریشه ناخن‌تان را نجوید و ناخن را از ریشه نگیرید

2 – در صورتی که دستان ‌تان با آب زیاد تماس دارد، برای جلوگیری از آسیب رسیدن به ناخن و نرم شدن

آنها از دستکش استفاده کنید

3 –  برای شستن دست‌ها از آب سرد یا ولرم به جای گرم استفاده کنید

4 –  بعد از حمام رفتن اقدام به گرفتن ناخن‌هایتان کنید

5 –  استفاده بیش از حد از لاک سبب خشک و شکننده شدن ناخن‌ها می‌شود . لاک موجب می‌شود که

سوراخ‌ های سطح ناخن بسته شوند و کمبود اکسیژن پیدا کنند بنابراین استفاده نکردن از لاک در طولانی ‌

مدت می‌تواند همراه با رعایت بقیه اصول گفته شده باعث بهتر شدن وضعیت ناخن شود . پس تنها در

شرایط خاص لاک بزنید، ضمنا از لاک ‌پاک‌کن ‌هایی که پایه آستون ندارند، استفاده کنید

6 –  گاهی دلیل شکننده بودن ناخن‌ها کمبود ویتامین A ، B ، E ، آهن و کلسیم است که توسط پزشک

این کمبود کشف شده و با تجویز مصرف ویتامین‌ها در صورت صلاحدید سبب محکم شدن ناخن‌ها می‌شود

7 –  بسیاری از بیماری‌های پوستی هستند که خود را با شکنندگی ناخن نشان می‌دهند . گاهی از ظاهر

ناخن نمی‌توان به ماهیت بیماری پی برد. پس از ظاهر شدن ضایعات پوستی می‌توان متوجه نوع بیماری

ناخن شد که با درمان آن بیماری‌های پوستی ناخن هم اصلاح می‌شود اما شایع‌ترین عامل آن ضعف بافت

پروتئین ناخن است که به صورت ارثی در خانواده وجود دارد و تنها می‌توان با استفاده از کرم‌های

مرطوب‌کننده و چرب‌کننده آنها را به طور نسبی درمان نمود

8 –  به طور کلی بهتر است با استفاده از کرم‌های مرطوب ‌کننده هر روز به ویژه در هوای سرد و خشک،

ناخن‌ها را مرطوب کنید

9 –  اجازه ندهید ناخن‌ها بیش از حد بلند شوند

10 –  سعی کنید مواد غذایی غنی از آهن، زینک، ویتامین b و گوگرد مصرف کنید. مواد غذایی پروتئینی

مثل گوشت قرمز، ماهی، لبنیات و تخم مرغ و همچنین سبزیجات تازه که غنی از اسیدهای آمینه، ویتامین

 B و گوگرد هستند، سبب سخت و زیبا شدن ناخن‌هایتان می‌شوند

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در چهارشنبه 31 شهریور1389 و ساعت 16:0 |

بهداشت دهان و دندان Hygiene Mouth and Teeth :

1 – باکتریها یکی از مقصران بوی بد دهان شما هستند. آنها در میان دندانهایتان و روی زبانتان در حال رشد

بوده و در اثر تکثیرشان تولید توکسین بدبویی میکنند

2 – در قسمتی از لوزه های شما حفراتی وجود دارد که معمولا داخلشان مقداری از مواد غذایی که

میخورید باقی میماند مخصوصا اگر لوزه شما پهن و بزرگ باشد. در اثر ماندن این مواد بوی شبیه پنیر ایجاد

میشود

3 – غذاهایی با بوی تند و زننده مثل  پیاز، سیر و ماهی حتی چند ساعت بعد از مسواک زدن میتوانند

عامل بوی بد دهان باشند

4 – عادات بد مثل سیگار کشیدن زیاد یا جویدن تنباکو هم دهان را بدبو میکند

5 – مشکلات گوارشی مانند برگشتن اسید معده یا رژیم غذایی کم کربو هیدرات هم میتواند عامل بوی بد

دهان باشد

6 – دندان و زبانتان را روزی 2 بار مسواک بزنید. وقتی دندانها را با خمیر دندان حاوی فلوراید مسواک میکنید

رو و پشت زبانتان را هم مسواک بزنید با این کار باکتریهای بدبو را از بین میبرید

7 – روزی یک بار از نخ دندان استفاده کنید. پلاک دندانی متشکل از باکتریها است، که با نخ دندان میتوان

آنها را حذف کرد

8 – میتوانید با غرغره کردن آب اکسیژنه بوی بد دهان را کمتر کنید، همچنین استفاده از دهان شویه های

آنتی باکتریال در از بین بردن پلاک دندانی هم موثر است

9 – با استفاده از دهان شویه حاوی فلوراید نفستان را خوشبو کنید

10 – مقدار کافی آب بنوشید، کمبود آب بدن باعث خشکی دهان و تنفس بدبو میشود

11 – استفاده از داروهای آنتی اسید در کسانی که مشکل رفلاکس اسید معده به دهان را دارند میتواند

کمک کننده باشد

12 – عفونت سینوس ها یکی دیگر از عوامل بدبو شدن دهان است. پس با مراجعه به پزشک از مشکل

سینوس ها آگاه شوید

13 – ماست بخورید تا نفستان خوشبو شود، ماست باعث افزایش و ذخیره شدن باکتریهای  خوبی در

دستگاه گوارش میشود که در حفظ سلامت دهان موثر است

14 – آدامس های حاوی زایلیتول بجوید. بطور کلی جویدن آدامس آب دهانتان را زیاد کرده که اگر علت بوی

بد دهان خشکی آن باشد در بر طرف کردن آن موثر است

15 – به دندان پزشک مراجعه کنید. حداقل هر 6 ماه یک بار با مراجعه به دندانپزشکی از سلامت دهان و

لثه های خود اطمینان حاصل کنید

مسواک Toothbrush :

1 – دسته مسواک بايد به راحتي در دست جاي گرفته و مواد تشکيل دهنده آن بي ضرر باشد

2 – طول قسمت موئي آن در حدود 3 سانتيمتر و عرض آن 1 سانتيمتر باشد

3 – تعداد کلافهاي موئي و يا نايلوني آن در حدود 20 تا 40کلاف برحسب کوچکي و يا بزرگي مسواک باشد

4 – تعداد رشته هاي نايلوني و يا موئي در هر کلاف در حدود 20تا 40رشته برحسب نرمي و زبري موهاي

مسواک ميباشد که اين تعداد رشته ها در مسواک هاي  نرم بيشتر از مسواکهاي زبر است 

5 – نوک موهاي مسواک بايستي پخ باشد ( نبايد نوک تيز و ساينده باشد) آزمايشات مختلف نشان داده اند

که چنانچه قسمت موئي مسواک به شکل ۸  باشد يعني قسمت جلوي مسواک يک کلاف وبعد بتدريج

مانند مثلث کلافهاي قرار گيرند . امکان پاک کردن پلاک ميکروبي و بقاياي غذا از بين دندانها بيشتر است .

به هر حال بايد توجه داشت که در هنگام مسواک زدن کليه سطوح قابل دسترس دندانها بخوبي مسواک

زده شوند ،‌ به نحوي که پس از خاتمه مسواک تمام سطوح دندانها از توده لعابي ميکروبي پاک شده هيچ

نوع خورده و باقيمانده غذا در بين دندانها و سطوح مختلف آن باقي نمانده باشد

خمیر دندان Toothpaste :

امروزه جهت بهتر تميز کردن سطوح دندانها در هنگام مسواک زدن از خميردندان استفاده مي شود

مواد عمده و اصلي تشکيل دهنده خميردندانها عبارتند از :

1 – مواد ساينده براي پاک و تميزکردن دندان

2 –  مواد صابوني براي تميزکردن دندان بوسيله ايجاد کف و همچنين سهولت حرکت مسواک

3 – اسانس و مزه هاي مختلف براي خوش طعم کردن آن که معمولاً نعنا و پونه است

4 – رنگ ، باعث تنوع در رنگ خميردندانها ميشود

5 –  مواد داروئي مختلف مانند فلورايد کلروفيل ، هگزاکلروفن و غيره

6 – مواد روغني مانند گليسيرين و بالاخره مواد غليظ کننده که موجب غلظت مناسب و حالت خميري

مي گردد

يکي از اجزاء مهم خميردندان مواد ساينده آن مي باشد . زيرا اگر مواد ساينده و پاک کننده ضعيف و نرم و

ملايم باشد دندانها خوب پاک نميشوند و عمل تميزکنندگي بخوبي انجام نميگيرد . از طرفي اگر قوي و زبر و

ساينده باشد سبب فرسايش و سپس حساسيت دندانها ميگردد

بر اساس مواد تشکيل دهنده خميردندان و مورد مصرف آن خميردندانها به سه گروه اصلي تقسيم

 مي گردند :

1 – خميردندان فلورايد دار Toothpaste with fluoride :

اين خميردندانها اثر کاهش دهندگي پوسيدگي دندانها را بعهده دارند . طبق مطالعات متعدد مصرف

اين خميردندانها بمدت طولاني و از دوران کودکي تا 44 درصد از ميزان پوسيدگي مي کاهد و در نتيجه کمک

بزرگي به پيشگيري از پوسيدگي دندانها مينمايد

( بايد توجه داشت که در اين نوع خميردندانها معمولاً فرمول آن و يا کلمه فلورايددار را بزبان کشور سازنده در

روي لوله آن مي نويسند )

2 – خميردندان سفيد کننده Toothpaste whitening :

اين گونه خميردندانها داراي مواد ساينده و پاک کننده صابوني و قوي هستند که باعث تميزي و سفيدي و

شفافيت دندانها ميشوند . اين خميردندانها براي دندانهاي سالم و قوي مناسب ( با دندانپزشک مشورت

شود ) ولي براي دندانهائي که داراي پوسيدگيهاي متعدد و ميناي ضعيف هستند نامناسب ميباشد

3 – خميردندان کم کننده حساسيت دندان Toothpaste sensitivity :

اين خميردندانها در کم کردن حساسيت دندانها بخصوص حساسيت طوق دندان ها مؤثر ميباشد . مصرف

آنها براي اخذ نتيجه بايد طولاني باشد و براي تهيه نوع مناسب حتماً با دندانپزشک مشورت نمائيد . ماده

مؤثر اين خميردندانها معمولاً نيترات پتاسيم و يا استرونسيوم و غيره ميباشد

بنابراين هنگام خريد خميردندان بر اساس احتياج دندانها و يا دستور خاص که دندانپزشک ميدهد خميردندان

مناسب را بايد انتخاب کرد . چنانچه منظور تميزکردن دندانها باشد از خميردندانهاي سفيدکننده و اگر هدف

کاهش پوسيدگي باشد از خميردندانهاي حاوي فلورايد و بالاخره در موارديکه حساسيت شديد دندانها را

بخواهيم برطرف کنيم بايد از خميردندانهاي ضد حساسيت استفاده کنيم

دهان شویه Mouthwash :

دهان‌شویه یک محلول آبی غیر استریل است که بیشتر به منظور رفع بوی بد دهان و ضدعفونی کردن ازآن

استفاده می‌شود . علاوه بر این دهان‌شویه‌ها در کاهش فلور میکروبی دهان، پاک کردن باقی‌مانده مواد

غذایی و ایجاد تازگی و طعم خوشایند در دهان موثرند

دهان شویه‌ها را می‌توان بر اساس ترکیب و کارکرد آنها در دو دسته تقسیم کرد:

1 – دهان‌شویه‌های بهداشتی – آرایشی : 

این گروه «آنتی‌سپتیک» نیز نامیده می‌شوند، معمولا حاوی الکل هستند و کارکردهای زیر را دارند:

1 – پوشاندن و خنثی کردن بوی بد دهان

2 – شستن باقی‌مانده مواد غذایی از میان دندان‌ها و لثه

3 – کاهش فلور میکروبی دهان

4 – ایجاد طعم و بوی خوش و تازگی در دهان

2 – دهان شویه‌های درمانی :

این دهانشویه‌ها علاوه بر اینکه تمامی کارکردهای دهانشویه‌های آنتی‌سپتیک را در خود دارند؛ بر پیشگیری

و درمان برخی بیماری‌های دهان و دندان نیز موثرند؛ مثلا مانع تجمع پلاک دندانی می‌شوند، برخی دردهای

بافت دهان را تسکین می‌دهند یا بر مقاومت دندان‌ها می‌افزایند و در مقابل پوسیدگی از آنها محافظت

می‌کنند. این گروه شامل دهانشویه‌های ضد پلاک و ضد ژنژیویت (التهاب لثه) و فلوراید دار هستند

نکات مهم به هنگام استفاده از دهان شویه :

1 – از مهم ترین نکات درباره دهان‌شویه‌ها این است که استفاده نابجا از آنها ممکن است موجب

پنهان‌سازی پوسیدگی دندان و در نتیجه تأخیر در درمان بیماری‌هایی مانند التهابات شدید لثه و عفونت‌های

چرکی دهان و لثه شود

2 – در صورتی که پس از مسواک‌‌ زدن کامل، بوی بد از دهان خارج شود، تشخیص بیماری‌های لثه ارزش

دارد. در این شرایط نباید آن را با دهان‌شویه‌های معطر پوشاند و باید به دندانپزشک مراجعه کرد

3 – فلوراید، در برخی دهان‌شویه‌ها، ماده اصلی است و در برخی دیگر جزیی از فرمولاسیون دارویی برای

پیشگیری از پوسیدگی دندان است

4 – برخی دندانپزشکان به عنوان درمان کمکی برخی از بیماری‌های دهان و دندان یا پاک‌ سازی و بهبود

پس از جراحی‌های دهان و دندان، دهان‌شویه‌های حاوی آب اکسیژنه یا سرم شستشو تجویز می‌کنند

5 – مصرف درازمدت دهان‌شویه‌های اکسیژنه موجب تحریک بافت نرم ، از دست رفتن کلسیم سطوح

دندان‌ها و رویش موهای سیاه روی زبان می‌شود

6 – ستیل پیریدینیوم از محلول‌های دهان‌شویه است که می توانید برای ضدعفونی یا خوش‌بو کردن دهان

خود ، 20 قطره از آن را در نصف فنجان آب حل کنید و هر سه ساعت یک بار، دهانتان را با آن بشویید

7 – کلرهگزیدین از دیگر محلو‌ل‌های دهان‌شویه است که می‌توانید روزی دو بار، در صبح و شب، پس از

مسواک‌ زدن مقداری از آن را به مدت 30 ثانیه در دهان قرقره کنید.  این محلول برای ضدعفونی‌کردن و التیام

بخشیدن به التهابات لثه و زخم‌های مخاطی دهان مانند آفت به کار می‌رود

8 – برای تأثیر بهتر دهان‌شویه‌ها ، پس از استفاده‌ کردن از آنها ، تا 5 دقیقه از شستن دهان و نوشیدن

مایعات پرهیز کنید

9 – تهوع، استفراغ ، دردهای شکمی ، تنگی‌نفس و اختلال هوشیاری ازعوارض بلع اتفاقی کلرهگزیدین و

ستیل پیریدینیوم است که باید بلافاصله با مرکز فوریت‌های پزشکی تماس گرفت

نخ دندان Dental floss :

به طور کلی در بازار دو نوع نخ دندان وجود دارد:

1 – آغشته به موم

2 – بدون موم

در ارتباط با اینکه کدام یک از این دو نوع کارایی بیشتری دارد هنوز بحث وجود دارد. اما به طور شایع نخ دندان

آغشته به موم برای تمییز کردن بین دندان هایی که دارای پرکردگی آمالگام (ماده غیر همرنگ با دندان که

برای پر کردن دندان ها استفاده می شود) هستند به کار می رود. این که کدام نوع به کار رود زیاد مهم

نیست ، هدف اصلی حذف پلاک بین دندانی است

روش استفاده از نخ دندان

1 –حدود 40 تا50 سانتیمتر از نخ دندان را جدا نمایید

2 –  دو سر نخ دندان را دور انگشتان میانی هر دو دست بپیچانید و جمع کنید به طوری که حدود 5

سانتیمتر از نخ به صورت کشیده و سفت بین دو دست شما قرار گیرد

3 – نخ را با دو انگشت سبابه و شست بین دندان هایتان هدایت کنید

4 – نخ را از بالا بین نقاط تماس دندان ها هدایت کنید به طوری که هیچگونه جراحتی بر پاپیلای بین دندانی

وارد نشود.

5 – نخ را تا جائیکه بافت لثه اجازه می دهد زیر لثه ببرید

6 –  نخ را محکم در مقابل سطح یکی از دندان ها قرار دهید و سطح مذکور را چندین بار با حرکات عمودی

بالا و پایین پاک کنید و سپس بدون اینکه نخ را در بیاورید سطح دندان مجاور را نیز با همین روش پاک کنید

روش صحیح مسواک کردن Right way to brush :

1 – مسواك را آب سرد خيس كنيد . سپس با تكان دادن ، آب اضافي آن را بگيريد و به اندازة يك نخود

خميردندان روي آن قرار دهيداستفاده از خمير دندان زياد باعث ايجاد كف زياد در دهان شده و در نتيجه فرد

قبل از اينكه دندانها را كاملا مسواك كند، مجبور به شستن دهان مي شود. براي اينكه خميردندان در تماس

با همه دندانها قرار گيرد، خمير دندان را به داخل موهاي مسواك فشار دهيد

2 – موهاي مسواك را به طور مايل (با زاويه 45 درجه) روي سطح خارجي دندانها قرار دهيد. به طوري كه

نصف موهاي مسواك روي لثه قرار گيرد. به اين ترتيب موهاي وسط مسواك روي طوق دندانها قرار مي گيرد.

در هر بار سعي كنيد مسواك روي دو دندان رابه طور كامل بپوشاند

3 –  مسواك را از روي طوق دندان 10 تا 15 بار به سمت سطح جونده بكشيد

4 –  اين كار را براي سطح خارجي تمام دندانهاي آن فك انجام دهيد

5 –  كارهايي را كه در رديفهاي 2 و 3 گفته شد، در سطح هاي زباني (داخلي) دندانهاي آن فك هم انجام

دهيد

6 – براي سطح داخلي دندانهاي جلو مسواك را به صورت عمودي بر روي دندانها قرار دهيد و با حركات بالا و

پائين اين سطح را تميز كنيد

7 –  بعد از اينكه سطح داخلي و خارجي دندانها را مسواك كرديد، سطح جونده دندانها را مسواك كنيد.

براي اين كار مسواك را بر روي سطح جونده دندانها كمي فشار دهيد تا موهاي مسواك به خوبي به داخل

شيارهاي سطح جونده وارد شود. بعد چند بار، مسواك را به جلو وعقب بكشيد تا سطح جونده به خوبي

تميز شود

8 – تمامي اعمالي كه گفته شد، در فك ديگر نيز تكرار كنيد تا تمام دندانهاي آن فك نيز با استفاده از

مسواك تميز گردد

9 – چون خرده هاي مواد غذايي و ميكروبها روي سطح زبان جمع مي شود بهتر است روي زبان را هم با

مسواك تميز كنيد. براي اين كار مسواك را در عقب زبان قرار دهيد و به طرف جلو بكشيد. اين كار را چند بار

انجام دهيد. تميز كردن زبان نقش مهمي در از بين بردن بوي بد دهان دارد

10 – پس از مسواك كردن دندانها و زبان، دهان را چند بار با آب بشوئيد. ماساژ دادن لثه ها با انگشت پس

از مسواك كردن مفيد مي باشد

11 –  وقتي مسواك كردن دندانها تمام شد مسواك را خوب با آب بشوييد و در جايي دور از آلودگي نگهداري

كنيد

توجه داشته باشيد كه هيچ وقت مسواك خيس را در جعبه سربسته نگذارید چون مرطوب ماندن مسواک

باعث رشد میکرووبهای روی آن میشود

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در سه شنبه 30 شهریور1389 و ساعت 12:0 |

فرایند کنترل جذب و دفع

Intake & Output

وجود دستور پزشک مبنی بر کنترل جذب و دفع برای بیمار

درج مشخصات بیمارروی برگه چارت جذب و دفع و نصب کنار تخت بیمار

 

توضیح به بیمار و همراه او در مورد دلیل و اهمیت کنترل جذب و دفع

 

آموزش به بیمار در مورد نحوه اندازه گیری مایعات خوراکی و جمع آوری ادرار در ظرف مدرج

یادداشت نوع و میزان مایعات دریافتی و زمان آن در چارت مربوطه + کلیه مایعات وریدی (خون و سرم)

استفاده از لوازم حفاظت شخصی جهت اندازه گیری ترشحات و مایعات دفعی

 

یادداشت میزان ، نوع و زمان مایعات دفعی (ادرار،ترشحات سوند معده ، درنهای زخم ، چست تیوب)

محاسبه میزان کل مایعات در یافتی در پایان هر شیفت و ثبت آن در پرونده

 

در صورت عدم تناسب بین میزان جذب و دفع یا بروز علائم اولیگوری و آنوری گزارش به پزشک و ثبت در پرونده

 10

ثبت میزان جذب و دفع در گزارش پرستاری و چارت علائم حیاتی موجود در پرونده

توجهات پرستاری Attention Nursing

1 – بیمار چند سال دارد

2 – میزان عادی مصرف و دفع مایعات چقدر است

3 – آیا اخیرا اختلال در این میزان شده است

4 – آیا بیمار اخیرا دچار کاهش یا افزایش وزن شده است

5 – آیا بیمار از مشکلات کلیوی ، اسهال و غیره رنج می برد

6 – بیمار تحت درمان با چه داروهایی است

7 – آیا علائم ادم و احتباس آب دارد

8 – آیا علائم Dehydration دارد

9 – نتایج آزمایشها از نظر آب و الکترولیت ها چگونه است

10 – بیمار از چه راه هایی مایعات دفع و از چه راه هایی جذب می کند

11 – آیا بیمار به مقدار کافی مایعات و الکترولیت دریافت می کند

12 – آیا دستور غذایی و سرمی بیمار به موقع رعایت شده است

13 – آیا دهان و پوست بیمار در وضعیت مناسبی قرار دارد

نکات پرستاری Nursing Tips

1 – مقدار I & o را با روزهای قبل مقایسه کنید

2 – اختلال تعادل مایعات و الکترولیتها می تواند اثرات جدی روی اعمال بدن داشته باشد

3 – پرستار باید با علائم عدم تعادل آشنایی داشته باشد ( مثل تورم ، تنگی نفس شدید ، علائم کم آبی { Dehydration } )

4 – بیمارانی که تب دارند مایعات بیشتری از دست می دهند و نیاز بیشتری به جذب مایعات دارند

5 – افراد مبتلا به سوختگی شدید یا خونریزی شدید در معرض کم آبی هستند و نیاز بیشتری به جذب

مایعات دارند

6 – در اثر کم آبی شدید احتمال شوک وجود دارد که باید به علائم آن آشنا باشیم ( فشار خون پایین ، نبض

بالا ، تعریق شدید ، پوست سرد )

7 – یک فرد بالغ بطور متوسط در 24 ساعت نیاز به 2100 تا 2900 میلی لیتر مایع دارد

8 – اطفال در مقایسه با بالغین نیاز به حجم بیشتری از مایعات نسبت به وزن خود دارند

9 – قانونا باید جذب با دفع متناسب و حدودا برابر باشد

10 – میانگین دفع مایعات در بالغین حدود 1100 تا 1700 میلی لیتر در 24 ساعت می باشد

11 – هر وقت اختلالی در تعادل مایعات و الکترولیت ها پیش آید باید هرچه سریعتر برطرف شود

Normal = 60cc/Hour – Oliguri = 30cc/Hour – Anuri = 10cc/Hour – Poliuria = Upper 60cc/Hour   

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در دوشنبه 29 شهریور1389 و ساعت 12:0 |

شوک و سنکوپ Shock and syncope :

شوک حالتی است که در آن فعالیتهای حیاتی بدن در نتیجه عوامل مختلف کاهش می یابند . شایع ترین

علت بروز شوک ، کاهش حجم خون به دلیل خونریزی ، اسهال و استفراغ شدید است . دستگاه گردش

خون وظیفه رساندن اکسیژن و مواد غذایی به سلولها و دفع مواد زائد را عهده دار است . اختلال در این

وظیفه به اختلال در فعالیتهای حیاتی بدن منجر می شود . شوک در بچه های کم سن وسال ، افراد

سالمند ، روزه داری در افراد حساس و مظطرب و افراد مبتلا به بیماریهای مزمن شایعتر است

انواع مهم شوک عبارتند از :

1 – شوک ناشی از کاهش حجم خون ( از دست رفتن مقادیر زیاد خون )

2 – شوک قلبی ( نارسا بودن عمل قلب )

3 – شوک عفونی ( در اثر عفونت شدید )

4 – شوک تنفسی ( فلج عضلانی تنفسی )

5 – شوک روحی و روانی ( حمله غشی )

6 – شوک عصبی ( به دلیل درد شدید )

7 – شوک در اثر حساسیت ( آلرژی )

علایم و نشانه های عمومی شوک عبارتد از :

رنگ پریدگی ، کبودی و سردی پوست ، عرق فراوان ، تندی تنفس همراه با تلاش زیاد ، گشادی مردمک

چشمها ، احساس تشنگی ، تهوع و استفراغ ، بیقراری و هیجان ، نبض تند و ضعیف ( نخی شکل ) ،

افت فشار خون ، احساس خفقان و چنگ زدن به یقه ، از دست رفتن هوشیاری ، بی حالی و گود رفتن

چشمها ، کاهش دفع ادرار

1 – شوک ناشی از کاهش حجم خون Hypovolemic Shock :

این شوک غالبا به دنبال خونریزی ( خارجی یا داخلی ) و یا خارج شدن مقادیر زیاد مایع از بدن

( سوختگی ، اسهال و استفراغ ) ایجاد می شود . علت این شوک  کافی نبودن حجم خون در داخل

عروق است

2 – شوک قلبی  Cardiogenic shock :

این شوک بدلیل اختلاف در عضله قلب به دنبال سکته قلبی یا بیماریهای عضله قلب و یا بیماریهای دریچه

قلب ایجاد می شود . سکته قلبی شایع ترین علت شوک قلبی است

3 – شوک عفونی Infectious shock :

این شوک به دنبال ورود میکروبهای جدی به داخل خون و آزاد شدن سموم آنها ایجاد می شود

4 – شوک تنفسی  Shock respiratory :

این شوک در نتیجه انسداد راههای هوایی ثانویه با جسم خارجی یا برخی بیماریها و یا زخم مکنده در

قفسه سینه و ... ایجاد می شود

5 – شوک روحی روانی Mental shock :

در اثر حوادث ناگهاني و غيرقابل پيش بيني ( تصادف ، زلزله و ... ) رخ مي دهد و فرد را به شدت غافلگير

مي کند . در ابتدا بايد گفت که چنين حوادثي شوک بزرگي به روان وارد مي آورد و کارکرد نرمال و عادي آن

را به کل مختل کرده و کنترل فرد را بر رفتار خود ، ديگران و محيط اطراف به طرز چشمگيري کاهش

مي دهد و چنين اتفاقاتي تأثير خود را بر تمامي سيستم ( روحي و بدني ) بر جاي مي گذارد .

مراحل شوک به اين ترتيب است که افراد ابتدا دچار شوک روحي مي شوند ، ترس تمام وجود آنها را فرا

مي گيرد و با ناباوري به محيط اطراف خود نگاه مي کنند برخي از آنها دچار اختلالات مربوط به خواب و

کابوس هاي شبانه مي شوند برخي ديگر مدام وقايع گذشته را در ذهن خود مرور ، مي کنند و برخي به

گذشته برمي گردند و احساس مي کنند حادثه همچنان ادامه دارد . اين افراد براي رسيدن به يک تعادل

نسبي سعي مي کنند از چيزهائي که يادآور آن لحظات است دوري  کنند . در مورد حادثه مطلقاً صحبت

نمي کنند . از قرار گرفتن در معرض بوها و صداهاي موجود در فضاي حادثه خودداري مي کنند و از

مصاحبت با افرادي که آنها را به ياد روزهاي تلخ حادثه مي اندازند ، امتناع مي ورزند . در اين موارد اين

افراد حتماً بايد با يک روانپزشک مشورت کرده تا اقدامات لازم جهت آنها انجام گيرد

6 – شوک عصبی Nervous shock :

در نتیجه وارد شدن صدمه به نخاع ( مرکز تنظیم کننده قطر عروق ) ، درد و هیجان شدید ، فرد دچار

گشادی عروق خونی و شوک می شود

7 – شوک حساسیتی Allergic shock :

این نوع شوک در اثر تماس با مواد حساسیت زا ایجاد می شود .

علایم و نشانه های آن عبارتند از :

برافروختگی ، خارش و سوزش پوست خصوصا صورت ، گرفتگی گلو ، کهیر عمومی بدن ، تورم صورت و

لبها ، تنگی تنفس و خس خس سینه ، افت فشار خون ، رنگ پریدگی ، سیاهی رفتن چشمها و حالت

بیهوشی

نخستین اقدام های ضروری The first measures necessary :

1 – مصدوم را در وضعیت استراحت قرار دهید و از جابه جایی غیرضروری او خودداری کنید

2 – راه هوایی مصدوم را باز نموده و اجسام خارجی را از دهان او خارج کنید

3 – علل شوک را شناسایی کرده و برطرف نمایید

4 – اکسیژن 4 تا 6 لیتر در دقیقه داده شود ( درصورت وجود داشتن کپسول اکسیژن )

5 – در صورت نیاز تنفس مصنوعی و ماساژ قلبی داده شود

6 – لباس های تنگ مصدوم را آزاد کنید

7 – زیر پاهای مصدوم متکا قرار دهید تا بالاتر از سطح قلب قرار گیرند. (به شرطی که شکستگی و آسیب

پاها وجود نداشته باشد)

8 – علائم حیاتی (نبض ، فشار خون ، تنفس و درجه حرارت) را در بدو مواجه با مصدوم ثبت کرده و به

صورت دوره ای هر 5 دقیقه تکرار کنید

9 – مصدوم را گرم نگهدارید

10 –  شکستگی ها را ثابت کنید و در صورت درد شدید ، با دستور پزشک مسکن بدهید

11 – از راه خوراکی به مصدومین چیزی داده نشود، می توانید با پارچه خیس دهان آنان را مرطوب کنید

12 – در شکستگی جمجمه ، سر مصدوم را بالاتر از سطح زمین قرار دهید تا آسیب کمتری به مغز وارد

شود

13 – نواحی خونریزی دهنده را با فشار و قرار دادن گاز استریل مهار کنید

14 – در شوک قلبی بیمار را در وضعیت نشسته قرار دهید

15 – در شوک حساسیتی ، از داروهای ضد حساسیتی مثل آدرنالین و آنتی هیستامین استفاده شود

16 – از ورود مواد استفراغی به درون مجاری تنفسی جلوگیری کنید

17 – مصدومین را سریعا به مراکز درمانی انتقال دهید

سنکوپ Syncope :

سنکوپ (غش) یک حالت نیمه بیهوشی و ملایم تر از شوک است . در این حالت فرد دچار بی خبری

کوتاه مدت از اطراف خود می شود. علت آن نرسیدن خون کافی درکوتاه مدت به مغز است . در حالت

سنکوپ دستگاه های قلب و ریه فعال هستند . از علل آن می توان شوک هیجانی (دیدن مناظر

وحشتناک ، شنیدن اخبار ناگوار، ایستادن طولانی همراه با ازدحام جمعیت و خستگی شدید ، گرما و

فقدان هوای تازه و ...) نام برد

علائم و نشانه های آن عبارتند از:

رنگ پریدگی و سردی و تعریق فراوان پوست ، نبض ضعیف ، تنفس سطحی و تند و گشادی مردمک

چشم ها

 نخستین اقدام های ضروری The first measures necessary :

1 – مصدوم را به پشت بخوابانید و استراحت کامل بدهید

2 – لباس های تنگ او را آزاد کنید

3 – در صورت دسترسی اکسیژن کافی بدهید

4 – پاهای او را بالا ببرید

5 – در صورت نیاز تنفس مصنوعی و ماساژ قلب داده شود ( عملیات CPR )

6 – از نظر احتمال ایجاد آسیب به دلیل سقوط بررسی لازم به عمل آید

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در پنجشنبه 11 شهریور1389 و ساعت 12:0 |

بررسی نبض Study Pulse :

نبض حجم خونی است که توسط قلب به داخل شریان ها ( سرخرگ ) پمب شده و به صورت یک موج

طول شریانها را طی می کند . نبض در محل هایی که شریانها سطحی شده و از روی یک استخوان یا

عضله عبور می کند قابل لمس و اندازه گیری است . جهت بررسی نبض دو انگشت خود را در سمت

داخل بازو قرار دهید  (براکیال) تعداد ضربان طبیعی در بالغین 60 تا 100 ضربه در دقیقه است در کودکان

این میزان بیشتر بوده و با بالا رفتن سن کمترمی شود . ضربان کمتر و یا بیشتر از حد طبیعی نشانه ای

از بیماری است ( در حال ایستاده نباید نبض را گرفت )

 شمارش نبض منظم : تعداد نبض در 15 ثانیه  ضربدر 4  ویا در 30 ثانیه ضربدر 2

شمارش نبض نامنضم : تعداد نبض در 60 ثانیه

نبض افراد بستگی به  سن افراد ، جثه ( هیکل ) ، نوع فعالیت ، ورزش و مصرف بعضی از دارو ها  دارد

تعداد نبض  طبیعی در سنین متفاوت Number of normal pulse in different ages :

سن

تعداد نبض

نوزاد

100 الی 160 ضربه در دقیقه

نوزاد و یا کودک 1 تا 10 سال

70 الی 120 ضربه در دقیقه

بالای 10 سال

60 الی 100 ضربه در دقیقه

ورزشکار

40 الی 60 ضربه در دقیقه

 
نکته : به دلیل دارا بودن نبض در انگشت شصت هیچ گاه با انگشت شست نبض را اندازه گیری نکنید و

نوک دو انگشت وسط خود را درانتهای شست مصدوم  روی مچ دست به طرف قلب  بفشارید تا نبض را

پیدا کنید .

نقاط نبض در بدن Pulse points of body :

1 – نبض رادیال  Radial Pulse : در مچ دست در امتداد انگشت شصت

2 – نبض براکیال Brachial Pulse : بین عضله دو سر و سه سر بازو در محل چن قدامی آرنج در امتداد

انگشت کوچک

3 – نبض تمپرال Temperal Pulse : در ناحیه گیجگاهی در بالای انتهای ابرو احساس می شود

4 – نبض فمورال Femoral Pulse : در کشاله ران قرار دارد . در زیر لیگامان اینکو نئال

5 – نبض اپیکال Apical Pulse : در نوک قلب  ، در چهارمین یا پنجمین فضای بین دنده ای در سمت چب

6 – نبض کاروتید  Carotid Pulse : در ناحیه گردن در دو طرف تیروئید قرار دارد

7 – نبض پشت زانویی Popliteal pulse : در ناحیه پشت زانوی پا قرار دارد

8 – نبض تیبیا خلفی Posterior Tibial pulse : ناحیه داخلی غوزک پا

9 – نبض پشت پایی Dorsalis Pedis pulse : در بالای کف پا قرار دارد

10 – نبض اولنا Ulnar pulse : در ناحیه زند زبرین در مچ دست قرار دارد

11 نبض خارجی فک بالا External maxillary : در قسمت خارجی فک بالا قرار دارد

بررسی نبض محیطی Study Peripheral pulse :

اهداف  Objectives :

1 – فراهم کردن اطلاعات پایه برای انجام ارزیابی بعدی

2 – تعیین طبیعی بودن تعداد نبض محیطی

3 – طبیعی بودن ریتم و حجم نبض

4 – مقایسه تساوی نبض های محیطی در دو طرف بدن

5 – بررسی مداوم تغیرات وضعیت سلامتی بیمار

روش کار  Program :

1 – دستهای خود را بشوئید

2 – بیمار را از اقدام خود مطلع کنید

3 – مناسب ترین محل را برای شمارش نبض انتخاب کنید ( نبض رادیال )

4 – بیمار در وضعیت مناسب ( نشسته یا خوابیده ) باشد

5 – کف دست بیمار رو به پایین قرار بگیرد

6 – با دو انگشت وسط نبض بیمار را حس کنید

7 – ساعت خود را در معرض دید قرار دهید

8 – نبض منظم را در 15 یا 30 ثانیه و نبض نامنظم را یک دقیقه کامل بشمارید

9 – در هنگام شمارش به ریتم و حجم نبض توجه کنید

10 تعداد نبض در دقیقه را در دفتر یا برگه ثبت علائم حیاتی  درج نمائید

11 – موارد غیر طبیعی را در پرونده و گزارش پرستاری قید نمائید

12 – دستهای خود را مجددا بشوئید

بررسی نبض نوک قلب Study Apical Pulse :

اهداف  Objectives :

1 – شمارش نبض کودکان 2 تا 3 سال و یا بالغینی که نبض محیطی نامنظم دارند

2 – بررسی مداوم بیماران مبتلا به بیماری قلبی و یا افرادی که داروهای قلبی مانند دیگوکسین مصرف

می کنند

3 – تعیین طبیعی بودن ضربان قلب و منظم بودن ریتم قلب

روش کار  Program :

1 – آماده کردن گوشی پزشکی

2 – بیمار را از اقدام خود مطلع کنید

3 – لباسهای بیمار را کنار زده و دیافراگم گوشی را روی نوک قلب در چهارمین یا پنجمین فضای بین

دنده ای در سمت چب

قرار دهید ( توجه داشته باشید دیافراگم گوشی را با کف دست خود گرم نمائید )

4 – ساعت را در معرض دید خود قرار دهید

5 – توجه داشته باشید که هر صدای ( لاب – داب ) یک ضربه محسوب می شود

6 – ضربان منظم را 15 یا 30 ثانیه و ضربان نامنظم را یک دقیقه کامل بشمارید

7 – به ریتم و قدرت قلب در هنگام شمارش دقت شود

8 – تعداد ضربان قلب در دقیقه را در دفتر یا برگه ثبت علائم حیاتی  درج نمائید

9 – موارد غیر طبیعی را در پرونده و گزارش پرستاری قید نمائید

نکته : گاهی اوقات لازم می شود نبض محیطی و ضربان نوک قلب همزمان شمارش گردد که اختلاف آن

مشخص گردد این عمل باید توسط دو پرستار با استفاده از یک ساعت و در یک لحظه زمانی مشخص

انجام شود  ونتیجه آن بررسی گردد

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در چهارشنبه 10 شهریور1389 و ساعت 13:46 |

گرما و سرما درمانی  Heat and cold therapy :

الف – گرما درمانی  Heat therapy :

اهداف  Objectives :

1 – گرم کردن بخشی از بدن ، برقراری راحتی ، آرامش خواب

2 – افزایش گردش خون و تسریع بهبودی

3 – کاهش درد عضلانی

انواع گرما درمانی  Types of heat therapy :

1 – استفاده از کیسه آب گرم

2 – استفاده از چراغ گرما

3 – استفاده از حمام نشیمن گاهی ( لگن آبگرم )

4 – کمپرس گرم واستریل

5 – کمپرس گرم

6 – استفاده از سشوار (هوای گرم )

1 – استفاده از کیسه آب گرم  Use hot water bag : 

وسایل لازم  Utensil Necessary :

1 – کیسه آب گرم

2 – رویه مخصوص کیسه آب گرم

3 – ظرف محتوی آب گرم

4 – دماسنج جیوه ای

5 – حوله یا پارچه جهت خشک کردن کیسه آب گرم

روش کار  Program :

1 – دستور پزشک را کنترل نمائید

2 – محل مورد نظر را از وجود عدم زخم ، قرمزی ، خراشیدگی مورد برسی قرار دهید

3 – کیسه آب گرم را آماده کنید

4 – کیسه آب گرم را به اطاق بیمار برده و او را از اقدام خود مطلع کنید

5 – کیسه آب گرم را در حوله یا پارچه بپیچید و آنرا در محل مورد نظر ثابت کنید

6 – جهت بررسی هر 10 دقیقه به بیمار سر بزنید

7 – در صورت درد ، قرمزی زیاد و تورم کیسه را بردارید

8 – حداکثر کیسه را 30 دقیقه نگه دارید

9 – وسایل را جمع کنید ، آب کیسه را خالی نمائید و آنرا بصورت وارونه آویزان کنید

10 نتیجه اقدامات خود را در گزارش پرستاری قید نمائید

2 – استفاده از چراغ گرما  Use heat lamp :

روش کار  Program :

1 – دستور پزشک را بررسی نمائید

2 – محل مورد نظر را از وجود عدم زخم ، قرمزی ، خراشیدگی مورد برسی قرار دهید

3 – چراغ گرما را به اتاق بیمار برده و بیمار را از اقدام خود مطلع کنید

4 – پوشش ناحیه را بر دارید

5 – چراغ را در فاصله 30 تا 45 سانتیمتر تنظیم کنید

6 – جهت بررسی هر 10 دقیقه به بیمار سر بزنید

7 – در صورت درد ، قرمزی زیاد و تورم چراغ را بردارید

8 – حداکثر چراغ را 30 دقیقه نگه دارید

9 – وسایل را جمع کنید و نتیجه اقدامات خود را در گزارش پرستاری قید نمائید

3 – استفاده از حمام نشیمن گاهی ( لگن آبگرم )  Use hot tub :

روش کار  Program :

1 – دستور پزشک را بررسی نمائید

2 – به اتاق بیمار بروید و او را از اقدام خود مطلع کنید

3 – لگن را تا نیمه آب پر کنید و درجه آب را تنظیم کنید ( 40 درجه سانتی گراد )

4 – دارو و ماده ضد عفونی کننده ( مثل بتادین ) را به مقدار کافی در آب بریزید

5 – بیمار را به حمام ببرید و لباسهای وی را خارج نمایید

6 – در صورت داشتن پانسمان آنرا بردارید و بیمار را در داخل لگن قرار دهید

7 – در صورت مساعد بودن حال وی او را در حمام تنها بگذارید و زنگ اخبار حمام را به وی نشان دهید

8 – جهت بررسی هر 10 دقیقه به بیمار سر بزنید

9 – حداکثر بیمار را بمدت 30 دقیقه در لگن آب نگه دارید

10 – پس از اتمام کار بیمار را کاملا خشک نمائید و او را در پوشیدن لباس کمک کنید

11 – بیمار را به اتاق خودش ببرید و او را در وضعیت مناسب قرار دهید

12 – وسایل را جمع آوری و تمیز کنید

13 – دستهای خود را بشوئید و نتیجه اقدامات خود را در گزارش پرستاری قید نمائید

4 – کمپرس گرم واستریل  Warm compresses and sterile :

برای ناحیه چشم و جاهایی که نیاز به استریل دارد استفاده می شود

کمپرس گرم سبب شل شدن پوسته‌های روی چشم می‌شود و به این ترتیب هنگام تمیز کردن پلک این

پوسته‌ها راحت تر جدا می‌شوند . کمپرس گرم همچنین سبب گرم شدن و شل شدن پلاک‌هایی

می‌شود که غدد چربی پلک را مسدود می‌کنند . از حوله‌ای که با آب گرم مرطوب شده برای این کار

استفاده می‌شود . در ابتدای دوره درمان شایداین کار چند بار در روز هر بار بمدت 5دقیقه تجویز شود ،

پس از آن کمپرس گرم ممکن است یک بار در روز و بمدت چند دقیقه کافی باشد

5 – کمپرس گرم  Warm compresses :

از گرما معمولا در آسیب دیدگیهای مزمنی که التهاب یا تورم ندارند استفاده می شود .در عضلات سفت و

دردناک و درد مفاصل کمپرس گرم می تواند به کار رود . با اطمینان از وجود چندین لایه پارچه بین کمپرس

و پوست می توانید 15 – 20  دقیقه آنرابر روی پوست قرار دهید

موارد منع استفاده از گرما و احتياطهاي مربوطه عبارتند از :

: Contraindications and precautions related to use of heat are   

1 – التهاب، تروما يا خونريزي حاد

2 – اختلالات خوني (مثل هموفيلي)

3 – 1پوست فاقد حس نظير آسيب كامل طناب نخاعي

4 – عدم توانايي در پاسخ به درد نظير كوما و دمانس

5 – اختلال در تنظيم گرما مثل استفاده از داروهاي نورولپتيك

6 – مناطق بدخيمي

7 – نواحي ايسكمي نظير بيكفايتيهاي شرياني

8 – پوست آتروفيك مثلاً در بيماراني كه تحت رژيمهاي استروئيدي طولاني مدت هستند.

9 – نسج اسكار نابالغ

10 – ادم

11 – ضايعات پوستي عفوني و زخمهاي باز

نکته : استفاده از گرما بالاخص در افراد مسن يا خيلي جوان بايد تحت نظارت كارشناس انجام شود زيرا

گرماي بيش از حد ميتواند موجب سوختگي پوست گردد

ب – سرما درمانی  cold therapy :

 اهداف  Objectives :

1 – پایین آوردن درجه حرارت بیمار

2 – کاهش یا جلوگیری از خونریزی بدنبال صدمه یا جراحی

3 – کاهش التهاب

4 – پیشگیری از تورم بافتها بلافاصله پس از جراحی یا صدمه

5 – کاهش درد مفصلی ناشی از تجمع مایع

6 – تسکین سردردهای ناشی از انبساط عروق

انواع سرما درمانی  Types of cold therapy :

1 – کیسه یخ

2 – کمپرس سرد

3 – حمام آب ولرم

1 – کیسه یخ  Cold pack :

روش کار  Program :

1 – دستور پزشک را کنترل نمائید

2 – کیسه یخ را آماده کنید و به اتاق بیمار ببرید

3 – بیمار را از اقدام خود مطلع کنید

4 – لباسهای موضع را بردارید و بیمار را در وضعیت راحت قرار دهید

5 – کیسه را در محل مورد نظر بمدت 20 تا 30 دقیقه قرار دهید

6 – جهت بررسی هر 10 دقیقه به بیمار سر بزنید

7 – وسایل را جمع اوری کنید و دستهای خود را بشوئید

8 – نتیجه اقدامات خود را در گزارش پرستاری قید نمائید

2 – کمپرس سرد  Cold compresses :

روش کار  Program :

1 – دستور پزشک را کنترل نمائید

2 – بیمار را از اقدام خود مطلع کنید

3 – مشمع و رویه آنرا در زیر بیمار قرار دهید

4 – لباسهای موضع را بردارید و بیمار را در وضعیت راحت قرار دهید

5 – گاز یا پارچه را داخل آب یخ قرار دهید و آنرا بفشارید و روی موضع قرار دهید

6 – برای خنک نگه داشتن موضع می توان کیسه یخ را روی کمپرس قرار داد

7 – در صورت عدم استفاده از کیسه یخ کمپرس را هر 5 دقیقه تعویض نمائید

8 – پس از اتمام کار پوست بیمار را کاملا  خشک نمائید

9 – دستهای خود را بشوئید و نتیجه اقدامات خود را در گزارش پرستاری قید نمائید

3 – حمام آب ولرم  bath water Semi-warm :

روش کار  Program :

1 – دستور پزشک را کنترل نمائید

2 – بیمار را از اقدام خود مطلع کنید و لباسهای بیمار را در آورید

3 -  این عمل می تواند در وان حمام انجام شود و یا روی تخت با استفاده از پدهای خیس و یا ملحفه

صورت بگیرید

4 – مشمع و رویه آنرا در زیر بیمار قرار دهید

5 – پدهای خیس را در زیر بغل بیمار و روی سینه قرار دهید

6 – ملحفه را با آب ولرم خیس کنید و روی بیمار تب دار بکشید

7 – در گاهی اوقات می توان از جریان هوای پنکه استفاده کرد

8 – این عمل را تا طبیعی شدن درجه حرارت بدن بیمار تکرار کنید

9 – پس از اتمام کار پوست بیمار را کاملا  خشک نمائید

10 - وسایل را جمع آوری کنید و دستهای خود را بشوئید

11 – نتیجه اقدامات خود را در گزارش پرستاری قید نمائید

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در سه شنبه 9 شهریور1389 و ساعت 12:0 |

فشار خون  Blood Pressur :

 به نیرویی گفته می‌شود که توسط خون در جریان ، به دیوارهٔ رگ‌ها وارد می‌آید و یکی از علائم اصلی

حیات است .                        مقاومت رگ × برون ده قلب = فشار خون

فشار خون با جریان یافتن به شاهرگ‌ها و به رگ‌ها کم می‌شود . اصولا فشارخون در بخشهای مختلف

سیستم گردش خون متفاوت است ولی در اندازه گیری ، فشار خون به دو نوع فشارخون سیستولی و

دیاستولی مجزا می شود .

بالاترین میزان فشار خون ، فشار سیستولیک است یعنی فشاری که به هنگام انقباض ماهیچه قلب

موجب می‌شود تا خون از قلب به سایر نقاط بدن برسد . کمترین میزان فشار خون ، فشار دیاستولیک

است که فشار بین ضربانهای قلب محسوب می‌شود و مربوط به زمانی است که قلب در حالت استراحت

است .  فشار خون بر حسب میلیمتر جیوه ( mmHg ) اندازه گیری می‌شود .

میزان فشار خون بر پایه دو عدد نشان داده می‌شود. اولین عدد مربوط به فشار سیستولیک یا ماکزیمم و

دومی مربوط به فشار دیاستولیک یا مینیمم است .  معمولا یک فشار خون متعادل زیر  140 / 85 mmHg

است. 140 فشار سیستولیک و 85 فشار دیاستولیک می باشد .  اگر فردی دچار بیماری دیابت باشد ،

فشار خون وی باید کمتر از  130 / 80 mmHgباشد.

به عارضه افزایش فشار خون بیش از حد طبیعی ،  فشار خون بالا یا هیپرتانسیون گفته می‌شود .

همچنین به فشار خون کمتر از حد طبیعی هیپوتانسیون گفته می شود .

تنظیم فشار خون در بدن توسط چند اندام مانند قلب ، کلیه ، رگ انجام می گیرد و علاوه بر رژیم غذایی

به ویژه مصرف نمک ، هورمونهایی مانند رنین ، آنژیوتانسین دو ، آدرنالین و آلدوسترون بر آن موثرند... .

عوارض‌ فشار خون بالا   Complications HyperTension :

سکته مغزی ، حمله قلبی ، نارسایی احتقانی قلب و ورم‌ ریه ، نارسایی‌ کلیه و آسیب چشمی و مشکل

بینایی از عوارض اصلی فشار خون بالا هستند . باید دانست که هرچه فشار خون بالاتر باشد ، میزان

امید به زندگی پایینتر خواهد بود . در افرادی که دچار فشار خون بالا هستند ، میزان ابتلا به سکته مغزی

و حمله قلبی بیشتر خواهد بود . اگر فشار خون بالا به مدت طولانی بدون درمان باقی بماند ، ممکن

است نارسایی کلیوی رخ دهد و یا حتی به بینایی آسیب وارد شود . در ضمن امکان دارد که قلب بطور

غیر طبیعی بزرگ شده و کارایی آن کم شود که چنین وضعیتی می تواند منجر به نارسایی قلبی و

اختلال در پمپاژ خون توسط قلب شود.

دستگاه اندازه گیری فشار خون  Device to measure blood pressure :

دستگاه اندازه گیری فشار خون یك وسیله ضروری در تشخیص پزشكی است . این دستگاهها انواع

مختلفی از جمله نوع جیوه ای ، عقربه ای ، اتوماتیك و جیوه ای پایه دار دارند . فشارسنج های جیوه ای

ساده ترین و دقیقترین وسیله برای اندازه گیری فشار خون هستند . در ذیل قسمتهای مختلف دستگاه

فشارسنج جیوه ای توضیح داده می شود

دستگاه اندازه گیری فشار خون جیوه ای  Device to measure blood pressure mercury :

این دستگاه از قسمتهای زیر تشكیل شده است:

 1 – كاف یا بازوبند  Bracelet :

كاف یك پوشش دو لایه از جنس پارچه و دراز است كه خاصیت ارتجاعی نداشته و به دور بازو پیچیده

می شود . بازوبند باید به اندازه كافی بلند باشد تا بطور كامل دور بازوی فرد را بگیرد.  

2 – كیسه هوا  Airbag :

كیسه هوا از جنس لاستیكی است كه در درون بازوبند قرار می گیرد و قابل باد شدن است . این كیسه

قابل مشاهده نیست و فقط دو لوله لاستیكی متصل به آن از بازوبند خارج میشود. كیسه هایی كه

نسبت به بازوی فرد خیلی كوتاه یا باریك باشند و یا هر دو اشكال را داشته باشند (در مجموع خیلی

كوچك باشند) فشار خون را بطور كاذب بالاتر از فشار خون واقعی و اگر بیش از حد پهن باشند، فشار

خون را پایینتر از فشار خون واقعی نشان خواهند داد. اگر كیسه كاملاً دور بازو را نگیرد یا وسط كیسه

دقیقاً روی شریان بازویی قرار نداشته باشد ، ممكن است فشار اندازه گیری شده ، فشار واقعی نباشد .

در بعضی دستگاهها وسط كیسه لاستیكی با علامت بر روی بازوبند، مشخص شده است. اندازه عرض

كیسه هوا بطور متوسط 15- 13 سانتیمتر و طول آن 35- 30 سانتیمتر است.

3 – لوله های لاستیكی  Rubber tube :

از وسط كیسه هوا دو لوله لاستیكی خارج می شود كه یكی به پمپ و دیگری به دستگاه وصل میگردد .

این دو لوله ، كار انتقال و خروج هوا را بر عهده دارند . طول لوله باید حدود 76 سانتیمتر باشد. 

4 – پمپ لاستیكی ، دریچه و پیچ تنظیم هوا  pump Rubber , Valve and Screw Adjustment air :

از این پمپ برای تلمبه كردن و انتقال هوا به داخل كیسه هوا و تخلیه هوا از آن ، استفاده میشود. برای

ورود و خروج هوا بر روی پمپ دریچه ای در نظر گرفته شده است كه بوسیله پیچ فلزی كه با دست باز و

بسته میشود، ورود و خروج هوا تنظیم میگردد . اگر پیچ ورود و خروج هوا را ببندیم ، باید جیوه در سطح

ثابت بماند و در زمانی كه آن را باز میكنیم ، باید اجازه دهد سطح جیوه بطور قابل كنترل پایین بیاید. 

5 – مخزن جیوه  Mercury tank :

مخزن جیوه در انتهای دستگاه و داخل لوله شیشه ای قرار دارد و دارای یك پیچ تنظیم است كه ورود و

خروج جیوه را به داخل لوله شیشه ای تنظیم می كند . قبل از اندازه گیری فشار خون باید پیچ مخزن

جیوه باز شود تا اجازه دهد جیوه به درون لوله راه یابد . در زمانی كه هیچ فشاری وجود ندارد سطح جیوه

در لوله باید بر روی صفر باشد . پس از خاتمه اندازه گیری باید دستگاه را كج نمود تا جیوه درون لوله به

سمت مخزن هدایت شود و سپس پیچ مخزن را بست تا در زمانی كه از دستگاه استفاده نمی شودجیوه

در لوله باقی نماند.

6 – لوله شیشه ای  Glass tube :

این لوله درون یك محفظه فلزی مدرج قرار دارد كه برحسب میلیمتر جیوه و به فاصله های 10 میلیمتر

جیوه درجه بندی شده است . با باد كردن كیسه هوا، در صورتی كه پیچ مخزن جیوه باز باشد، جیوه به

درون لوله راه یافته و بالا میرود و با تخلیه باد كیسة هوا ، سطح جیوه در لوله پایین می آید . میزان فشار

را میتوان از روی سطح جیوه در لوله مدرج خواند . چون سطح جیوه به صورت هلالی در لوله قرار میگیرد،

برای خواندن میزان فشار خون باید بالاترین نقطه هلال جیوه در ستون را در نظرگرفت .

در دستگاه عقربه ای به جای مخزن جیوه و لوله شیشه ای از یك فشارسنج عقربه ای استفاده شده

است كه با یك فنر كار میكند و بقیه قسمتهای آن مشابه دستگاه جیوه ای است

گوشی پزشكی  Stethoscope :

این گوشی از سه قسمت تشكیل شده است : 

1 – انتهای گوشی  End of stethoscope :

این قسمت از دو لوله فلزی تشكیل شده است كه در انتهای آنها پوشش لاستیكی قرار دارد و باید بطور

ثابت و راحت در داخل گوشها قرار گیرد . در بعضی گوشی ها این قسمت بصورت مورب است و وقتی

داخل گوش قرار میگیرد قسمت مورب آنها باید متمایل به جلو باشد . دو لولة فلزی در انتهای دیگر به دو

لوله لاستیكی متصل میشوند.

2 – لوله های لاستیكی  Rubber tube :

این دو لوله از یك طرف به لوله های فلزی متصل هستند و سپس به یك لوله منتهی شده و به صفحه

گوشی وصل میگردند. 

3 – دیافراگم یا صفحه گوشی  Stethoscope diaphragm :

این قسمت از یك صفحه فلزی (دیافراگم) تشكیل شده است كه به انتهای لولة لاستیكی متصل است .

گاهی بعضی از صفحه های گوشی دو طرف دارد؛ یك طرف آن بل (قسمت كوچكتر و با سطح گودتر) و

طرف دیگر دیافراگم (قسمت بزرگتر و با سطح صاف) است كه توسط یك قطعه فلزی میله ای شكل كوچك

كه قابلیت چرخش دارد، به انتهای لوله لاستیكی وصل است . اگر گوشی هم دیافراگم و هم قسمت بل

داشته باشد، باید گوشی را در گوش بگذارید و با زدن ضربة ملایم روی دیافراگم یا بل دریابید كه كدامیك از

این دو قسمت به لولة گوشی ارتباط دارد و صدا را منتقل می كند . معمولاً با نیم دور چرخاندن میلة فلزی

می توان دیافراگم یا بل را به لولة گوشی مرتبط ساخت. صدا از قسمت بل بهتر شنیده میشود؛ اما اگر از

دیافراگم استفاده میشود باید با انگشتان دست صفحة گوشی را روی بازو نگه داشت.

شرایط اندازه گیری فشار خون  Terms measuring blood pressure :

قبل از اندازه گیری فشار خون رعایت موارد زیر ضرورت دارد :

# حداقل نیم ساعت قبل از اندازه گیری فشار خون، فرد معاینه شونده باید فعالیت شدید نداشته باشد؛

غذای سنگین، قهوه ، الكل ، دارو و نوشیدنی های محرك مصرف نكرده باشد و سیگار نكشیده باشد .

ضمناً فرد نباید مدت طولانی (بیش از 14 ساعت) ناشتا باشد

# 5 دقیقه قبل از اندازه گیری فشار خون ، فرد معاینه شونده باید استراحت كامل داشته باشد

# لباس فرد معاینه شونده باید سبك و آستین های لباس به اندازه كافی گشاد باشد تا وقتی آستین بالا

زده می شود روی بازو فشار وارد نكند . اگر آستین تنگ باشد و روی بازو فشار آورد باید لباس را درآورد .

آستین تنگ باعث اعمال فشار روی سرخرگ بازویی شده و در نتیجه بطور كاذب فشار خون پایینتر از آنچه

هست خوانده میشود

# اتاق معاینه باید ساكت و آرام و با دمایی مناسب باشد

# از گفتگوهای مهیج و شوخی با فردی كه فشار خون او اندازه گیری میشود، باید خودداری شود

# فشار خون را میتوان در حالت نشسته ، ایستاده و دراز كشیده اندازه گیری كرد

روش اندازه گیری فشار خون  Method measuring blood pressure :

1 – آستین بلوز دست راست فرد معاینه شونده را در قسمت بالای بازو جمع كنید؛ طوری كه قسمت

بالای بازو برهنه باشد

2 – اگر فشار خون فرد را در حالت نشسته اندازه می گیرید، دست راست او را بر روی میز قرار دهید

3 – دستگاه فشارسنج را نزدیك بازویی كه میخواهید فشار خون را اندازه بگیرید قرار دهید . اگر هوایی

درون كیسه لاستیكی بازوبند باشد بوسیله پیچ تنظیم هوای پمپ دستگاه، هوای كیسه را تخلیه كنید و

سپس بازوبند فشارسنج را به دور بازوی راست فرد ببندید . بازوبند نباید خیلی محكم یا خیلی شل به

دور بازو بسته شود؛ زیرا میزان فشار خون بطور كاذب پایین یا بالا نشان داده میشود . بازوبند فشارسنج

نباید روی آستین قرار گیرد

4 – لبه تحتانی بازوبند باید 3- 2 سانتیمتر بالاتر از چین آرنج (گودی بین ساعد و بازو) باشد و دو لولة

لاستیكی آن بطور قرینه در دو طرف سرخرگ بازویی و بر روی چین آرنج قرار گیرد. لوله ها نبایستی گره یا

پیچ بخورند و همچنین نباید تا بخورند یا در زیر بازوبند گیر كنند

5 – فرد معاینه كننده باید وضعیت مناسبی با میز معاینه داشته باشد . فاصله گیرندة فشار خون با فرد

معاینه شونده نباید بیش از یك متر باشد

6 – اگر از فشارسنج جیوه ای استفاده میشود ، ستون جیوه در وضعیت عمودی و در مقابل چشم معاینه

كننده قرار گیرد

7 – پیچ مخزن جیوه را باز كنید . در فشارسنج های عقربه ای نیازی به این كار نیست

8 – سطح جیوه در زمانی كه هیچگونه فشاری به فشارسنج وارد نمی شود، دقیقاً باید روی صفر باشد.

در صورت استفاده از فشارسنج عقربه ای عقربه باید روی صفر قرار گیرد

9 – نبض مچ دست را با انگشتان اشاره و میانه حس كنید. این نبض در بالای مفصل مچ درون شیاری در

امتداد انگشت شست حس میشود

10 – برای اندازه گیری صحیح فشار خون در ابتدا سطح Peak inflatin (حداكثر سطح باد كردن بازوبند) را

محاسبه كنید . یعنی ابتدا پس از بستن بازوبند به دست راست فرد معاینه شونده، با یك دست نبض مچ

همان دست را لمس كنید و با دست دیگر پیچ پمپ لاستیكی را ببندید و بصورت متوالی و سریع روی

پمپ فشار آورید و آنقدر كیسة هوای بازوبند را باد كنید تا دیگر نبض مچ دست حس نشود در همان زمان

سطح جیوه را كه در ستون جیوه بالا آمده است یا عددی كه عقربه روی آن قرار گرفته است (عدد قطع

نبض) را در ذهن خود بخاطر بسپارید. سپس پیچ پمپ را كاملاً باز كرده و سریعاً باد بازوبند را تخلیه كنید.

بعد 30 میلی متر جیوه به آن عدد بدست آمده اضافه كنید. بنابراین حداكثر سطح باد كردن بازوبند بدست

می آید

11 – مجددا کاف یا بازوبند را ببندید و گوشی را بر روی نبض براکیال قرار دهید ( قسمت داخلی آرنج

دست )

12 – پیچ پمپ را ببندید و بازوبند را باد كنید تا به حداكثر سطح باد كردن بازوبند (عدد به دست آمده)

برسد؛ سپس پیچ پمپ را به آهستگی باز كنید و با سرعت آهسته 3- 2 میلی متر جیوه در ثانیه (حدود

یك تا دو علامت نشانه مدرج در ستون شیشه ای یا در صفحه عقربه) باد بازوبند را تخلیه كنید . دیگر پیچ

پمپ را دستكار نكنید. سطح جیوه یا عقربه كم كم پایین می آید تا جایی كه صداهای كورتكوف

(Kortotkoff) ظاهر میشود

13 – همزمان با اولین صدایی كه در گوش شنیده میشود به سطح جیوه یا عقربه نگاه كنید و آن سطح را

در ذهن به خاطر بسپارید . این سطح نشان دهندة فشار سیستولی یا ماكزیمم است . تخلیه باد بازوبند

به آرامی ادامه می یابد و سطح جیوه یا عقربه نیز پایین می آید . همچنان به سطح جیوه یا عقربه توجه

كنید . زمانی میرسد كه دیگر صدای واضحی شنیده نمی شود یا صدا خفیف و كم كم قطع میشود . نقطه

قطع صدا نشان دهندة فشار دیاستولی یا مینیمم است

14 – این سطح را در ذهن بسپارید سپس باد بازوبند را با باز كردن كامل پیچ پمپ به سرعت تخلیه كنید .

عدد اول را به عنوان فشار ماكزیمم و عدد دوم را به عنوان فشار مینیمم یادداشت كنید.

15 – پس از اندازه گیری فشار خون ، بازوبند دستگاه را باز كنید و در محل خود قرار دهید

 نكات مهم در اندازه گیری فشار خون  Important Tips measuring blood pressure :

1 – حداقل 2- 1 دقیقه بین اندازه گیری مجدد فشار خون فاصله بگذارید

2 – اگر در اولین اندازه گیری فشار خون صدایی شنیده نشد سریعاً باد بازوبند را تخلیه كنید و پس از یك

دقیقه دوباره اندازه گیری كنید

3 – از باد كردن مكرر بازوبند باید اجتناب كرد؛ زیرا موجب احتقان وریدهای بازویی شده و در نتیجه بر روی

میزان فشار خون تأثیر گذاشته و بطور كاذب فشار دیاستولی را افزایش و فشار سیستولی را كاهش

می دهد

4 – در افرادی كه ضربان قلب نامنظم دارند و فشار خون آنها از ضربانی به ضربان دیگر تغییر میكند،

چندین بار فشار خون را با رعایت زمان مناسب اندازه گیری كنید . اعداد بدست آمده از فشار ماكزیمم را

با هم جمع كنید و متوسط آن را بدست آورید و سپس اعداد بدست آمده از فشار مینیمم را با هم جمع

كنید و متوسط آن را بدست آورید . این اعداد به عنوان فشار خون فرد در نظر گرفته می شود

5 – در حین اندازه گیری فشار خون پیچ پمپ لاستیكی را یكباره باز نكنید؛ اگر باد بازوبند خیلی سریع

تخلیه شود ، بخصوص زمانی كه تعداد ضربان قلب فرد كم بوده یا ضربان قلب نامنظم است ، موجب

اشتباه در خواندن میزان فشار خون می گردد

6 – اگر بازوبند به اندازه كافی باد نشود ، نمی تواند سرخرگ بازویی را مسدود كند ، لذا باید به این

مسئله توجه شود

7 – در افراد پیر فشار خون باید در هر دو دست اندازه گیری شود . اگر فشار خون در هر دو بازو متفاوت

بود، میزان فشار خون بالاتر را انتخاب كنید ،در افرادی كه از داروهای كاهش دهندة فشار خون مصرف

می كنند، فشار خون را در حالت ایستاده یا دراز كشیده اندازه گیری كنید

8 – در خانم های باردار فشار خون را در حالت نشسته یا به صورت دراز كشیده به پهلوی چپ ،

اندازه گیری كنید

9 – اگر برای اندازه گیری فشار خون افرادی كه دارای وزن بالا و چاق هستند ، از بازوبندهای كوچك

استفاده شود، ممكن است فشار خون این افراد بطور كاذب بالا خوانده شود . كیسة هوای داخل بازوبند

بایستی حداقل 3/2 یا % 80 دور بازو را بپوشاند. اگر بازوبند بزرگ در اختیار نیست ، قسمت وسط كیسة

هوا را روی سطح داخلی بازو قرار دهید (روی سرخرگ بازویی)

10 – در افراد مسن ممكن است با تخلیه باد بازوبند با سرعت 3- 2 میلی متر جیوه، سطح جیوه یا عقربه

ضربان یا پرش داشته باشد و پایین نیاید و خواند فشار خون مشكل شود؛ بنابراین باید باد بازوبند را كمی

بیشتر تخلیه كرد تا سطح جیوه یا عقربه به آرامی پایین آید

11 – در خانم های باردار مرحله آرام تر شدن یا خفه شدن صدا (مرحله چهارم كورتكوف) به عنوان

فشار خون دیاستولی یا مینیمم در نظر گرفته میشود. اما در افراد عادی از بین رفتن كامل صدا یعنی قطع

صدا (مرحله پنجم صدای كورتكوف) به عنوان فشار خون مینیمم در نظر گرفته میشود.

12 – اگر در خانمهای باردار حداقل در دو نوبت اندازه گیری با فاصله 6 ساعت یا بیشتر ، فشار خون

ماكزیمم 30 میلیمتر جیوه یا فشار خون مینیمم 15 میلیمتر جیوه نسبت به فشار خون آنها در گذشته و

زمان غیر بارداری افزایش یافته باشد و یا فشار خون ماكزیمم 140 میلیمتر جیوه یا بیشتر و یا فشار خون

مینیمم 90 میلیمتر جیوه یا بیشتر باشد، نشانة بالا بودن فشار خون است و در این حالت حتماً باید خانم

باردار به پزشك مراجعه كند

13 – در خواندن اعداد فشار خون باید دقت كنید تا تمایلی به ختم اعداد آخر به صفر یا پنج نباشد، مثلاً

اگر اعداد 83/127 بدست آمده است آن را به صفر یا پنج یعنی 85/130 ختم نكنید

14 – لازم است دستگاههای فشارسنج هر 6 ماه یك بار با دستگاه فشارسنج جیوه ای سالم مقایسه و

در صورت وجود اشكال تعمیر گردند

15 – افرادی كه فشار خون طبیعی دارند (فشار ماكزیمم كمتر از 130 و فشار مینیمم كمتر از 85 میلیمتر

جیوه) لازم است هر دو سال یك بار فشار خون آنها اندازه گیری شود

16 – افرادی كه فشار خون آنها در اولین اندازه گیری بالاتر از 85/130 ولی كمتر از 110/170 میلیمتر جیوه

باشد، باید در طول حداقل 4 الی 6 هفته چندین بار در شرایط مختلف فشار خونشان اندازه گیری شود و

متوسط فشار خونهای بدست آمده محاسبه شود و در صورتی كه 90/140 میلیمتر جیوه و یا بیشتر بود به

پزشك مراجعه نمایند

17 – در بعضی افراد ممكن است فقط فشار خون سیستولی و یا فقط فشار خون دیاستولی بالا باشد ؛

بنابراین اگر فشار خون ماكزیمم طبیعی (140 < میلیمتر جیوه) و فشار خون مینیمم بالا (90  میلیمتر

جیوه) باشد به آن فشار خون بالای دیاستولی میگویند و برعكس اگر فشار خون مینیمم طبیعی

(90 < میلیمتر جیوه) و فشار خون ماكزیمم بالا (140 میلیمتر جیوه) باشد آن را فشار خون بالای

سیستولی مینامند. فشار خون بالای سیستولی بیشتر در افراد سالمند دیده میشود

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در دوشنبه 8 شهریور1389 و ساعت 14:0 |

دیابت  Diabetes :

مرض قند یا دیابت  یک اختلال سوخت و سازی در بدن است . بدین صورت که سرعت و توانایی بدن در

استفاده و سوخت و ساز کامل قندها کاهش می‌یابد . از اینرو قند خون افزایش می‌یابد . در واقع دیابت

یک بیماری است که در آن بدن دچار کمبود انسولین است یا انسولین تولیدی را به درستی مصرف

نمی‌کند.انسولین یک هورمونی است که برای تبدیل شکر ونشاسته ودیگر غذاها به انرژی مورد نیاز

فعالیت‌های روزانه در سلول‌های بدن ضروری و مورد نیاز است . عوامل به وجود آورنده دیابت همواره به

صورت یک راز بوده وهنوز هم به طور کامل شناخته نشده‌است البته عوامل ژنتیکی و چاقی وتحرکات کم

و ورزش نکردن نقش مهمی در ابتلای فرد به دیابت دارند .

انواع دیابت  Types of diabetes :

از دید پزشکی چندین نوع بیماری دیابت وجود دارد :

1 – دیابت شیرین  Diabetes mellitus :

دیابت شیرین یا مرض قند یک اختلال سوخت و سازی در بدن است . بدین صورت که سرعت و توانایی

بدن در استفاده و سوخت و ساز کامل قندها کاهش می‌یابد که به دو نوع تقسیم می شود

الف – دیابت نوع یک  Type 1 diabetes :

بدن مبتلایان به دیابت نوع یک که اغلب در سنین زیر 30 سالگی نمایان می‌شود ، توانایی تولید

انسولین را ندارد و این امر موجب افزایش سطح قند خون می‌گردد . این امر به دلیل از دست رفتن

سلول‌های β (جزایر لانگرهانس پانکراس) اتفاق می‌افتد .

دلیل اصلی از دست رفتن سلول‌های β ، حمله سلول‌های لنفوسیت T به دلیل خودایمنی است که در

بیشتر موارد بروز بیماری بدنبال ابتلا به یک بیماری ویروسی اتفاق می‌افتد . روش درمانی آن تزریق

انسولین و کنترل دائمی میزان قند خون می باشد .

انسولین هورمونی است که راه را برای ورود گلوکز به سلول‌ها باز می‌کند و در آنجا این مواد را میسوزاند

ب – دیابت نوع دوم  Type 2 diabetes :

در مرض قند نوع دوم بدن فرد مبتلا انسولین تولید می‌کند و حتی ممکن است غلظت انسولین در خون از

مقدار معمول آن نیز بیشتر باشد اما گیرنده‌های یاخته‌ای فرد نسبت به انسولین مقاوم شده و در حقیقت

نمی‌گذارند انسولین وارد سلولها شده و اعمال طبیعی خود را انجام دهد . در این حالت می‌توان با درمان

رژیمی و ورزش غلظت قند خون را کاهش داد . شیوع این نوع در حال ازدیاد است . مرض قند نوع دوم در

افراد چاق دیده می‌شود و درصد شیوع این بیماری در زنان بیش از مردان است . به بیان دیگر این نوع

دیابت ناشی از مقاومت بدن در برابرمصرف انسولین (شرایطی که بدن از استفاده صحیح انسولین

خودداری می‌کند) وهمچنین کمبود مقدار انسولین نیز وجود دارد

2 – دیابت بارداری  Gestational diabetes :

هر نوع اختلال تحمل قند که برای اولین بار در طی بارداری ایجاد شود . دیابت بارداری مربوط به چند

ماهه آخر دوران بارداری است و معمولاً سابقه خانوادگی در ابتلا به آن نقش دارد . کاهش مصرف

کربوهیدرات‌ها و محدود کردن دریافت قندهای خالص و افزایش تعداد وعده‌های غذا و کاهش حجم وعده‌ها

از جمله عوامل بهبود بخش می‌باشند. ناگفته پیداست که این نوع دیابت فقط در بانوان شیوع دارد . در

واقع این دیابت مختص به دوران بارداری زنان است ولی حدود 5 تا  10 درصد از این زنان فورا بعد ازاینکه

بار دار شدند دیابت آنها به دیابت نوع دو تبدیل می‌شود

3 – دیابت بی‌مزه  Diabetes insipidu :

در آن ، بیماری به دلیل اختلالی در کلیه‌ها یا در غدهٔ هیپوفیز ، بیش از اندازه ادرار دفع می‌کند

4 – دیابت دارویی  Diabetes Drug :

ناشی از مصرف داروهای ادرار آور مانند تیازیدها می‌باشد

5 – دیابت فسفره  Phosphate diabetes :

اصطلاحی است که متخصصین ارتوپدی برای وضعیتی به کار می‌برند که فرد در اثر اختلالات متابولیک ،

مقدار زیادی فسفر از ادرار دفع می‌کند و میزان مواد معدنی استخوان‌ها نیز کاهش می‌یابد.

عوارض دیابت  Diabetes Symptoms :

دیابتی‌ها در معرض آسیبهایی مانند حملات قلبی ، مشکلات کلیوی ، نابینایی ، ناشنوایی ، زخم های

دیابتی و نشانگان پاهای سوزان هستند .  یکی از دلایل این امر چسبیدن قند بالای به یاخته‌ها و تبدیل

آن به ماده‌ای مضر به نام سوربیتول می‌باشد .  

پزشکان بوسیله انجام آزمایشی بنام هموگلوبین A1C و اندازه گیری میزان قند چسبیده به سلولها به

میزان آسیب‌های عصبی وارد شده پی می‌برند . دیابت ممکن است منجر به اختلال در کارکرد سرخ‌نای

(مری) و تنبلی معده ، اختلالات کیسه صفرا ، اختلالات عملکرد کبدی و اختلال در عملکرد روده بزرگ و

کوچک شود که هر کدام به نوع خود باعث بروز علائم ویژه‌ای می‌شود

راه های تشخیص دیابت  Ways to diagnose diabetes :

برای تشخیص اینکه آیا فرد مبتلا به دیابت است یا در آستانه ابتلا به دیابت است دو نوع تست انجام

می‌گیرد . که به نام‌های فستینگ گلوکز پلاسما تست (GPF) وتست تلورنس گلوکز بزاق (TTGO)

معروفند .هر دو تست می‌تواند تشخیص دهد که آیا فرد به دیابت مبتلا هست یا در آستانه ابتلا به دیابت

قرار دارد . مرکز دیابت آمریکا تست GPF را پیشنهاد می‌کند چراکه این تست آسان تر کم هزینه وسریع

می‌باشد . با انجام این تست اگر سطح گلوکز خون افراد بین 100 تا 125 ld/mg باشد فرد در آستانه ابتلا

به دیابت است و اگر سطح گلوکز خون 126 وبالاتر باشد فرد مبتلا به دیابت است . ولی در تستTTGO

سطح گلوکز خون افرد بعد از روزه بودن وسپس اینکه فرد بعد از 2 ساعت یک آشامیدنی که مقدار گلوکز

فراوان را دارا است می‌نوشد وبعد از آن اگر سطح گلوکز خون افراد بعد از 2 ساعت بعد از نوشیدن

نوشیدنی 140 تا 199 ld/ mg باشد فرد در آستانه ابتلا به دیابت قرار دارد واگر سطح گلوکز خون 200

وبالاتر باشد فرد مبتلا به دیابت است

دستگاه اندازه گیری قند خون  Glucometer :

هر دستگاه اندازه گیری قند خون از 3 قسمت تشکیل شده است : سنسور اندازه گیری ، سوزن لنست ،

نوار اندازه گیری . روش اندازه گیری قند خون با استفاده از دستگاه های اندازه گیری ، از نظر دقت و صحت

نتایج ، بهتر و قابل اطمینان تر از سایر روش هاست

طریقه استفاده از دستگاه اندازه گیری قند خون  Way usage of glucometer :

با وجود تفاوت های ظاهری ، روش استفاده از تمام دستگاه ها ، برای اندازه گیری قند خون ، تقریباً

یکسان است . بدین صورت که ابتدا شدت ضربه سوزن لنست را تنظیم نموده و بوسیله آن نمونه ای از

قند خون خود را بر روی نوار اندازه گیری قرار دهید و آن را وارد دستگاه نمایید . پس از چند لحظه ، میزان

قند خون شما بر روی دستگاه نمایش داده خواهد شد

نکاتی برای اندازه گیری قند خون  Tips for measuring blood glucose :

# هرگز از یک نوار اندازه گیری بیش از یکبار استفاده نکنید

# برای پیشگیری از بروز خطا ، پیش از اندازه گیری حتماً دستانتان را با آب گرم و صابون بشویید

# شستشوی دست ها با آب گرم و صابون ، خروج خون از سر انگشتان را نیز ساده تر می کند

# به تاریخ انقضاء درج شده بر روی بستۀ نوار اندازه گیری دقت نمایید

# به منظور اطمینان از صحت نتایج، از دستگاه هایی استفاده کنید که از سیستم  کنترل حجم خون 

برخوردارند

تزریق صحیح انسولین Injection correct insulin :

نکات مورد توجه در رابطه با تزریق صحیح انسولین در بیماران مبتلا به دیابت :

اندازه گیری دقیق قند خون اهمیت زیادی دارد . چنانچه انسولین به درستی تجویز شود ، در یک فرد وابسته

به انسولین به عنوان یک داروی نجاتبخش حیات عمل میکند ولی در صورت تجویز نادرست باعث بروز

عوارضی میشود که از آسیب بافتی تا شوک انسولینی متغیر هستند. معمولا با تزریق دو بار یا بیشتر

انسولین در روز میتوانند خون بیمار را کنترل کرد

سرنگ انسولین Insulin syringe :

برای تزریق انسولین سرنگ های 100 واحدی در دسترس هستند . بیماران می توانند با رعایت بهداشت

فردی تا چهار بار از یک سرنگ انسولین استفاده کنند پس از تزریق برای استفاده مجدد از سرنگ ، انسولین

باقی مانده در آن را تخلیه کرده ، سرپوش سوزن را در محل خود قرار داده و سرنگ را در یخچال نگهداری

کنید

شرایط نگهداری انسولین Insulin Storage Conditions :

انسولین هرگز نباید منجمد شود یا در دمای بیش از27 درجه سانتیگراد نگهداری گردد. انسولین را تا یک ماه

می توان در حرارت اتاق نگهداری کرد . اگر در مدت یک ماه مصرف نشود باید در یخچال گذاشته شود ، زیرا

در غیر این صورت قدرت اثر خود را از دست خواهد داد

آماده سازی و تزریق انسولین Preparation and injection of insulin :

انسولین کدر و شیری رنگ را باید قبل از مصرف با برگرداندن آرام ویال و غلطاندن آن در بین دو دست کاملا

مخلوط کنید و بیمار باید یاد بگیرد که چگونه انسولین را با مقدار صحیح درون سرنگ بکشد و همچنین ضمن

استفاده از سرنگ شرایط استریل را رعایت نماید ، هنگام گذاشتن سرپوش سوزن نکات ایمنی را رعایت

کند و سرنگهای استفاده شده را در یک ظرف پلاستیکی محکم (ظرف خالی مواد شوینده) بیندازد

انتخاب و چرخش محل تزریق Selection and rotation of injection site :

استفاده مکرر از یک محل برای تزریق می تواند به مرور باعث آسیب  به بافت گردد . تغییرات بافتی حاصله

می تواند باعث کاهش جذب انسولین گردد که به عدم کنترل بیماری می انجامد برای پیشگیری از بروز این

مشکل ، محل تزریق را به دقت انتخاب کرده و به طور منظم تغییر دهید و حتی الامکان از عضلاتی که

فعالیت زیادی دارند استفاده نکنید زیرا کار شدید عضلانی سرعت جذب را افزایش می دهد 

خصوصیات محل های تزریق Characteristics injection site :                                     

1- به راحتی در دسترس باشند (ران ، بازو ، شکم و باسن)                     

2- حساسیت کمی به درد داشته باشند                                            

3-از نظر چشمی و لمسی طبیعی به نظر برسند

 تکنیکهای خود تزریقی Techniques self-injection :

وسایلی که باید برای استفاده در منزل تهیه نمایید ، شامل انسولین نسخه شده ، پنبه و سرنگ های مورد

تایید همراه با سوزن  می باشد. استفاده از الکل برای تمیز کردن پوست توصیه نمی شود

با یک دست پوست محل تزریق را بکشید و ناحیه وسیعی را با انگشتان بگیرید تا محل تزریق ثابت شود با

دست دیگر سرنگ را مانند مداد بگیرید و سوزن را به طور عمودی وارد پوست کنید و پیستون را تا آخر فشار

دهید.

اگر قرار است دو نوع انسولین را در یک سرنگ مخلوط کنید ابتدا باید انسولین کریستال را بكشيد.

آموزش به بيمار Patient education :

1 – قبل از فعاليت و ورزش غذاي كافي بخوريد

2 – وعده هاي غذايي را حذف نكنيد

3 – تقريبا هر 4 – 5  ساعت يك وعده غذايي يا غذاي مختصر بخو ريد

4 – قند خون را به طور  مرتب كنترل كنيد

5 – بازوبند هويت پزشكي بپوشيد

6 – به طور منظم به پزشك مراجعه كنيد

7 – مقدار انسولين را فقط تحت نظر پزشك تغيير دهيد

8 – علائم شوك انسولين ودرمان آن كه شامل موارد زير است به اعضاي خانواده و همكارانتان آموزش

دهيد :

علائم : تعريق ، لرزش ، عصبانيت ، گرسنگي وضعف

علل بوجود آمدن : انسولين بيش از حد ، فعاليت شديد و نخوردن غذاي كافي

درمان اوليه Initial treatment :

10 – 15 گرم قند ساده مثلا 2 تا 3 قرص گلوكز ساده ، يك لوله ژل گلوكز ، نيم يا يك فنجان آب ميوه ، 

خوردن يك غذاي مختصر پس از درمان اوليه شامل نشاسته وپروتئين مثل نان وپنير ، شير ونان سوخاري يا

نصف ساندويچ

 عوارض درمان با انسولین Complications of insulin therapy :

1 – واكنش هاي حساسيتي موضعي به صورت قرمزي ، تورم ، درد، سفتي و كهيربه اندازه 2 – 4

سانتيمتر در محل تزريق

2 – از بين رفتن بافت چربي زير جلدي كه به صورت فرورفتگي در پوست بروزمي كند

3 – مقاومت به انسولين كه شايع ترين علت آن چاقي است وبا كاهش وزن از بين ميرود

4 – بالا رفتن قند خون هنكام صبح كه نياز بيماران را به تزريق انسولين در ساعات اوليه روز افزايش

مي دهد اين پديده با تزريق انسولين NPH عصر قبل از شام رخ مي دهد كه براي پيشگيري از آن NPHعصر

را قبل از خواب تزريق كنيد .

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در یکشنبه 7 شهریور1389 و ساعت 18:0 |

تغذیه  Nutrition :

تعریف تغذیه  Definition Nutrition :

به مجموعه فعل و انفعالاتی که موجب می شود موجود زنده مواد مغذی را دریافت داشته و آنها را به

مصرف رشد و نمو بدن برساند را تغذیه گویند

غذا  Food :

هر ماده جامد یا مایعی که بعد از خورده شدن و هضم ، به مصرف رشد و نمو ، ترمیم و نگهداری بافتهای

مختلف بدن و سایر اعمال حیاتی برسد غذا نام دارد

کالری Calorie :

مقدار حرارتی که بتواند درجه حرارت 1cm مکعب آب را 1 درجه سانتیگراد افزایش دهد

کیلو کالری Kilocalories :

 مقدار حرارتی که بتواند درجه حرارت 1 لیتر مکعب آب را 1 درجه سانتیگراد افزایش دهد

برای نشان دادن مقدار انرژی هر ماده غذایی ، واحد انرژی حرارتی یعنی کالری را بکار می برند

انرژی مورد نیاز بدن Body energy needed :

عبارت است از کل کالری برای نیاز متابولیسم پایه ، فعالیت فیزیکی و اثرات حرارتی غذا

متابولیسم پایه ( Basal Metabolism Rate ( BMR  :

مقدار انرژی لازم برای انجام فعالیت های غیر ارادی بدن در فاصله زمانی 12 ساعت ناشتا بودن که شامل

تنفس ، تپش قلب ، حفظ دمای بدن ، تون عضلات ، تولید و آزاد سازی ترشحات بدن است یعنی میزان

انرژی که بدن برای زنده ماندن نیاز دارد

عوامل تعیین کننده مقدار کالری Factors Determinants calories :

1 – جنسیت Sexuality : چون بافت ماهیچه ای مردان بیشتر است نیاز به کالری بیشتری دارد

2 – قد Stature : افراد قد بلند کالری بیشتری نیاز دارند

3 – سن Age : هرچه بالاتر رود نیاز کالری کمتر می شود

4 – وزن Weight : هرچه بیشتر باشد نیاز کالری بیشتر است

5 – میزان فعالیت Size Activity : با افزایش آن میزان نیاز به کالری بیشتر می شود

رژیم غذایی مناسب Diet Appropriate :

در یک رژیم غذایی مناسب از هرم غذایی استفاده می شود که در طی یک روز از همه گروه های غذایی

استفاده شود معمولا در یک رژیم غذایی مناسب سهم پروتئین 20% ، سهم کربوهیدرات 55% ، سهم

چربیها 20% و سهم ویتامینها و املاح معدنی 5% می باشد

هرم غذایی  Food Pyramid :

 شامل 5 گروه زیر می باشد

1 - گروه نان  2 - گروه سبزیها  3 - گروه میوه ها  4 - گروه گوشت  5 -  گروه لبنیات

1 – گروه نان  Bread group :

شامل غلات کامل ( گندم، جو ، جودوسر، ارزن)، برنج ، و انواع ماکارانی( لازانیا، رشته فرنگی، رشته

پلویی و رشته آشی) است . این گروه کربوهیدرات پیچیده و فیبرهمچنین ویتامینهای خانوادهB  و املاحی

چون آهن و پروتئین مورد نیار بدن ما را تامین می کند

2 – گروه سبزیجات  Vegetables group :

شامل بسیاری ازسبزیهای متنوع از جمله سبزیهای سبزرنگ ( مثل سبزی خوردن) ، صیفی جات و

سبزیهای نشاسته ای ( مثل باقالا) است . این گروه تامین کننده املاح و ویتامین مورد نیازماست از جمله

ویتامین A ، C و املاح کلسیم و منیزیم همچنین تامین کننده فیبرنیز می باشد

3 – گروه میوه ها  Fruits group :

شامل انواع و اقسام میوه هایی است که شما با آن آشنا هستید . این گروه تأمین کننده فیبر،

ویتامین A ، C  و پتاسیم است . این گروه با اهمیت است چرا که فاقد سدیم چربی و کلسترول

می باشد.

4 – گروه گوشت  Meat group :

شامل گوشت قرمز، گوشت ماکیان، ماهی، تخم مرغ و حبوبات است .

این گروه غذایی برای تامین پروتئین، فسفر، ویتامین های B1 ، B3 ، B6 ، B12 و بسیاری از املاح چون

آهن می باشد . حبوبات زیر گروه سبزیهای نشاسته ای هستند ولی چون از نظرغذایی ، محتوای

پروتئین واملاح شبیه گوشت هستند دراین گروه قرار دارند

5 – گروه لبنیات  Dairy Group :

شامل شیر، ماست و پنیر است بهترین منبع تامین کننده کلسیم هستند و تامین کننده پروتئین

ویتامین A ، B2 و B12  می باشند.

چربیها  Fats :

چربیها جزء 5 گروه مواد غذایی بشمار نمی رود . چربی ها ، روغنها و شیرینیها  از آنجا که کالری رژیم را

تأمین می کنند قابل توجه هستند اما چون دارای مواد مغذی کمی می باشند مصرف به کمترین میزان

توصیه می شود . این گروه شامل : کره ،مارگارین ، سس سالاد ، روغنها ، مایونز، خامه، پنیرخامه ای ،

سرشیر، چیپس ها است و مواد قندی که شکلاتها ، آب نبات ، شیرینی کیک ، نوشابه ، شربت ، ژله ،

دسر، مربا ، شکر و عسل است

تقسیم بندی مواد غذایی  Food division :

1 – کربوهیدراتها  Carbohydrates ( انرژی زا )

2 – پروتئین ها  Proteins ( انرژی زا )

3 – چربی ها  Fats ( انرژی زا )

4 – ویتامین ها و مواد معدنی  Vitamins and Minerals ( فاقد انرژی )

1 – کربوهیدراتها  Carbohydrates :

از نظر ساختمانی کربوهیدراتها از کربن ، اکسیژن و هیدروژن تشکیل شده است که به سه دسته زیر

تقسیم می شوند :

الف – مونو ساکاریدها  Monosaccharides

قند ساده که بدون هضم مستقیما جذب گردش خون می شود و شامل گلوکز ، فروکتوز ( قند میوه ) و

گالاکتوز  می باشد . گلوکز ( قند خون ) در میوه ها ، سبزیجات ، عسل و ... موجود می باشد

ب – دی ساکاریدها  Disaccharides :

از دو مونوساکارید تشکیل شده است و مهمترین آنها ساکاروز ، مالتوز و لاکتوز می باشد

پ – پلی ساکاریدها  Polysaccharides :

از چندین مونوساکارید تشکیل شده است

نکته : گلوکز بصورت گلیکوژن که یک پلی ساکارید است در کبد ذخیره می شود تبدیل گلوگز به کلیکوژن

را گلیکوژنزمی گویند و بعد از تکمیل ذخایر گلیکوژن کبد و ماهیچه ، هیدراتهای کربن را به صورت چربی در

بدن ذخیره می کنند که این عمل را لیپوژنز می گویند

کربوهیدرات ها به دو گروه اصلی زیر تقسیم بندی می شوند :

1 - کربوهیدرات های ساده  Simple carbohydrates :

2 - کربوهیدرات های پیچیده   Complex carbohydrates :

کربوهیدرات های ساده که اغلب تحت عنوان قندهای ساده نامیده می شوند، حاوی فروکتوز، ساکاروز و

لاکتوز می باشنددر حالی که کربوهیدراتهای پیچیده از پلی ساکاریدها (نشاسته و فیبرهای غذایی)

تشکیل شده است میوه ها مانند انبه و موز منابع غنی کربوهیدرات های ساده هستند و کربوهیدراتهای

پیچیده شامل سبزی های نشاسته ای مانند سیب زمینی ، حبوبات (لوبیا، عدس و نخود) و غذاهای

حاوی غلات کامل یا سبوس دار است بهترین راه برای دریافت کربوهیدرات ها خوردن میوه ها و سبزیجات

است

نقش کربوهیدراتها در بدن The role of carbohydrates in the body :

نقش اصلی و عمده آنها به عنوان منبع انرژی است . بافت عصبی و بافت ریه فقط از کربوهیدرات به

عنوان منبع انرژیمی تواند استفاده کند . انرژی حاصل از کربوهیدراتها تقریبا همیشه ثابت است و بدون

توجه به منبع آن ـ نشاسته یا قند ـ یک گرم کربوهیدرات، 4 کیلو کالری انرژی تولید می کند .کربوهیدراتها

موجب حفظ پروتئینها می شوند . به این معنی که بدن برای تأمین انرژی به پروتئین غذا یا بافتهای بدن

نیاز پیدا نمی کند به این اث ، عمل صرفه جویی پروتئین گفته می شود . وجود کربوهیدراتها برای سوخت

و ساز کامل چربیها در بدن ضروری است و همچنین این مواد بخشی از ترکیبات ساختمانی بدن را

تشکیل می دهند مثل غضروف، استخوان و بافت عصبی. لاکتوز (قند شیر) سبب رشد باکتریهای خاصی

در روده بزرگ می شود که آنها بعضی از ویتامینهای گروه ب را می سازند .همچنین جذب کلسیم و فسفر

را در روده کوچک افزایش می دهند .

2 – پروتئین ها  Proteins :

جزء مواد آلی هستند که از واحدهای ساختمانی بنام اسید اسید آمینه ساخته شده است عناصر

ساختمانی اسید آمینه را کربن ، اکسیژن ، هیدروژن و ازت تشکیل شده است

تقسیم بندی پروتئینها از لحاظ ترکیب ساختمانی آنها

1 - پروتئینهای ساده  Simple proteins :

پروتئینهایی هستند که از هیدرولیز آنها فقط اسیدهای آمینه بدست می‌آید و خود به دو دسته یعنی

پروتئینهای کروی و رشته‌ای تقسیم می‌شوند.

الف - پروتئینهای کروی  Globular proteins :

آنهایی هستند که مولکول آنها دارای شکل کروی یا بیضی بوده و در آب و محلولهای نمکی رقیق

محلول‌اند و مهمترین آنها عبارتند از: آلبومین ، گلوبولینها ، هیستونها ، پروتامینها . آلبومین در سلولهای

مختلف وجود دارد و به آلبومین داخل خون ، آلبومین سرم گویند که مقدارش نسبت به پروتئینهای دیگر

سرم ، بیشتر است . از نقشهای این پروتئین تنظیم فشار اسمزی خون و نقل و انتقال مولکولهای کوچک

مثل اسیدهای چرب و برخی از هورمونها می‌باشد. این پروتئین بوسیله سلولهای کبدی ساخته

می‌شود.در خون انسان چند نوع گلوبین وجود دارد که آنها را به صورت گلوبینهای α و β و δ تقسیم

می‌کنند. که هر کدام وظیفه خاصی دارد مثلا نوع β ، حمل یونهای فلزی مثل Fe را انجام می‌دهند.

هیستونها ، در هسته سلول یافت می‌شوند و به 5 نوع تقسیم می‌شوند. که در بین گونه‌ها ، یکسان

می‌باشد. این پروتئین به این دلیل که اسید آمینه بازی زیادی دارد دارای خاصیت بازی می‌باشد .

پروتامینها نیز مثل هیستون در هسته و در اجتماع با اسیدهای نوکلئیک یافت می‌شود و مثل هیستونها

، بازی هستند

ب - پروتئینهای رشته‌ای  Filamentous proteins :

پروتئینهایی هستند که از مولکولهای خیلی طویل رشته مانند ساخته شده‌اند و می‌توان آنها را به دو

دسته تقسیم کرد . دسته اول که در محلولهای نمکی غلیظ محلول‌اند و دسته دوم که کاملا غیر محلول

بوده و به آنها اسکلرو پروتئین گویند . در مورد پروتئینهای محلول دو مثال عمده ، فیبرینوژن ( از اجتماع این

در خون ، فیبرین بوجود می‌آید و همین موجب انعقاد خون می‌شود ) و میوزین و اکتین (پروتئینهای

انقباضی) را نام می‌برند .در مورد پروتئینهای غیر محلول به کلاژن ، کراتین و فیبروئین اشاره می‌کنند .

کلاژن در بدن جانوران فراوان بوده و در پوست ، غضروف و قرنیه چشم به مقدار زیاد یافت می‌شود کراتین

نیز در مو ، ناخن و چشم یافت می‌شود در رشته‌های خیلی طویلی را ایجاد می‌کند . فیبروئین ، پروتئین

رشته ابریشم است و مقاومت مکانیکی آن بسیار زیاد است.

2 - پروتئینهای ترکیبی  Spherical proteins :

این نوع پروتئینها ، علاوه بر زنجیر پلی پپتیدی یک قسمت غیر پروتئینی به نام ریشه پروستتیک دارند و

فعالیت زیستی آنها اغلب مربوط به این ریشه اضافی است این دسته از پروتئینها عبارتند از:

الف – کرموپروتئینها : رنگی می‌باشند و شامل پروتئینهای مهمی مثل سیتوکرومها ، کاتالاز ، پراکسیداز و

هموگلوبین و میوگلوبین ( پروتئین ناقل O2 و HCO2 – در خون و ماهیچه ) می باشند

ب – لیپوپروتئینها : پروتئینها با لیپیدها پیوند شده مولکولهای درشتی با وزن مولکولی خیلی بالا را ایجاد

می‌کنند. مهمترین قسمتی از سلول که دارای لیپوپروتئین است غشای سلول و غشای اندامکهای آن

می‌باشد.

پ – گلیکوپروتئینها : بیشتر پروتئینها حتی برخی از پروتئینهایی که جزء پروتئینهای ساده طبقه بندی

کردیم ، در ساختمان خود شامل یک یا چند مولکول قندی می‌باشند که با پیوندهای کووالان با آنها ترکیب

شده‌اند. مثل آلبومین تخم مرغ و گاماگلوبینها . این قند ممکن است گلوکز ، گالاکتوز ، مانوز و یا ترکیبات

دیگر قندی باشد.

ت – فسفوپروتئینها : این پروتئینها در مولکول خود دارای ریشه‌های اسید فسفریک هستند . یک نمونه از

کازئین شیر می‌باشد که در حقیقت یک فسفوگلیکوپروتئین می‌باشد و یا فسفوپروتئین زرده تخم مرغ ،

که بویژه بوسیله کبد پرندگان سنتز می‌شود و دارای مقدار زیادی فسفر است

انواع اسید آمینه  Types of amino acid :

از نظر تغذیه ، اسید آمینه‌ها را به دو دسته ضروری و غیر ضروری تقسیم می‌کنند .

اسیدهای آمینه ضروری  Essential amino acid :

اسیدهای آمینه‌ای هستند که سلولها قادر به سنتز نیستند ، نوع اسیدهای آمینه ضروری در نزد

گونه‌های مختلف جانداران متفاوت است .

اسیدهای آمینه غیر ضروری  Non-essential amino acid :

 اسید آمینه هایی هستند که توسط سلولها از سایر مواد ساخته می‌شوند .

پروتئین هایی که حاوی اسید آمینه ضروری هستند به پروتئین کامل مشهور هستند و شامل تمام

پروتئین های حیوانی بجز ژلاتین می باشند و پروتئین سویا پروتئین گیاهی کامل می باشد

نقش و عملکرد پروتئین در بدن  The role and function of proteins in the body :

1 – ساخت اسیدهای آمینه ضروری :

2 – ساختار و قالب بدنی : 50% پروتئین بدن در ماهیچه ها و استخوانها و 15% آن در پوست و خون

می باشد

3 – تشکیل اعضای ضروری بدن : بسیاری از هورمونها مانند انسولین ، تیروکسین و آنزیمها از پروتئین

ساخته شده است

4 – تنظیم موازنه آب و تعادل اسمزی : پروتئین ها با جذب آب فشار اسموتیک ایجاد می کندمانند

آلبومین که باعث تنظیم تعادل مایعات داخل گردش خون می شود و در صورت کمبود آن مایع از داخل رگ

به فضای بین سلولی نفوذ می کند و در نتیجه ادم ایجاد می شود

5 – ساخت پروتئین حمل : مانند هموگلوبین ، لیپو پروتئین

6 – تولید انرژی و سوخت برای بدن : در مواقعی که کمبود گلوکز است ، برخی اسیدهای آمینه تبدیل به

گلوکز می شود

7 – محرک سنتز آنتی بادی : در صورت عدم مصرف پروتئین و یا مصرف کم آن مقاومت بدن نسبت به

مقابله بیماریها کممی شود . بیماری کوآشیورکور که در اثر کمبود پروتئین ایجاد می شود در سن 1 تا 3

سالگی بروز می کند و معمولا علایم این بیماری زمانی بروز می کند که کودکان از شیر گرفته می شوند و

علایم آن عبارتند از :

ورم پشت دست ها ، پاها و صورت ، قرمزی پوست ، موهای خشک و کم پشت

3 – چربی ها  Fats :

چربیها گروهی از مواد آلی هستند که در آب حل نمی شوند و در الکل و اتر محلولند بطور کلی چربیها

ترکیبی از الکل و اسید چرب می باشد . چربیها نیز مانند قندها از کربن ، اکسیژن و هیدروژن تشکیل

شده اند ، چربیها نیز مانند مواد قندی و نشاسته‌ای در بدن تولید حرارت می‌کنند . چربیها در حرارت

معمولی جامد هستند . آن دسته از چربیها که در حرارت معمولی مایع می‌باشند ، به نام روغن شناخته

می‌شوند . از سوی دیگر چربیها استرهای اسیدهای کربوکسلیک با زنجیر طولانی می‌باشند . چربیها و

روغنها و مومهایی که در طبیعت یافت می‌شوند، حاوی استرهایی با جرم مولکولی بالا می‌باشند که به

لیپید نیز معروفند . چربیها به دو صورت مشاهده می‌شوند :

1 - چربیهای مرئی  Visible fat :

مثل چربی موجود در کره ، دنبه ، و روغنهای گیاهی

2 - چربیهای نامرئی  Invisible fat :

 مثل چربی موجود در شیر ، زرده تخم مرغ ، گردو ، بادام و ...

انواع چربی ها  Types of fat :

1 - تری گلیسریدها : مهمترین شکلهای ذخیره‌ای لیپیدها هستند که در سلولهای جانوری و گیاهی به

صورت ذرات چربی وجود دارند. انرژی حاصل از اکسایش تری گلیسریدها چند برابر انرژی حاصل از

اکسایش قندها یا پروتئین‌ها می‌باشد. اکثر چربیهای طبیعی مانند کره ، روغن جامد و مایع ، چربیهای

گوشت ، چربی زیر پوست و حفره شکمی جانوران ، تری گلیسرید هستند

2 - واکسها  : پوششهای محافظ برخی از مهره داران و گیاهان از یک لایه نازک لیپیدی به نام واکس

تشکیل شده است که بوسیله غده‌های پوستی آنها ترشح می‌شود.  واکسها استرهای اسید چرب

اشباع و یا غیراشباع همراه با الکلهایی هستند که حدود 16 تا 22 اتم کربن در ساختار خود دارند .از انواع

مهم واکسها می‌توان پوششهای محافظ مو ، پشم ، خز و همچنین پوششهای محافظ میوه‌ها و برگ

درختان را نام برد .

3 - فسفولیپیدها  : برخلاف تری گلیسریدها که چربیهای خنثی و ذخیره‌ای هستند ، فسفولیپیدها

ترکیبات باردار و ساختاری هستند . غشای پلاسمایی ، غشای اندامکهای یاخته‌ای و کلیه سیستمهای

غشایی که در یاخته دیده می‌شوند ، اساسا از فسفولیپید ساخته شده‌اند. به عبارت دیگر ،

فسفولیپیدها هرگز به صورت ذخیره‌ای دیده نمی‌شوند .

4 - اسفنگولیپیدها  : اسفنگولیپیدها دسته دیگری از لیپیدهای ساختاری می‌باشند که دارای یک سر

قطبی و دو دم ناقطبی هستند. دم این ترکیبات یک مولکول اسید چرب و یک مولکول آمینو الکل به نام

اسفنگوزین یا یکی از مشتقات آن است . به بخش سر قطبی اسفنگولیپیدها نیز ترکیباتی مانند اتانول

آمین ، کولین و غیره متصل می‌شود.

اگر ترکیب اسید چرب بوسیله پیوند آمیدی به گروه آمین آمینو الکل به نام اسفنگوزین متصل شود ،

دسته‌ای از اسفنگولیپیدها بدست می‌آیند که سرآمید نامیده می‌شود . سرآمید فقط شامل اسید چرب و

اسفنگوزین است. اگر به اسفنگوزین گروههایی متصل شوند ، انواع دیگری از اسفنگولیپیدها ساخته

می‌شوند . از مهمترین اسفنگولیپیدها می‌توان اسفنگومیلینها ، سربروزیدها و گانگلیوزیدها را نام برد .

5 - لیپوپروتئینها  : غشاهای یاخته‌ای از لیپوپروتئین ساخته شده‌اند . این غشاها متشکل از دو لایه

فسفولیپید و پروتئینهایی در میان آنهاست که با نظم ویژه‌ای در آن پراکنده‌اند . الگوی ارائه شده برای

غشا ، الگوی موزائیک روان نامیده می‌شود .

6 - لیپیدهای ساده  :لیپیدهای ساده ترکیباتی هستند که در ساختارشان اسید چرب وجود ندارد ، ولی

مانند لیپیدها در آب نامحلول‌اند . از مهمترین آنها می‌توان استروئیدها و ترپنها را نام برد .

الف - استروئیدها  : استروئیدها ترکیبات حلقوی درشت مولکولی شامل سه حلقه سیکلوهگزان هستند

که در یک ساختار فنانترن آرایش یافته‌اند .  سردسته این گروه استرولها هستند که از مهمترین آنها

کلسترول را می‌توان نام برد .  نمکهای صفراوی ، هورمونهای جنسی ، ویتامین محلول در چربی مانند

مانند ویتامین D نیز در این گروه قرار می گیرند . یاخته‌های گیاهی فاقد کلسترول هستند

ب – ترپنها : ترپنها لیپیدهای ساده‌ای هستند که به مقدار اندک در یاخته‌ها دیده می‌شوند که از انواع

مهم آنها بتا کاروتن را می‌توان نام برد .  ویتامینهای محلول در چربی مانند K ، E  ، D  ، A  و فیتول ( در

ساختار کلروفیل )و یوبی کوئینون از ترکیبات ترپنی هستند

انواع اسید های چرب Types of fatty acids :

اسیدهای چرب به دو اسید های چرب اشباع شده و اشباع نشده تقسیم بندی می‌شوند :  اشباع شده

به اسید های چربی گفته می‌شود که پیوند دو گانه کربن کربن در آنها وجود داشته ( به جز پیوند دو گانه

موجود در اسید کربوکسیلیک ) ، و اشباع نشده به اسیدهای چربی گفته می‌شود که پیوند دو گانه کربن

کربن در آنها وجود ندارد ( به جز پیوند دو گانه موجود در اسید کربوکسیلیک )

برخی از اسید های چرب اشباع شده به قرار زیرند :

1 - اسید بوتیریک   

2 - اسید کاپریلیک

3 - اسید کاپروییک

4 - اسید لائوریک

برخی از اسید های چرب اشباع نشده به قرار زیرند :

1 - اسید اولئیک

2 - اسید لینولئیک

3 - اسید پالمیتولئیک

نقش چربی در بدن  Role of body fat :

1 - کنترل حرارت : حدود نیمی از چربی بدن درست در زیر پوست قرار دارد که باعث ایجاد یک لایه عایق

برای محافظت در مقابل تغییرات دما در محیط می شود.

2 - نقش محافظتی : برای امحاء و احشاء قلب ، کلیه ها و دیگر ارگان های مهم بدن را لایه ای از چربی

می پوشاند و این لایه در نگاهداری این ارگان ها در محل خاص خود و محافظت آنها در مقابل صدمات

با اهمیت است.

3 - تولید برخی هورمون ها و تنظیم هورمونی بدن : هورمون ها پیامبرهای شیمیائی بدن هستند .

برخی از این هورمون ها در بافت چربی ساخته می شوند . بافت چربی همچنین در تنظیم تولید

هورمون های جنسی زنان نقش مهمی دارد . میزان چربی خیلی کم یا زیاد در بدن می تواند در

حاملگی و عمل قاعدگی اختلال ایجاد کند

4 – ویتامین ها و مواد معدنی  Vitamins and Minerals :

ویتامین ها  Vitamins :

ویتامین‌ها ترکیبات آلی هستند که به مقدار خیلی جزئی برای سوخت و ساز مواد غذایی و اعمال حیاتی

بدن و رشد و نمو و تندرستی ضرورت دارند . تغذیه ناقص و رژیم غذایی نامناسب سبب کمبود یا فقدان

یک یا چند ویتامین می‌شود و به بیماری‌های مختلف مانند بری بری می‌انجامد

ویتامینها سبب تسهیل دگرگشت (سوخت و ساز بدن) ، اسیدهای آمینه، چربی‌ها و کربوهیدرات‌ها

می‌شوند و رشد و نمو و ترمیم سلولهای بدن را میسر می‌سازند .  برخی از ویتامینها سبب جذب مواد

غذایی در روده می‌شوند و بعضی نیز به عنوان کاتالیزور عمل می‌کنند . عمل آنها بر روی بافتهای اپی

تلیال و همچنین استخوان بوده و در مجموع هر کدام از آنها از بروز یک عارضه جلوگیری می‌کند

انواع ویتامین  Types Of vitamin :

ویتامینها را به دو دسته مهم، شامل ویتامینهای محلول در آب و ویتامینهای محلول در چربی، تقسیم

کرده‌اند.

ویتامین E ، ویتامین K ، ویتامین D ، ویتامین A را محلول در چربی و ویتامین C و ویتامین‌های گروه B را

محلول در آب دانسته‌اند

ویتامین های محلول در چربی  Fat-soluble vitamins :

1 - ویتامین آ   vitamin A :

ویتامین‌های A یا رتینول برای بهبود بینایی افراد در نور کم مثل شب و حفظ سلامتی سطح چشم، دفاع

از بدن و سلامتی پوست است.بر اثر کمبود این ویتامین فرد دچار ضخامت و خشک شدن قرنیه چشم

می‌شود . اگر کمبود خیلی شدید شود فرد نابینا خواهد شد. ولی کمبود آن فرد را دچار شب کوری

می‌کند

ویتامین A نقشی حیاتی در فعالیت سالم قلب و عروق بدن داشته و در تنظیم سالم فشار خون لازم

است

ویتامین A در زخم‌های پوست، جوش‌ها و سایر عوارض پوستی چون دارویی، اثری درمانی داشته و

کمبود آن موجب دیر درمان شدن زخم می‌شود

ویتامین A برای فعالیت مویرگ‌ها و حفظ جدار آنها لازم بوده و در عوارض قلبی عروقی یا خونریزی‌های

مغزی کمبود این ویتامین دیده می‌شود

ویتامین A در عوارض و صداهای گوش در دوران سالمندی موجب درمان و رفع آن عوارض شده و مصرف آن

از به وجود آمدن این عوارض و صداهای مختلف در گوش جلوگیری می‌نماید

ویتامین A در جلوگیری از پیری زودرس و نگهداری سلول‌های بدن و شادابی آنها تاثیر شایسته‌ای دارد و

امروز در درمان‌های ژرونتولژی و جلوگیری از نابودی و مرگ اعضای بدن از ویتامین « A » استفاده درمانی

می‌شود

ویتامین A در بیماری‌های دستگاه تنفسی و سلول‌های مخاطی آن نقش درمانی داشته و کمبود آن

موجب عوارض و آتروفی بافت‌های مخاطی بینی می‌گردد

ویتامین A در دوران بیماری‌ها و عفونت‌های مختلف در بدن مقاومت بدن را زیاد و عوامل ضد بیماری و

میکروب را تقویت می‌نماید و موجب رفع بیماری شده و به سلامت بدن کمک می‌نماید

ویتامین A در رشد و نمو تاثیر دارد و برای کودکان جزو ضروریات حیاتی می‌باشد که رشد و نمو آن به نحو

شایسته‌ای انجام پذیرد و موجب فعالیت و نشاط آنان می‌گردد.

ویتامین A در زگیل یا دانه‌های پوستی موجب درمان شدن بوده و به نظر می‌رسد کمبود این ویتامین

موجب بروز این دانه‌ها و یا زگیل می‌شود

منابع ویتامین آ  Sources vitamin A :

روغن جگر ماهی، هویج (در هویج ماده‌ای به نام کاروتن وجود دارد که بدن آن را تبدیل به ویتامین  A

می‌کند)جگر گوساله ، جگر مرغ ، جگر گاو ، پنیر ، زرده تخم مرغ ، کره تازه ، قلوه

و در سبزیجات بیش از همه « جعفری ، کدو ، اسفناج ، کاهو ، شاهی »

و در میوه‌جات بیش از همه « خربزه ، گیلاس ، موز ، خرما ، هلو ، پرتقال » بیشتر از سایر مواد غذایی

دارای ویتامین A می‌باشد

2 - ویتامین دی  Vitamin D :

ویتامین D را که کالسفیرول می‌نامند٬ یکی از ویتامین‌های لازم برای بدن و از ویتامین‌های محلول در

چربی است ٬ که به رشد و استحکام استخوان‏ها از طریق کنترل تعادل کلسیم و فسفر کمک می‌کند .

این ویتامین با ایجاد افزایش جذب فسفر و کلسیم از روده‌ها و کاهش دفع از کلیه به متابولیسم

استخوان‌ها کمک می‌کند و همچنین از طریق ترجمه ژنهای هسته سلول به رشد سلول کمک می‌کند

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

از عوارض مصرف کم این ویتامین در دوران کودکی بیماری راشیتیسم است که به علت کمبود کلسیم و

فسفر در زمان رشد استخوان‌ها ٬ استخوان‌های فرد دارای املاح کمی خواهد بود و نخواهد توانست وزن

فرد را تحمل کند و در نتیجه انحنا خواهد یافت.

عوارض دیگر آن بزرگی جمجمه ٬ زائده‌های دکمه مانند بر روی ستون فقرات و برجستگی سینه

می‌باشد . همچنین مچ دست و پا پهن می‌شود که توسط رادیوگرافی قابل تشخیص است

در دوران بزرگسالی فقر این ویتامین در بدن باعث بوجود آمدن بیماری استئومالاسی می‌شود . این

بیماری به این شکل است که با کاهش تراکم استخوانی دردهای شدیدی در قسمت پا و کمر احساس

می‌شود و همچنین استخوان‌ها بلند به راحتی شکسته می‌شوند.اگر فرد در این دوران شروع به دریافت

ویتامین D کند ٬ این عارضه رفع می‌شود

در دوران کهنسالی کمبود این ویتامین باعث بروز بیماری پوکی استخوان به ویژه در زنان می‌شود

عوارض جانبی از مصرف زیاد  Side effects from high consumption :

استفاده بیش ازحد از این ویتامین مخصوصا اگر همراه با مصرف زیاد کلسیم باشد منجر به مسمومیت

می‌گردد . استفاده از قرص و آمپول ویتامین D بطور مستمر باعث مشکلاتی مانند رسوب کلسیم در

بافت‌های نرم مثل کلیه‌ها ، ریه‌ها ، قلب و گوش می‌شود که در کلیه‌ها باعث سنگ کلیه ، در ریه‌ها و

قلب منجر به عوارض ریوی و قلبی ، و در گوش به اختلالات شنوایی و حتی کری می‌انجامد . همچنین

عوارض مانند سردرد، تهوع، استفراغ ، ضعف، تشنگی زیاد ، افزایش حجم ادرار، یبوست ، تاخیر در رشد

در طفل‌های شیرخوار ،  مشکلات گوارشی و شکنندگی استخوان نیز از دیگر عوارض مصرف بیش از

اندازه ویتامین D می‌باشد

منابع ویتامین دی Sources vitamin D :

منبع اصلی دریافت این ویتامین بجز منابع گیاهی مثل غلات و حیوانی مثل ماهی ساردین و شیر ٬ نور

آفتاب است . بطوری که 10 تا 20 دقیقه ماندن در زیر نور آفتاب ٬ نیاز روزانه بدن انسان به این ویتامین را

تامین می‌کند

3 - ویتامین ایی  Vitamin E :

ویتامین E یکی از ویتامین‌های محلول در چربی است . این ویتامین همچون ویتامین C خاصیت آنتی

اکسیدانی دارد و اثر شیمیایی مخربی که به بافت‌های بدن لطمه می‌زند را از بین می‌برد . این ویتامین

در لایه چربی دیواره سلول و داخل سلول قرار می‌گیرد و از تخریب دیواره سلول جلوگیری می‌کند

ویتامین E باعث حفظ غشای سلولی می شود و از همولیز گلبولهای قرمز جلوگیری می کند همچنین در

پیشگیری از سرطان ، بیماریهای قلبی و عروقی و التهاب مزمن نقش دارد

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

کمبود این ویتامین باعث افزایش احتمال ابتلا به سرطان و مشکلات قلبی و عروقی و اختلالات تولید

مثلی می‌شود . ذخیره این ویتامین در بدن 10 تا 15 سال کفایت می‌کند اما بعد از این مدت (معمولا

کسانی که مشکل هضم چربی دارند به این دوره می‌رسند) اختلالات بینایی ٬ ضعف عضلات ٬ عدم

پاسخ گویی به محرک‌های محیطی و عدم توانایی در حفظ تعادل و زخمهای سریع پوستی بروز

می‌کند.همچنین این ویتامین در جلوگیری از سقط جنین بسیار موثر است

عوارض جانبی از مصرف زیاد  Side effects from high consumption :

مشکلات مصرف زیاد این ویتامین نسبت به سایر ویتامین‌های محلول در چربی کمتر است ٬ زیرا بدن

تحمل مقادیر زیاد آن را نسبتاً دارد . اما اگر مصرف بیش از اندازه و به صورت مصنوعی ( قرص و آمپول )

باشد ٬ باعث مسمومیت‌های ویتامینی می‌شود . همچنین از دیگر عوارض مصرف بیش از اندازه این

ویتامین این است که بدن از دیگر ویتامین‌های محلول در چربی استفاده نمی‌کند و کمبود این ویتامین‌ها

در بدن به وجود می‌آید . باعث رسوب کلسیم در استخوان‌ها می‌شود . موجب اختلال در ذخیره

ویتامین A  در کبد می‌شود . باعث می‌شود مدت زمان انعقاد خون زیاد شود و حتی مصرف بیش از اندازه

آن ( بیشتر از 400 واحد)خطر مرگ به همراه دارد . مصرف طبیعی این ویتامین حتی بیش از اندازه این

عوارض را به دنبال ندارد

منابع ویتامین ایی  Sources vitamin E :

این ویتامین تنها در منابع گیاهی یافت می‌شود و در منابع حیوانی در چربی نیز یافت می‌شود . موادی

مثل روغن‌های گیاهی مثل روغن آفتاب گردان و زیتون ٬ ذرت و بادام ٬ آجیل تازه( فندق ٬ بادام ٬ گردو ) ٬ ا

سفناج ٬ کلم پیچ ٬ سویا و سیب زمینی دارای مقادیری از این ویتامین می‌باشند . همچنین روغن

سبوس گندم غنی‌ترین ماده غذایی از لحاظ ویتامین E می‌باشد . در میوه‌هایی مثل هلو و یا مارچوبه نیز

به طور نسبی این ویتامین یافت می‌شود . به جز منابع طبیعی ویتامین E به صورت مصنوعی و به شکل

قرص و آمپول نیز در دسترس می‌باشد.میزان نیاز روزانه بدن انسان به این ویتامین 7 تا 9 میلی گرم

می‌باشد . این دارو اعتیاد آور است

4 - ویتامین کا  Vitamin K :

در سال ۱۹۳۵ (میلادی) دانشمندی دانمارکی بنام هنریک دام متوجه وجود ماده ‏ای در بدن مرغ شد که

باعث انعقاد خون می‌شد

وی این ماده را « ویتامین K » نام گذاری کرد . تاکنون دو نوع از این ویتامین شناخته شده‌اند که K1 و K2

نام دارند و تفاوت اندکی در ساختار مولکولی با یکدیگر دارند . ویتامین K مانند ویتامین D محلول در چربی

است و بدن برای جذب آن نیاز به صفرا دارد . این ویتامین در برابر حرارت پایدار است اما در مقابل نور

آفتاب و یخ زدگی از بین می‌رود . هر چه هوا گرمتر شود نیاز بدن به این ویتامین بیشتر می‌شود

مهمترین فایده این ویتامین جلوگیری از خونریزی است . ویتامین K در کنترل و درمان خونریزی ناشی از

بیماری‌های کبد ٬ زردی و زخم معده سودمند است و همچنین خونریزی‌های ناشی از استفاده طولانی

مدت از آسپرین‏ها و آنتی‏ بیوتیکها را درمان می‌کند

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

کمبود ویتامین K باعث می‌گردد افراد در گرما دچار خونریزی بینی می‌شوند . وجود ویتامین کا برای انعقاد

خون لازم است و بدون این ویتامین کبد نمی‌تواند پروترومبین که موجب انعقاد خون است را

بسازد.همچنین کمبود این ویتامین در پوکی استخوان نیز مؤثر است

منابع ویتامین کا  Sources vitamin K :

نیمی از ویتامین K مورد نیاز بدن توسط باکتری‌ها در روده خود انسان ساخته می‌شود . علاوه بر آن مواد

غذایی شامل جعفری ، کلم ، اسفناج ، گل کلم ٬ زرده تخم مرغ ، کاهو ، چای سبز ٬ گوجه فرنگی ٬

مارچوبه ، کرفس ، لوبیا سبز ، شاهی ، شلغم ٬ روغن سویا ٬ روغن کبد ماهی و برگ سبز و نخودسبز

پخته‌است . همچنین در شیر ، گوشت و میوه جات به مقدار کم وجود دارد . میزان نیاز روزانه انسان به

این ویتامین در مردان 80 میکروگرم و در زنان 65 میکروگرم است

ویتامین های محلول در آب  Water-soluble vitamins :

1 – ویتامین ث  Vitamin C :

این ویتامین که از ویتامین‏های محلول در آب است ٬ در برابر حرارت و مواد قلیایی از بین می‏رود . این

ویتامین در واکنشهای شیمیایی بدن یک حمل کننده الکترون است و از مهمترین آنتی اکسیدانها

می‏باشد ویتامین C آنتی اکسیدان است ٬ یعنی در جریان خون قرار گرفته و اثر شیمایی موادی که به

بافت‏های بدن آسیب می‏رسانند را خنثی می‏کند . این ویتامین موجب محافظت پوست در مقابل آثار

مخرب اشعه ماورای بنفش نور خورشید می‏شود . همچنین این ویتامین به افزایش قدرت ایمنی بدن

استحکام لثه‏ها و دندان‏ها کمک می‏کند . این ویتامین همچنین باعث ساخت کلاژن شده و در پیشگیری

از بالارفتن کلسترول خون و ایجاد لخته‏های خونی در رگ مؤثر است . اشاره شده‌است که این ویتامین

برخلاف تفکر همگان کمکی در پیشگیری از بروز سرماخوردگی نمی‏کند و فقط طول دوره بیماری را کوتاه و

به تخفیف عوارض آن کمک می‏کند . همچنین مصرف این ویتامین باعث جذب بهتر آهن در بدن می‏شود و

به افرادی که دچار کم‏خونی هستند توصیه می‏گردد

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

ویتامین C مورد نیاز برای هر فرد سالم 60 میلی‏گرم در روز توصیه شده‌است . اگر فردی به مدت یک ماه

به میزان کمتر از حداقل مورد نیاز یک فرد این ویتامین را دریافت کند دچار عوارضی مانند بیماری اسکروی ٬

 خونریزی لثه و همچنین خشکی پوست و آثار خون مردگی در زیر آن می‏شود

عوارض جانبی از مصرف زیاد  Side effects from high consumption :

معمولا اضافه این ویتامین از راه ادرار دفع می‏شود . اما مصرف خیلی زیاد آن باعث تکرر ادرار، سنگ کلیه

و اسهال می‏شود. همچنین مصرف زیاد این ویتامین به صورت دارو باعث بروز اختلالات گوارشی ، خطر

ابتلا به سنگ اگزالات در مجاری ادراری و اعتیاد بدن به مقدار زیاد مصرف این دارو می‏شود

منابع ویتامین ث  Sources vitamin C :

این ویتامین هم بصورت طبیعی در منابع گیاهی و جانوری موجود است و هم بصورت مصنوعی و قرص .

منابعی که بیشترین مقادیر این ویتامین را در خود دارند عبارتند از: توت فرنگی ، کلم بروکلی ، گریپ فروت ،

گوجه فرنگی ، انبه ، لیمو، گل کلم، سیب زمینی ، هندوانه ، اسفناج ، کلم ، نارنگی و مرکبات ، کیوی و

دیگر میوه‏ها و سبزی‏ها ، منابع گیاهی دارای ویتامین C و جگر منبع حیوانی دارای ویتامین C است .

نگهداری طولانی مدت در یخچال‏ ، پختن ، گرمای هوا، نور و دخانیات باعث از بین رفتن این ویتامین

می‏شوند.

2 – ویتامین های گروه ب  Vitamins group B :

ویتامین‌های گروه B عبارت هستند از دسته‌ای از ویتامین‌های محلول در آب که شامل موارد زیر

می‌شوند :

1 - تیامین B1

2 - ریبوفلاوین B2

3 - نیاسین B3

4 - اسید پانتوتنیک B5

5 - پیریدوکسین B6

6 - بیوتین B8

7 - اسید فولیک B9

8 - کوبالامین B12

ویتامین‌های گروه B به طور کلی در چرخه متابولیسم سلولی نقش دارند لذا موجب افزایش متابولیسم

بدن شده و رشد و تقسیم سلول‌ها را افزایش می‌دهند . این ویتامین‌ها در عملکرد درست دستگاه

ایمنی و عصبی نقش دارند ؛ و برای سلامت پوست و ماهیچه‌ها ضروری هستند.

ویتامین‌های گروه B باعث کاهش استرس و افسردگی و سلامتی پوست و اعصاب می‌گردند . همچنین

در تحقیقی نشان داده شده‌است که افرادی که ویتامین B زیادی در خون خود دارند حتی اگر سیگاری

باشند با خطر کمتری در ابتلا به سرطان ریه مواجه هستند

1 - ویتامین ب۱  Vitamin B1 :

ویتامین B1 برای آزاد کردن انرژی از چربی‌ها ، پروتئین‌ها و کربوهیدرات‌ها مورد نیاز است . این ویتامین ،

اعمال متابولیکی مختلفی را در سیستم اعصاب، سلول‌های خونی و عضلات انجام می‌دهد. این ویتامین

برای رشد بچه‌ها و باروری در بزرگسالان ضروری است

نقش ویتامین ب۱  Role of vitamin B1 :

برای افراد عصبی، نگران و مضطرب بسیار مفید است.

توانایی مغز را زیاد می‌کند.

به سوء هاضمه کمک می‌کند.

برای عملکرد صحیح قلب بسیار مفید است.

منابع خوب ویتامین B1 عبارتند از برنج قهوه‌ای ، تخمه آفتاب گردان ، نخود ، جو ، لوبیا ،

نان‌های سبوس دار ، مغزها ، لبنیات و گوشت قرمز.

ویتامین B1 طی فرایند پختن ، دما و گرمای زیاد، اضافه کردن نگه دارنده‌ها و خشک کردن از بین می‌رود

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

علائم کمبود ویتامین B1 عبارتند از احساس خستگی و کم اشتهایی ، یبوست ، عصبی بودن ، سوء

هاضمه ، سردرد ، گیجی ، کمبود وزن ، ضربان قلب و زود رنجی.

اگر کمبود ادامه داشته باشد گرفتگی ماهیچه ساق پا ، درد و سنگینی در ساق پا ، گرمی پا ، خواب

رفتن و بی حس شدن انگشتان دست و پا احساس می‌شود

سیر و پیاز حاوی ماده‌ای به نام آلانین می‌باشند که موجب جذب این ویتامین در بدن می‌گردد . برخلاف

آنها سوسیس و کالباس دارای سولفور دی اکسید می‌باشند که از جذب ویتامین B1 در بدن جلوگیری

می‌کند.

2 – ویتامین ب۲  Vitamin B2 :

ویتامین B2 ، برای عملکرد صحیح غده تیروئید و سوخت و ساز بدن دارای اهمیت فوق العاده زیادی

می‌باشد . منابع غذایی دارای این ویتامین عبارتند از: شیر، جگر و قلوه ، بادام ، پنیر، تخم مرغ ، گندم ،

سبزیجات برگ سبز و غلات

3 - ویتامین ب۳  Vitamin B3 :

ویتامین B3 نیز همانند ویتامین B2 ، برای تولید هورمون تیروئید لازم می‌باشد . این ویتامین همچنین

قسمتی از فاکتور تحمل گلوکز می‌باشد و هرگاه که قند خون بالا رود ، آزاد می‌شود . منابع غذایی این

ویتامین عبارت است از: سبوس گندم ، جگر، تن ، بوقلمون ، مرغ ، گوشت ، تخم مرغ ، ماهی سالمون

، جو، پنیر، میوه خشک و برنج قهوه‌ای

4 - ویتامین ب۵  Vitamin B5 :

ویتامین B5 انرژی بدن را زیاد می‌کند، توانایی بدن را برای سوزاندن چربی ذخیره شده افزایش می‌دهد و

تحمل رژیم لاغری را برای شما قابل قبول تر می‌کند.

هر گونه کمبود این ویتامین به مقدار چربی مصرف شده بستگی دارد. این ویتامین، در تولید انرژی و

عملکرد صحیح غده فوق کلیه(آدرنال) نقش دارد. منابع این ویتامین عبارت است از: جگر و قلوه، گوشت،

مرغ، آجیل، سبوس گندم، تخم مرغ، جو، لوبیا، نان گندم و سبزیجات برگ سبز

ویتامین ب۶  Vitamin B6 :

ویتامین B6 ، به کمک عنصر معدنی روی ، بر روی هضم مواد غذایی اثر می‌گذارد . همچنین در ساخت

هورمون‌های تیروئیدی و سوخت و ساز بدن نقش دارد . منابع غذایی آن عبارتند از : سبوس گندم ، جو ،

ساردین ، مرغ ، گوشت ، برنج قهوه‌ای ، کلم ، میوه خشک و تخم مرغ

ویتامین ب۹  Vitamin B9 :

ویتامین B9 یا اسید فولیک ، برای زنان مفید است . در تکامل لوله عصبی و حفظ سلامت نخاع جنین در

طی بارداری نقش موثری دارد.

ویتامین ب۱۲  Vitamin B12 :

ویتامین B12 ، از اعصاب و سلول‌های خونی محافظت می‌کند . اگر سن شما بالای 50 سال است ،

بدنتان به مقدار بیشتری از این ویتامین احتیاج دارد . کمبود این ویتامین موجب کم خونی ، تخریب اعصاب

و کمبود حافظه می‌گردد

کولین :

کولین، جزئی از ویتامین‌های گروه B می‌باشد و یک ویتامین واقعی نیست . کولین برای متابولیسم و

سوخت و ساز چربی مفید است . کولین را برای سوزاندن چربی در بدن مصرف کنید . این ماده بسیار

مهم می‌باشد. اگر مقدار کولین در بدن شما خیلی کم باشد ، چربی اضافی در کبد جمع می‌شود .

منابع کولین عبارت است از: دل و جگر گاو، زرده تخم مرغ ، گل کلم ، خیار و بادام زمینی.

اینوزیتول :

اینوزیتول ، نیز مانند کولین جزئی از ویتامین‌های گروه B می‌باشد و در داخل بدن ساخته می‌گردد .

اینوزیتول با کولین به متابولیسم چربی‌ها کمک می‌کنند . منابع آن عبارتند از: دل و جگر گاو، گندم ،

سویا ، تخم مرغ ، آجیل و مرکبات

مواد معدنی  Minerals :

از عناصر قشر زمین است هر چند بدن از مقادیر بسیار کمی به این مواد نیاز دارد ولی وجودشان برای

سلامتی لازم است

افرادی که رژیم معمولی دریافت می کنند از این مواد بهره بهتری می برند تا کسانی که مکملهای آنان را

دریافت کنند زیرا مصرف خود سرانه مکملها می تواند تعادل مواد معدنی را بهم بزند و مشکلات پیچیدهای

را بوجود آورد . مواد معدنی فقط %4از کل وزن بدن را به خود اختصاص می دهد

خواص شیمیایی مواد معدنی :

این مواد نه هضم می شوند ، نه می شکنند ، نه در طی متابولیسم دوباره سازی می شوند این مواد

ماهیت خود را از دست نمی دهند و بر خلاف ویتامین ها در اثر تماس با نور ، حرارت و هوا تخریب

نمی شوند در واقع وقتی غذا کامل می سوزد آنچه بصورت خاکستر باقی می ماند مواد معدنی است .

عملکرد عمومی مواد معدنی این است که در ساختمان بافتها و تنظیم تعادل اسید و باز ، الکترولیتها

حمل سلولهای عصبی ، انقباض عضلات و فعالیت آنزیمها ، هرمونها و ویتامین ها نقش دارد

1 - سدیم Na

بدن دارای 100g سدیم است که %50 آن در مایعات خارج سلول ، %40 آن در استخوانها و%10 آن درون

سلولهاست این ماده مسئول تنظیم مایعات بدن است و تعادل اسید وباز ، فشار اسمزی ، انقباض

عضلات و تولید پیام های عصبی را دارد کمبود آن معمولا پیش نمی اید مگر در اسهال و استفراغ شدید

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

در صورت مصرف کم سدیم کرامپهای عضلانی ( گرفتگی ماهیچه ) ، کوفتگی و حالت گیجی ، در موارد

شدید باعث افت فشار خون ، گیجی غش و تپش قلب می شود

منابع سدیم   Sources Na :

تقریبا تمامی غذاها ، نمک طعم ، اسفناج ، کرفس و ...

2 – پتاسیم K

در نگهداری تعادل آب ، تعادل اسمتیک ، تحریک پذیری عضلات ، ساخته شدن پروتئین و حفظ فشار خون

طبیعی نقش دارد .

کمبود آن در شرایط طبیعی اتفاق نمی افتد مگر در استفراغ طولانی ، اسهال ، استفاده زیاد از مسهل ها

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

تهوع ، ضعف عضلانی ، عدم توانایی در جهت یابی ، آریتمی قلبی

منابع پتاسیم    Sources K :

انار ، موز ، آجیل ، غلات ، گوشت ، کرفس ، اسفناج جعفری

3 – کلسیم Ca

بیشترین املاح موجود در بدن کلسیم است و در استخوان سازی و ساخت دندان موثر است و نقش آن

انقباض عضلات ، تنظیم فشار خون طبیعی ، ساخته شدن استخوان ، تنظیم آهنگ و ریتم قلب ، کاهش

بی خوابی ، افزایش متابولیسم آهن ، تنظیم کار سیستم اعصاب بدن به خصوص درانتقال تحریکات

عصبی ، انعقاد خون و برای عملکرد عضلات ضروری است و تا کلسیم وجود نداشته باشد حرکت

امکان‌پذیر نیست

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

مانند کمبود ویتامین D است

عوارض جانبی از مصرف زیاد  Side effects from high consumption :

مسمومیت ، استفراغ ، یبوست ، شل شدن عضلات آفزایش استخوان سازی

منابع کلسیم   Sources Ca :

شیر ، مواد لبنی مخصوصا کشک ، زرده تخم مرغ ، حبوبات ، گردو ، تخمه آفتابگردان ، کلم ، کاهو و ...

4 – فسفر P

بعد از کلسیم فراوان ترین عنصر بدن است و در ساختمان استخوان و دندان وجود دارد . فسفر خاصیت

ضد خستگی دارد و در تمامی واکنش های بیولوژیک بدن نقش دارد و باعث دوام و استحکام دندان و

استخوان می شود و تقریبا در تمامی غذاها وجود دارد

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

ضعف ، ناخوشی ، بی اشتهایی و کاهش توده استخوانی است

منابع فسفر   Sources P :

گوشت قرمز و مرغ و بوقلمون حاوی مقادیر چشمگیری فسفر هستند . منابع دیگر شامل شیرخشک و

محصولات شیر، پنیر سفت ، ماهی کنسرو شده ، آجیل ، تخم مرغ و نوشابه‌های سبک است

5 – منیزیم Mg

منیزیم معدنی برای قلب ، عضله و کلیه مهم و مفید است . این ماده قسمتی از دندان و استخوان شما

را می‌سازد . مهم‌تر از همه ، این ماده آنزیم‌ها را فعال می‌کند ، به شما انرژی می‌دهد و به کارکردن بهتر

بدن کمک می‌کند . این ماده همچنین استرس ، افسردگی و بیخوابی را کاهش می‌دهد . ویتامین B6 به

جذب منیزیم مورد نیاز کمک می‌کند و با منیزیم در بسیاری از کارها همکاری می‌کند . منیزیم در بسیاری

از غذاها قابل دسترس است

مصرف کافی منیزیم می‌تواند در موارد زیر به شما کمک کند :

# جلوگیری از سخت شدن رگها (تصلب شرایین)

# جلوگیری از حمله و سکته قلبی

# کاهش فشار خون

# کاهش سطح کلسترول و تری کلیسرید خون

# تصحیح بی نظمی‌های ضربان قلب

# توقف حمله حاد آسم

# کاهش میزان نیاز به انسولین در صورت دیابتی بودن

# جلوگیری از تشکیل سنگ کلیه

# درمان بیماری کرون

# درمان سر و صدای ناشی از کاهش شنوایی

# بهبود بینایی در صورت داشتن گلوکوما

# کاهش گرفتگی عضله ، تحریک پذیری ، خستگی ، افسردگی و احتباس مایع مرتبط با قاعدگی

# جلوگیری از عوارض جدی حاملگی نظیر پره اکلامپسی و اکلامپسی

# نگهداری و تجدید سطح انرژی طبیعی بدن

# بهبود وضعیت خواب

# کاهش اضطراب و افسردگی

# کاهش عوارض و آثار استرس

نکته : اگر بیماری شدید کلیوی یا قلبی دارید بدون مشورت پزشک از مکمل‌های منیزیم استفاده نکنید

مصرف بیش از حد شیر منیزیم (به عنوان مسهل یا آنتی اسید) یا نمکهای ایپسوم (به عنوان مسهل یا

تقویت کننده) باعث می‌شود

که شما مقادیر زیادی منیزیم هضم کنید، بویژه اگر مشکل کلیوی داشته باشید. مصرف زیاد منیزیم باعث

ایجاد مشکلات جدی برای سلامتی و حتی مرگ می‌شود.

منابع منیزیم   Sources Mg :

آجیل (بادام، پسته ، گردوی سیاه ، ...) تخم کدو ، بادام زمینی ، برگ سبر سبزیجات ، غلات ، گندم ، آرد

سویا و...

6 – آهن Fe

یک ماده معدنی کمیاب است که مقدار آن در بدن حدود 4g است 2/3 این مقدار در ساختمان همو گلوبین

است . ویتامین C میتواند جذب آهن را افزایش دهد و چای مانع جذب آن می شود و نقش آن برای

جلوگیری از کم خونی ، تنفس و اکسیداسیون می باشد . هموگلوبین در ساختمان گلبولهای قرمز

است . آهن در کبد ، مغز استخوان و طحال نیز ذخیره می شود .

 کمبود آن باعث کم خونی ، بی حسی ، خواب آلودگی و خستگی می شود

منابع آهن   Sources Fe :

جگر ، گوشت ، تخم مرغ ، غلات ، غذاهای دریایی و ...

7 – روی Zn

روی از عناصر ضروری زندگی انسان است که برای بقاء و زندگی وی لازم است . کمبود روی در حیوانات

موجب افزایش وزن می‌شود . روی در انسولین Zinc Finger Proteins  و آنزیم‌هایی

مانند Super Oxide Dismutase وجود دارد . بر اساس بسیاری از منابع مصرف قرصهای حاوی روی

می‌تواند در برابر سرما خوردگی و آنفولانزا ایمنی ایجاد کند . با این حال هنوز بر سر این مساله اختلاف

نظر وجود دارد.

در واقع روی یک ماده معدنی اصلی کمیاب است که بعد از آهن ، بیشترین میزان را در بدن داراست . روی

به طور عمده در ماهیچه‌ها ذخیره می‌شود، اما در یاخته‌های خونی سفید و قرمز، پرده شبکیه چشم ،

استخوا‏‏نها ، پوست ، کلیه‏ها ، کبد و پانکراس نیز یافت می‌شود . غده پروستات در مردان نسبت به سایر

اعضا ، بیشترین مقدار روی را داراست

مکمل‌های روی می‌توانند دارای این فواید باشند :

# کمک به جلوگیری از سرطان

# جلوگیری ودرمان ریزش مو

# تقویت فعالیت سیستم ایمنی

# تسریع بخشیدن به بهبود زخمها

# درمان آکنه

# تقویت و بهبود باروری مردان مخصوصاً در بین سیگاریها.

# درمان روماتیسم مفصلی (با داشتن آثار ضد التهابی).

# کاهش تغییرات در حس چشایی طی درمان سرطان.

# تقویت حس چشایی و بویایی.

عوارض جانبی از مصرف زیاد  Side effects from high consumption :

مسمومیت

منابع روی   Sources Zn :

غذاهای زیر بهترین منبع قابل استفاده روی است :

صدف نرم تن ( غنی‌ترین منبع ) ، گوشت قرمز، میگو ، خرچنگ و دیگر ماهی‌های صدف ، منابع دیگر روی

که کمتر قابل جذب است شامل لوبیا ، نخود چشم سیاه ، سویا ، بادام زمینی ، غلات کامل ، مخم

آبجو، سبزی پخته شده ، قارچ ، لوبیا سبز و دانه کدو است

8 – ید I

در عضلات ، غده تیروئید ، پوست ، اسکلت و جریان خون وجود دارد . نقش آن در تنظیم درجه حرارت بدن

، تنظیم میزان متابولیسم پایه ، ساخته شدن سلولهای خونی و عملکرد ماهیچه ها مشارکت دارد

عوارض جانبی از مصرف کم  Side effects of low intake :

باعث کم کاری تیروئید و بیماری گواتر می شود

منابع ید   Sources I :

غذاهای دریایی ، نمک ید دار

9 – فلوراید F

فلوراید یک ماده‌ معد نی طبیعی است که در پوسته زمین وجود داردو در طبیعت به وفور یافت می‌شود .

اغلب جهت جلوگیری از پوسیدگی دندان ، فلوراید را به آب آشامیدنی اضافه می‌کنند . مطالعات نشان

داده است احتمال بر ضد پوسیدگی دندانها در افرادی که در سنین رشد آب حاوی فلوراید می‌آشامند، یک

سوم افرادی است که آب بدون فلوراید می‌آشامند . هر کس باید هر روز فلوراید مصرف کند . فلوراید نه

تنها برای کودکان بلکه برای تمام سنین سودمند است

منابع فلوراید  Sources F:

آب آشمیدنی ، چای ، غذاهای دریایی

رژیمهای غذایی بیماران در بیمارستان  Diets of patients in hospital :

1 – مایعات : اولین رژیم بعد از عمل جراحی

2 – سوپ : در کو دکان و سالمندان استفاده می شود

3 – سوپ صاف شده : مخصوص گاواژ و کسانی که NG تیوب دارند

4 – رژیم نرم پوره جات : مخصوص کودکان و  کسانی که زخم در دهان دارند

5 – بویون : ترکیبات آنرا پزشک مشخص می کند مثل ترکیب شیر ، تخم مرغ و عسل و یا ترکیب آب غلیظ

گوشت ، برنج وسبزیجات ( بویون مخصوص کسانی است که از روده تغذیه می کنند )

6 – غذای معمولی : در غذای معمولی بیمار مجاز است همه غذاها را بخورد

7 – کم نمک ، کم چرب : مخصوص بیماران قلبی و عرقی ، بیماریهای کیسه صفرا ، کسانی که

هیپرتانسیون می باشند و کسانی که نمک و چربی زیاد برای آنها مضر است

8 – غذای بی نمک : مخصوص کسانی که هیپرتانسیون می باشند

9 – پرکالری پرپروتئین : بعد از عمل جراحی ، خونریزی شدید بیماریهای عفونی

10 – پرکالری کم پروتئین : مخصوص کسانی که بیماریهای کبدی دارند

11 – رژیم اولسری : مخصوص کسانی که زخم معده دارند مثل کباب ، جوجه کباب ، غذای کم حجم و

مقوی

12 – بدون محرک : مخصوص کسانی که حساسیت دارند و فاقد هیچ گونه محرک و ادویه جات می باشد

13 – دیابتی : مخصوص کسانی که دیابت دارند مثل غلات ، حبوبات ، میوه

اورمیک : مخصوص کسانی که بیماریهای کلیوی و اوره خون بالا دارند مثل گوشت ماهی و مرغ ( فاقد

گوشت قرمز )

15 – پر پتاسیم : در درمان حساسیت ، درمان بیماری قلبی ، بهبود زخمهای سوختگی ،پیشگیری از

فشار خون بالا استفاده می شود

16 : کته ماست : مخصوص کسانی که اسهال شدید دارند

+ نوشته شده توسط روح الله حسینی در شنبه 6 شهریور1389 و ساعت 22:0 |


Powered By
BLOGFA.COM


Google

در اين وبلاگ
در كل اينترنت
کد جست و جوی گوگل





Powered by WebGozar



JavaScript Codes
Roohollah Hoseini
on Google+